QueſtioCLXXXVIII

entie. ſexto vtrum religio que ordinatur ad vitam contēplatiuam ſit potior ea que ordinatur ad vitam actiuam.ſeptimo vtrum habere aliquid in communi diminuat deperfectione religionis. octauo vtrum religio ſolitarioruꝫſit preferenda religioni in ſociētate viuentium.Ad primum ſic proceditur.Uidetur ꝙ non ſit niſi vna tantum religio. In eo enimquod totaliter et perfecte habetur. in diuerſis eſſe non poteſt. propter quod non poteſt eſſe niſi vnum primum ſummum bonum. vt in primo habitum eſt. ſed ſicut Grego.dicit ſuper Ezech. cum quis omne quod habet. omne qd̓viuit. omne quod ſapit. omnipotēti deo vouerit. holocauſtum eſt ſine quo religio eſſe non dicitur. ergo videtur ꝙreligiones non ſint multe. ſed vna tantum. ¶ Pre. Eaque in eſſentialibus conueniunt non diuerſificantur niſiper accidens. ſed ſine tribus votis eſſentialibus religiōisnon eſt aliqua religio. vt ſupra habitum eſt. ergo videturꝙ ipſe religiones ſpecie non diuerſificentur. ſed ſolum ꝑaccidens. ¶ Pre. Status perfectionis conuenit et religioſis et epiſcopis. vt ſupra habitum eſt. ſed epiſcopatusnon diuerſificatur ſpecie. ſed eſt vnus vbicunqꝫ fuerit. vnde Hiero. dicit ad Alexandrum epiſcopum. Ubicunqꝫ fuerit epiſcopus ſiue Rome ſiue Eugubio ſiue cōſtantinopoli. ſiue Rhegio. eiuſdem meriti eſt. eiuſdem etſacerdotij. ergo pari ratione vna ſola eſt religio. ¶ Pre.Ab eccleſia tollendum eſt omne id quod confuſionem inducere poteſt. ſed ex diuerſitate religionū videtur quedāpoſſe ꝯfuſio induci ppl̓o xp̄iano vt q̄dā decretal̓ dic̄ q̄ hr̄ deſtatu monachorum ⁊ canonicorum regularium. ergo videtur ꝙ non debeant eſſe diuerſe religiones. ¶ Sed contra eſt quod in pͣs. ſcribitur ad ornatum regine pertinereꝙ ſit circūamicta varietate. ¶ Rn̄. dd̓ꝫ ꝙ ſicut ex ſupra dictis patet ſtatus religionis eſt quoddam exercitium quoaliquis exercetur ad perfectionem charitatis. ſunt aūt diuerſa charitatis opera quibus homo vacare poteſt. ſuntetiam diuerſi modi exercitiorum. ⁊ ideo religiones diſtingui poſſunt dupliciter. Uno modo ẜm diuerſitatem eorum ad que ordinantur. ſicut ſi vna religio ordinētur adperegrinoſ hoſpitio ſuſcipiendos. ⁊ alia ad viſitandos velredimēdos captiuos. Alio modo poteſt eſſe diuerſitas religionum ẜm diuerſitatem exercitiorum. puta ꝙ in vnareligione caſtigatur corpus per abſtinentias ciborū ī aliaper exercitium operum manualium vel per nuditatē autper aliquid aliud huiuſmodi. ſed quia finis eſt potiſſimūin vno quoqꝫ. maior eſt religionum diuerſitas que attenditur ẜm diuerſos fines ad quos religiones ordinanturqͣꝫ que attenditur ẜm diuerſa exercitia. ¶ Ad .i. ergo dd̓mꝙ hoc eſt conmune in omni religione ꝙ aliquis totaliterſe debeat prebere ad ſeruiendum deo. vnde ex hac parte n̄eſt diuerſitas inter religiones. vt .ſ. in vna religione aliqͥsretineat aliquid ſui. ⁊ in alia aliud. eſt autem diuerſitasẜm diuerſa in quibus homo deo ſeruire poteſt. et ẜm ꝙad hoc homo ſe poteſt diuerſimode diſponere. ¶¶ Ad. ij.dd̓m ꝙ tria eſſentialia vota religionis pertinent̓ ad exercitium religionis ſicut quedam principalia ad que omniaalia reducuntur. vt ſupra dictum eſt. ad obſeruandū aūtvnumquodqꝫ eorum diuerſimode aliquis ſe diſponere poteſt. puta ad votum continentie ſeruanduꝫ ſe diſponit aliquis per loci ſolitudinem. per abſtinentiam ⁊ per mutuaꝫſocietatem ⁊ per multa alia huiuſmodi. ⁊ ẜm hoc ptꝫ ꝙ cōmunitas eſſentialium votorum comꝑatitur diuerſitatem

religionis. tum propter diuerſas diſpoſitiones. tum etiam propter diuerſos fines. vt ex ſupra dictis patꝫ. ¶ Adiij dd̓m ꝙ in his que ad perfectionem pertinent epiſcopus ſe habet per modum agentis. religioſi autem ꝑ modum patientis. vt ſupra dictum eſt. agens autem etiam īnatura ſibus quanto eſt ſuperius tanto eſt magis vnumea vero que patiuntur ſunt diuerſa. vnde rationabili tereſt vnus epiſcopalis ſtatus. religiones vero diuerſe.Ad. iiij. dd̓m ꝙ confuſio opponitur diſtinctioni ⁊ ordiniſi ergo ex multitudine religionum induceretur tunc confuſio ſi ad idem ⁊ eodem modo diuerſe religiones eſſent.abſqꝫ neceſſitate ⁊ vtilitate. vnde vt hoc non fiat. ſalubrit̉inſtitutum eſt ne noua religio niſi auctoritate ſummi pōtificis inſtituatur.Ad ſecundū ſic proce dit̉Uidetur ꝙ nulla religio inſtitui debet ad opera vite actiue. Omnis enim religio pertinet ad perfectionis ſtatumvt ex ſupra dictis patet. ſed perfectio religioſi ſtatus conſiſtit in contemplatione diuinorum. dicit enim Dionyſi.vi. ca. cele. hierar. ꝙ nominantur ex dei puro ſeruitio ⁊ famulatū ⁊ indiuiſibili ⁊ ſingulari vita venientē eos indiuiſibilium ſanctis conuolutionibus. id eſt. contemplationibus ad deiformem vnitatem ⁊ amabilem deo perfectionem. ergo videtur ꝙ nulla religio inſtitui poſſit ad opera vite actiue. ¶ Pre. Idem iudicium videtur eſſe d̓ monachis ⁊ canonicis regularibus. vt habetur extra de poſtulando. ex parte: ⁊ de ſtatu monachorum. ꝙ dei timorem.dicitur enim ꝙ a ſāctorum monachorum conſortio nō putantur ſeiuncti. ⁊ eadem ratio videtur eſſe de omnibus alijs religioſis. ſed monachorum religio eſt inſtituta ad vitam contemplatiuam. Unde Hiero. dicit ad PaulinūSi cupis eſt quod diceris mōachus. id eſt. ſolus quid facis in vrbibus. ⁊ idem habetur extra de renunciationē niſi cum pridem. ⁊ de regularibus. licet quibuſdam. ergovidetur ꝙ omnis religio ordinetur ad vitam contemplatiuam ⁊ nulla ad actiuam. ¶ Pre. Uitā actiua ad preſēsſeculum pertinet. ſed omnes religioſi ſeculum deſereredicunt ur. Unde Gregorius dicit ſuper Ezech. Quipreſens ſeculum deſerit ⁊ agit bona que valeat. quaſi iam egypto derelicto ſacrificium prebet in heremo.ergo videtur ꝙ nulla religio poſſit ordinari ad vitam actiuam. ¶ Sed contra eſt quod dicit̉ Iaco. i. Religio mutida ⁊ immaculata apud deum ⁊ patrem hec ē. viſitare pupillos ⁊ viduas in tribulatione eorum. ſed hoc pertinet advitam actiuam. ergo conuenienter religio poteſt ordinari ad vitam actiuam. ¶ Rn̄. dd̓m ꝙ ſicut ſupra dictumeſt. religionis ſtatus ordinatur ad perfectionem charitatis. que ſe extendit ad dilectionem dei ⁊ proximi. ad dilectionem aūt dei directe pertinet contemplatiua vita queſoli deo vacare deſiderat. ad dilectionem autem proximidirecte pertinet vitā actiua que deſeruit neceſſitatibus ꝓximorum. ⁊ ſicut ex charitate diligitur proximus propterdeum. ita ⁊ obſequium delatum in proximos redundat indeum. ẜm illud Matth. xxv. Quod vni ex minimis meis feciſtis mihi feciſtis. vnde et huiuſmodi obſequia proximis facta inqͣꝫtum ad deum referuntur. dicuntur eſſe ſacrificia quedam. ẜm illud ad Hebre. vl. Beneficientie ⁊cōmunionis nolite obliuiſci. talibus enim hoſtijs promeretur deus ⁊ quia ad religionem proprie pertinet ſacrificium deo offerre. vt ſupra habitum eſt. conſequens eſt ꝙconuenient er religiones quedam ad opera vite actiueor