Druckschrift 
2,2 (1485)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

QueſtioCXLI

pro loco tꝑe. ideo ſicut p̄cepta affirmatiua de patientia dant̉ ſunt accipiēda ẜm p̄paratōem animi. vt .ſ. ſitpatus ea adimplere opus fuerit. ita etiā p̄cepta patīe Ad. iij. dd̓ fortitudo ẜm diſtinguit̉ a patiētiaſeuerātia eſt circa maxima ꝑicula in quibꝰ eſt cautius agē. nec oportet aliquid determinari in ꝑticulari qͥd ſit faciendū. ſed patientia ꝑſeuerātia ſunt cil̓ca minores afflictōes labores. id eo magis ſine ꝑiculo pōt in eis det̉minari qͥd ſit agēdū maxīe ī vniuerſali. Queſtio. CXLIOnſequenter ꝯſiderandum eſt de temperantia Et primo quidemde ip̄a temperātia. ij. ꝑtibus eius. iij. de preceptiſ ipſius. Circa temperātiā aūt prīo. ꝯſiderare oportetde ip̄a teperantia. ij. de vicijs opoſitis. Circa primū q̄rūt̉octo. primo vtrū temperātia ſit virtꝰ. ij. vrꝝ ſit virtꝰ ſpāl̓.iij. vtꝝ ſit ſolū circa ꝯcupiſcentias delectatiōes. nij. vtꝝſit ſolū circa delectatiōes tactus. v. vtꝝ ſit circa delectatiōeſguſtus in quantum ē guſtus. vl̓ ſolū in qͣꝫtum eſt tactusquidam. vi. que ſit regula temperantie. vij. vtꝝ ſit virtuscardinalis ſeu principalis. viij. vtꝝ ſit potiſſima virtutuꝫAd primuꝫ ſic procediturUidetur temperantia non ſit virtus. Nulla .n. virtusrepugnat inclinationi nature eo in nobis eſt naturalisaptitudo ad virtutē. vt d̓r in. ij. ethi. ſed tꝑātia retrahit adelectationibꝰ vt dicitur in. ij. ethi. ergo tꝑantia ē virtus. Pre. Uirtutes ſunt ꝯnexe ad inuice. vt ſupͣ habi eſt. ſed aliqui habēt tꝑantiā qui non habēt alias virtutes. multi enī inueniūtur tꝑati tn̄ ſunt auari vel timidiergo tꝑantia eſt virtꝰ. Pre. Cuilibet virtuti rn̄detaliqd̓ donū. vt ex ſupra dictis pꝫ. ſed tꝑantie videt̉ aliqd̓ donū rn̄dere qꝛ in ſuꝑioribꝰ dona oīa ſunt alijs virtutibꝰ attributa. ergo tꝑantia eſt virtus. Sed cōtraeſt qd̓ Aug. dic̄ in. vi. muſice. Ea eſt virtꝰ tꝑantia noīat̉ Rn̄. dd̓ ſicut ſupra dictū eſt de rōe virtutis eſt vt inclinet hoīem ad bonū. bonū aūt hoīs eſt ẜm rōnem eſſe. vtDiony. dicit. iiij. ca. de diui. no. ideo virtꝰ humana eſt inclinat ad id qd̓ eſt ẜm tōnem. maxīe aūt ad hoc inclinat tꝑantia. in eiꝰ noīe importat̉ quedā moderatō ſeutēperies quā ratio facit. tꝑantia eſt ꝟtꝰ. ¶Ad i. ergodd̓ natura anclinat in id qd̓ ē ꝯueniēs vnicuiqꝫ. vn̄naturaliter appetit delectatōeꝫ ſibi cōuenientē qꝛ ꝟoinquantū hmōi eſt rōnalis. conſequēs eſt delectatōesſunt hōi ꝯueniētes ſunt ẜm rōnem. ab hisʸ retrahittꝑantia ſed potius ab his ſunt ꝯtra rōnem. vn̄ pꝫperantia non ꝯtrariat̉ inclinatōni nature humane ſed conuenit ea. ꝯtrariat̉ tn̄ inclinatōni nature beſtial̓ ſubiecte roni. Ad. ij. dd̓ tꝑantia ẜm ꝑfecte hꝫ rōnemvirtutis eſt ſine prudentia carent quicūqꝫ vitioſi. et illi qui carent alijs virturibꝰ oppoſitis vicijs ſubditihabēt tꝑantiā eſt virtus ſed oꝑantur actus tꝑantie exdam naturali diſpoſitōne. ꝓut virtutes quedā imꝑfecteſunt hoībꝰ naturales. vt ſupra dictū eſt. vel ꝯſuetudiacquiſitā que ſine prudentia habent ꝑfectionē rōnis.vt ſupra dictū eſt. Ad. iij. dd̓ tꝑantie etiā rn̄det aliqd̓ donū .ſ. timoris quo aliquis refrenatur a delectatōibꝰcarnis ẜm illud p̄s. Cōfigi timori tuo carnes meas. donūaūt timoris principaliter quidē reſpicit deū cuiꝰ offenſaꝫvitat. ẜm hoc corrn̄det virtuti ſpei. vt ſupra dictum eſt.ſcd̓ario aūt pōt reſpicere quecūqꝫ aliquis refugit ad vitādaꝫ dei offenſam. maxīe aūt indiget timore diuino ad

fugiendū ea maxīe eliciūt circa eſt tꝑantia. tꝑātieetiā rn̄det donum timorisAd ſecundū ſic procedit̉Uidet̉ tꝑantia ſit ſpālis virtus. Dicit enī Augu.in li. de moribꝰ eccleſie ad tꝑantiā ꝑtinet deo ſe integreincorruptūqꝫ ſeruare. ſed hoc ꝯuenit ꝟtuti. ergo tꝑātiaeſt virtus generalis. Pre. Ambro. dicit in. i. officijſ in tꝑantia maxime tranquillitas animi ſpectat̉ querit̉ſed hoc ꝑtinet ad cōem virtutē. ergo tꝑantia eſt generalisvirtus. ¶Pre. Tullius dicit in. i. de offi. decoꝝ ab honeſto nequit ſeꝑari. iuſta oīa decora ſunt. ſed decorūꝓprie conſiderat̉ in tꝑantia. vt ibidē d̓r. ergo tꝑantia noneſt ſpāl̓ virtus. Sed cōtra eſt qḋ phūs in. ij. eihi. ponit ſpālem virtutē. Rn̄. dd̓ ẜm cōſuetudinē humāelocutōis aliqua noīa cōia reſtringūtur ad ea ſunt precioua inter illa ſub tali cōitate ꝯtinētur. ſicut nomē vebisaccipitur anthonomatice Roma. Sic ergo nomē tꝑātie dupl̓r accipi pōt. Uno ẜm cōitatē ſue ſignificatōiſ ſic tꝑantia non ē virtꝰ ſpālis ſed general̓. qꝛ nomē tꝑantie ſignificat quandā tēperiem .i. moderationē quā ponit in humanis oꝑationibꝰ paſſionibꝰ. qd̓ eſt cōe invirtute morali. differt tn̄ rōe tꝑantia a fortitudīe etiā ẜm vtraqꝫ ſumit̉ vt virtus cōis. tꝑantia retrahit ab his ꝯtra rōnem appetitū alliciūt. fortitudo aūt impellit adea ſuſtinenda vel aggrediēda ꝓpter refugit bonū rōiſSi vero conſideret̉ anthonomatice tꝑātia ẜm refrenat̉appetitū ab his maxīe alliciūt hoīem. ſic eſt ſpālis virtꝰvtpote habent ſpāleꝫ materiā. ſicut fortitudo. Ad. i.ergo dd̓ appetitꝰ hoīs maxīe corrūpitur ea quibꝰ allicitur ad recedendū regula rōnis legis diuine. id̓oſicut ip̄m tꝑantie nomē pōt dupl̓r ſumi. vno cōiter.alio excellenter. ita integritas quā tꝑantie Aug. attribuit. Ad. ij. dd̓ ea circa ē tꝑātia maxīe poſſuntaīm inqͥetare ꝓpter hoc ſunt hōī eſſentialia. vt infra dicet̉. tranquillitas quandā excellentiā attibuiturtꝑantie. qͣꝫuis cōit̉ ꝯueniat oībꝰ virtutibꝰ. Ad. iij. dd̓ qͣꝫuis pulchritudo ꝯueniat cuilibet virtuti excellentertn̄ attribuit̉ tꝑantie duplici rōe. prīo quidē ẜm rōeꝫ cōeꝫtꝑantie ad quā ꝑtinet quedā moderata ꝯueniēs ꝓportōin ꝯſiſtit ratio pulchritudīs. vt pꝫ Diony. iiij. ca. dediui. no. Alio qꝛ ea a quibꝰ refrenatꝭ tꝑantia ſunt infima in hoīe ꝯueniētia ſibi ẜm materiā beſtialē. vt infra dicet̉. ex eis maxīe natus eſt deturpati. ꝯſequenſpulchritudo maxīe attribuit̉ tꝑātie p̄cipue turpitudinēhoīs tollit. ex eadē rōne honeſiū maxīe attribuit̉ tꝑantiedicit enī Iſido. in li. etymologiaꝝ. Honeſtꝰ d̓r qui nil hꝫturpitudīs. honeſtas d̓r quaſi honoris ſtatus. maxīeꝯſideratur in tꝑantia repellit vitia maxime opprobrioſa. vt infra dicetur.Ad tertium ſic ꝓcediturUidetur tꝑantia ſit ſolū circa ꝯcupiſcētias delectatōes. Dicit enī Tulliꝰ in ſua rhetorica tꝑantia ēnis in libidinē atqꝫ in alios rectos īpetꝰ firma moderata dn̄atio. ſed impetꝰ dicūtur oēs aīe paſſiōes. ergovidetur tꝑantia ſit ſolū circa ꝯcupiſcētias delectatōes. Pre. Uirtus eſt circa difficile bonū. ſed difficilius videt̉ tꝑare timoreꝫ maxīe circa ꝑicula mortis qͣꝫmoderari ꝯcupīas delectatōes ꝓpter dolores ꝑiculamortis ꝯtēnunt̉. vt Aug. dic̄ in li. lxxxiij. q̄ſti onn̄. ergo videt̉ tꝑantie virtus ſit p̄cipue circa ꝯcupīas dele-

x 2