QueſtioCLXXXVII

ea ſubdit. ⁊ aſſiſtatis ei in quocunqꝫ negocio veſtri indiguerit. ¶ Rn̄. dd̓. ꝙ ſicut ſupra dictum eſt. ſtatus religionis eſt ordinatus ad perfectionē charitatis conſequēdā. ad quā quidē principaliter ꝑtinꝫ dei dilectō. ſcd̓arioautem dilectio proximi. ⁊ iō religioſi precipue ⁊ propterſe debent intendere ad hoc ꝙ deo vacēt. ſi aūt neceſſitasproximis īmineat eoꝝ negocia ex charitate agere debētẜm illud ad Gal. vi. Alter alteriꝰ onera portate et ſic adimplebitis legem chriſti. qꝛ in hoc ipſo ꝙ ꝓximis ſeruiunt ꝓpter deum dilectioni diuine obſequuntur. vn̄ dicit̉Iacobi. i. Religio munda ⁊ immaculata apud deum ⁊patrem. hoc eſt viſitare pupillos ⁊ viduas in tribulatione eoꝝ. glo. i. ſuccurrere eis qui carent preſidio in tempore neceſſitatis. Eſt gͦ dicendum ꝙ cauſa cupiditatis ſecularia negocia gerere nec monachis nec clericis licꝫ. cāvero charitatis ſe negocijs ſecularibꝰ cum debita moderatione ingerere poſſunt ẜm ſuperioris licentiam in miniſtrando ⁊ dirigendo. vn̄ dicit̉ in decretis. diſ. lxxxviij.Decreuit ſancta ſynodus nullum deinceps clericuꝫ. autpoſſeſſiones ꝯducere aut negocijs ſecl̓aribꝰ ſe permiſcereniſi ꝓpter curaꝫ pupillorū aut orphanoꝝ aut viduaꝝ. autſi forte epiſcopus ciuitatis eccleſiaſticaꝝ rerum ſollicitudinem eum habere precipitat. eadem autem ratio eſt dereligioſis ⁊ clericis. qꝛ vtriuſqꝫ ſimiliter negocia ſecularia interdicuntur vt dictum eſt. ¶ Ad. i. gͦ dd̓. ꝙ monachis interdicunt̉ ſecularia negocia tractare propter cupiditatem non aūt ꝓpter charitatem. ¶ Ad. ij. dd̓. ꝙ noneſt curioſitas. ſed charitas ſi ꝓpter neceſſitatem aliquisſe negocijs immiſceat. ¶ Ad. iij. dd̓. ꝙ frequentare palatia reguꝫ ꝓpter delitias vel gloriam vel cupiditatemnon cōpetit religioſis. ſed eas adire ꝓpter pias cās eis cōpetit. vn̄ dicit̉. iiij. Regū. iiij. ꝙ Heliſeus dixit ad mulierem. Nunquid habeſ negocium. ⁊ vis vt loquar regi vl̓principi militie? Similiter etiaꝫ ꝯuenit religioſis adireregum palatia ad eos arguendos ⁊ dirigendos. ſic̄ Iohannes bapti ſta arguebat Herodeꝫ vt dr̄ Matth. xiiij.Adtertiū ſic procediturUidet̉ ꝙ religioſi manibꝰ oꝑari teneant̉. Non enim excuſant̉ religioſi ab obſeruantia p̄ceptoꝝ. ſed oꝑari manibus eſt in p̄cepto. ẜm illud. i. ad Theſſal̓. iiij. Oꝑeminimanibꝰ vr̄is ſicut p̄cepimꝰ vobis. vn̄ ⁊ Aug. in li de oꝑibus monachoꝝ dicit. Ceteꝝ quis ferat hoīes ꝯtumacesid eſt. religioſos nō oꝑantes. de quibꝰ ibi loquit̉. ſaluberrimis apoſtoli monitis reſiſtentes non ſicut infirmiorestolerari. ſed ſic̄ fortiores p̄dicari. gͦ videt̉ ꝙ religioſi teneant̉ manibꝰ oꝑari. ¶ Pre. ij. ad Theſſal. iij. ſuper illudSi quis non vult oꝑari nec manducet. dicit glo. Dicūtquidam de oꝑbꝰ ſpūalibꝰ hoc apl̓m precepiſſe non deoꝑe corꝑali in qͦ agricole vel opifices laborant. et infra.ſed ſuꝑfluo conant̉ ⁊ ſibi ⁊ ceteris caligineꝫ adducere. vtqd̓ humiliter monet charitas. non ſolū facere nolint. ſednec etiaꝫ intelligere. ⁊ infra vult ẜuos dei corꝑaliter oꝑari vn̄ iuuant. ſed p̄cipue religioſi ẜui dei nominant̉. vtpote ſe totaliter diuino ſeruitio mancipantes. ſicut patetꝑ Diony. vi. c. cel̓. hierar. gͦ videt̉ ꝙ teneant̉ manibꝰ operari ¶ Pre. Aug. dicit in li. de oꝑbꝰ monachoꝝ. Quidagant qui oꝑari corꝑaliter nolunt ſcire deſiderio. orationibꝰ inquiunt vacamꝰ ⁊ pſalmis ⁊ lectionibꝰ ⁊ ꝟbo deiſꝫ ꝙ ꝑ iſta nō excuſent̉ on̄dit ꝑ ſingula. nam primo d̓ oratione dicit. citius exaudit̉ vna obedientis or̄o qͣꝫ decē milium ꝯtemptoꝝ. illos ꝯtemptores intelligēs ⁊ indigno-

exaudiri qui manibꝰ non oꝑant̉. Secundo de diuinislaudibꝰ ſubdit. cantica ꝟo diuina cantare etiam manibꝰlaborantes facile pn̄t. Tertio ſubiungit de lectione. quiaūt ſe dicunt lectioni vacare. non ne illic inueniūt qd̓ p̄cipit Apl̓s. q̄ eſt ergo iſta peruerſitas lectōni nolle obtemperare dum vult ei vacare. Quarto ſubiungit de p̄dicatione. ſi autemlalicui ẜmo erogandus eſt. ⁊ ita occupatur vt manibꝰ oꝑari non vacet. nunquid in monaſterioomnes hoc pn̄t? quando gͦ nō omnes pn̄t. cur omnes exhoc ꝯtemptu vacare volunt? quāqͣꝫ ſi omnes poſſent viciſſitudinem facere deberent. non ſolum vt ceteris neceſſarijs oꝑibꝰ occuparent̉. ſed etiaꝫ qꝛ ſufficit vt multis audientibus vnus loquat̉. gͦ videtur ꝙ religioſi non debeant ceſſare a manuali oꝑe propter hmōi ſpiritualia opera quibus vacant. ¶ Pre. Luc̄. xij. ſuper illud. Uendite q̄ poſſidetis ⁊cͣ. dicit glo. Non tm̄ cibos veſtros cōmunicate pauꝑibus. ſed etiam vendite poſſeſſiones vt̄as vtomnibus vr̄is ſimul pro dn̄o poſtea labore manuū opemini. vn̄ viuatis vel elemoſynam faciatis. ſed ad religioſos ꝑtinet ꝓprie omnia ſua relinquere. gͦ videt̉ ꝙ etiameoꝝ ſit de labore manuum ſuaꝝ viuere ⁊ elemoſynas facere. ¶ Pre. Religioſi p̄cipue vident̉ teneri apl̓oꝝ vitam imitari. qꝛ ſtatum ꝑfectionis ꝓficent̉. ſed apl̓i manibus ꝓprijs laborabant. ẜm illud. i. ad Coꝝ. iiij. Laboramus oꝑantes manibus noſtris. gͦ videt̉ ꝙ religioſi teneantur manibus oꝑari. Sed ꝯͣ Ad p̄cepta obſeruanda q̄cōmuniter oībꝰ ꝓponunt̉ eodeꝫ modo tenent̉ religioſi ⁊ſeculares. ſed preceptum de oꝑe manuali cōmuniter oībus ꝓponit̉ vt patꝫ. ij. ad Theſſal. iij. Subtrahatis voſab omni fratre ambulante inordinate ⁊cͣ. fratrem autemnominat quēlibet xp̄ianuꝫ. ſicut ⁊. i. ad Coꝝ. vij. Si quisnon vult oꝑari nec manducet. non gͦ religioli magis tenent̉ manibus oꝑari qͣꝫ ſeculares. ¶ An̄. dd̓. ꝙ labormanualis ad quattuor ordinat̉. Primo quidem ⁊ principaliter ad victum querendū. vn̄ ⁊ primo homini dctm̄eſt. In ſudore vultus tui veſceris pane tuo. et in pſalLabores manuum tuarum qꝛ manducabis ⁊cͣ Secūdoordinat̉ ad tollendum ocium ex qͦ multa mala oriuntur.vnde dicitur Ecc̄. xxxiij. Mitte ſeruum tuum in operationem ne vacet multam enim maliciam docuit ocioſitaſTertio ordinatur ad concupiſcentie refrenationē inqͣꝫtūper hoc macerat̉ corpus. vnde. ij. ad Coꝝ. vi. dicit̉. Inlaboribus in ieiunijs in vigilijs in caſtitate. Quarto autem ordinatur ad elemoſynas faciendas. vnde dicit̉ adEphe. iiij. Qui furabatur iam non furetur. magis auteꝫlaboret operando manibus ſuis quod bonum eſt. vt habeat vnde tribuat neceſſitatem patienti. Secunduꝫ ergoꝙ labor manualis ordinatur ad victum querendum cadit ſub neceſſitate precepti prout eſt neceſſarium ad talēfinem. qd̓ enim ordinat̉ ad finem a fine neceſſitatem habet. vt ſcꝫ intantum ſit neceſſarium inqͣꝫtum finis ſine eoeſſe non poteſt. ⁊ ideo qui non habet aliunde vnde viuere poſſet. tenetur manibus operari cuiuſcunqꝫ ſit conditionis. ⁊ hoc ſignificant verba apoſtoli dicentis. qui nonvult operari nec manducet. quaſi diceret. ea neceſſitatealiquis tenet̉ ad operandum manibus qua tenet̉ ad maͣducandum. vnde ſi quis abſqꝫ manducatione poſſet vitam tranſigere non teneretur manibus operari. et eadeꝫrō eſt de illis qui habent alias vnde licite viuere poſſuntnon enim intelligit̉ aliquis poſſe facere qd̓ non licite facere poteſt. vnde ⁊ apoſtolus non inuenitur opꝰ manuūprecepiſſe niſi ad excludendum peccatum eoꝝ qui licite̓