Druckschrift 
2,2 (1485)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

QueſtioCLII

Phūs dicit in. iij. ethi. omnis intꝑantia generaliter ēmaxime exprobrabil̓. ſꝫ ad pudicitiam ꝑtinere videt̉ fugere ea exprobrabilia ſunt. pudicitia ꝑtinet ad oēs ꝑtestꝑantie. aūt ſpecialiter adica ſtitatem. Sed ꝯͣ eſt quodAug. dicit in li. de ꝑſeuerantia. Predicanda eſt etiaꝫ pudicitia vt ab eo qui hꝫ aures audiēdi nihil genitalibꝰbris illicitum ꝑpetret̉. ſed vſus genitalium mēbroꝝ ꝓprieꝑtinet ad caſtitatem. pudicitia ꝓprie ad caſtitateꝫ ꝑtinet Rn̄. dd̓ ſic̄ dictum eſt. nomē pudicitie a pudore ſumit̉. in verecundia ſignificat̉. oportet pudicitiaproprie ſit circa illa de quibꝰ hoīes maxime vere cundantur. Maxime aūt verecundant̉ hoīes actibꝰ venereis.vt. Aug. dicit in. iiij. de ciui. dei. intm̄ etiam ꝯcubitꝰiugalis qui honeſtate nuptiaꝝ decorat̉ verecundia careat. hoc qꝛ motus genitalium membroꝝ ſubijcit̉imperio rationis ſicut motus alioꝝ exterioꝝ membrorū.Uerecundat̉ aūt homo ſolum de illa cōmixtione venerea. ſed etiam de quibuſcunqꝫ ſignis eius. vt phūs dic̄in. ij. rhetorice. pudicitia attendit̉ proprie circa venerea. p̄cipue circa ſigna venereoꝝ. ſicut ſunt aſpectus impudici oſcula tactus. qꝛ hec magis ſolent deprehendi pudicitia magis reſpicit hmōi exteriora ſigna. Caſtitaſautem magis ipſam veneream cōmixtionem. et pudicitia ad caſtitatem ordinat̉ quaſi virtus ab ipſa diſtīctaſed ſicut exprimens caſtitatis circūſtantiā quandaꝫ. interdum tn̄ vnum alio ponit̉. Ad. j. ergo dd̓ Aug. ibiaccipit pudicitiaꝫ caſtitate. Ad. ij. dd̓ qͣꝫuis omniavitia habeant turpitudinem quandaꝫ ſpecialiter tn̄ vitiaintēperantie vt ex ſupra dictis patet. Ad. iij. dd̓ inter viria intemperantie precipue ſunt exprobrabilia peccata venerea. tum ꝓpter inobedientiam genitaliū mēbrorum. tum etiam ꝓpter hoc ratio ab huiuſmodi maximeabſorbetur. Queſtio CLII.Einde ꝯſideradumeſt de ꝟginitate Et circa hoc querunt̉ quīqꝫprimo in conſiſtat virginitas. ſecundo vtꝝſit licita. tertio vtrum ſit virtus. quarto de excellētia eiꝰreſpectu matrimonij. quinto de excellentia eius reſpectualiarum virtutum.Ad primū ſic procediturUidetur virginitas conſiſtat in integritate carnisDicit enim Aug. in li. de nuptijs ꝯcupīa carnis. virginitas eſt in carne corruptibili incorruptionis perpetuameditatio. ſed meditatio pertinet ad carnem. ergo virginitas conſiſtit in carne. Pre. Uirginitas pudicitiam quandam importat. ſed Aug. dicit in. j. de ciui. dei pudicitia conſiſtit in anima. ergo ꝟginitas non hſiſtitin carnis incorruptione. Pre. Carnis integritas videtur conſiſtere in ſignaculo virginalis pudoris. ſed quandoqꝫ abſqꝫ virginitatis preiudicio frangit̉ illud ſignaculum. Dicit enim Aug. in. i. de ciui. dei. illa mēbra poſſunt diuerſis caſibꝰ vulnerata vim perpeti. medici quādoqꝫ ſaluti opitulantes hoc ibi faciunt qd̓ horret aſpectꝰ.Obſtetrix etiaꝫ virginis cuiuſdam integritateꝫ manu velut explorans dum inſpicit perdidit. ſubdit. opinorquenqͣꝫ taꝫ ſtulte ſapere vt huic periſſe aliquid exiſtimetetiam de ipſius corporis ſanctitate qͣꝫuis mēbri illius integritate iam perdita. ergo virginitas non conſiſtit in carnis incorruptione. Pre. Corruptio carnis maxime inleminis reſolutione conſiſtit poteſt fieri ſine concubitu

vel in dormiendo vel etiaꝫ vigilando. ſed ſine concubitunon videtur perdi ꝟginitas. Dicit enim Aug. in li. virginitate virginalis integritas. per piam continentiaꝫab omni concubitu immunitas. angelica portio eſt. ergōvirginitas non conſiſtit in carnis incorruptione. Sedcontra eſt qd̓ Aug. in eodem libro dicit virginitas eſtꝯtinentia qua integritas carnis ipſi creatori anime carnis fouet̉. conſecrat̉. ſeruat̉. Rn̄. dicendum nomenvirginitatis a virore ſumptum videt̉. ſicut illud diciturvirens in ſuo virore perſiſtere qd̓ non eſt ex ſuperabūdantia caloris aduſtionem expertum. ita etiaꝫ virginitashoc importat perſona cui ineſt immunis ſit a concupiſcentie aduſtione. que eſſe videt̉ in conſummatione maxime delectationis corporalis qualis eſt venereorum delectatio. Unde Ambro. dicit in li. de virgiuitate caſtitaſvirginalis eſt expers contagionis integritas. In delectatione autem venereorum tria eſt conſiderare. Unū quidem qd̓ ex parte corporis ſcꝫ violatio ſigneculi virginalis. Aliud autem eſt in quo ꝯiungit̉ id quod eſt animeeo quod eſt corꝑis .ſ. ipſa reſolutio ſeminis delectationeꝫſenſibilem cauſans. Tertium auteꝫ eſt ſolum ex parte anime .ſ. propoſitum perueniendi ad taleꝫ delectationē. Inquibꝰ tribꝰ id qd̓ primo poſitum eſt per accidens ſe habꝫad moralem actum. qui non conſiderat̉ per ſe niſi ẜm eaſunt anime. Secundū vero materialiter ſe habet ad actūmoralem. nam ſenſibiles paſſiones ſunt materia moralium actuum. Tertium vero ſe habet formaliter completiue. quia ratio moralium in eo quod eſtrationis completur. quia ergo virginitas dicitur per remotioneꝫ predictecorruptionis. conſequens eſt integritas membri corporalis per accidens ſe habeat ad virginitateꝫ. ipſa autēimmunitas a delectatione que conſiſtit in ſeminis reſolutione ſe habet materialiter. ipſum autem propoſitum perpetuo abſtinendi a tali delectatione ſe habet formalitercompletiue in virginitate. Ad. j. ergo dd̓ illa diffinitio Auguſtini tangit quidem in recto id qd̓ eſt formale īvirginitate. nam per meditationem intelligit̉ propoſituꝫrationis. Qd̓ autem addit̉. perpetua. non ſic intelligitur oporteat virginem ſemper actu talem meditationē habere ſed quia hoc debet in propoſito gerere. vt perpetuo īhoc perſeueret. Id vero qd̓ eſt materiale tangit̉ in obliqͦcum dicit̉. in corruptionis in carne corruptibili. qd̓ addit̉ad on̄denduꝫ virginitatis difficultatē. naꝫſi caro corrūpi poſſet eſſet difficile perpetuam incorruptionis meditationem habere. Ad. ij. dd̓ pudicitia eſt quidē eſſentialiter in anima. materialiter autem in carne. ſimiliter virginitas. Unde Aug. dicit in li. de virginitate. licet ꝟ̓ginitas in carne ſeruet̉. ac per hoc corporalis ſit. tamen ſpiritualis eſt quam fouet ẜuat continentia pietatis. Ad. iij. dicendum ſicut dictuꝫ eſt integritas corporalis membri per accidens ſe habet ad virginitatem inquantū ſcilicꝫ per hoc ex propoſito voluntatiſ abſtinetquis a delectatione venerea. remanet integritas in membro corporeo. vnde ſi contingat per alium modum aliquo caſu membri integritas corrumpatur. magis preiudicat virginitati qͣꝫ ſi corrumpat̉ manuſ aut pes Adiiij. dicendum delectatio que eſt ex ſeminis reſolutione dupliciter poteſt contingere. Unomodo vt procedatex mentis propoſito ſic tollit virginitateꝫ ſiue fiatcubitū ſiue abſqꝫ cōcubitu. Facit aūt mētionē Aug. decubitu. qꝛ hmōi reſolutō cōiter naturaliter ex concubitucauſat̉. Aliomō poteſt ꝓuenire p̄ter ꝓpoſitū mētis vl̓ in