Druckschrift 
2,2 (1485)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

QueſtioCXLI

ctarōes. Pre. Ad tꝑantiā ꝑtinet moderationis gr̄a. vtAmbr. dicit in. i. de officijs. ad tꝑantiā ꝑtinet oīs ſedatio ꝑturbationū reꝝ modꝰ. oportet aūt modū ponere ſolū in ꝯcupiſcētijs delectatōibꝰ ſed etiā in exterioribus actibus quibuſlibet exterioribus. ergo tꝑantia noneſt ſolū circa ꝯcupīas delectatōes. Sed ꝯͣ ē qd̓ Iſid.dicit in li. etymologiaꝝ tꝑantia eſt libido cōcupīaqꝫrefrenat̉ Rn̄. dd̓ ſicut ſupͣ dictū eſt. ad virtute motalē ꝑtinet ꝯẜuatio boni rōnis ꝯtra paſſiones rōni repugnātes. motꝰ aūt paſſionū aīe eſt duplex. vt ſupͣ dictū eſt de paſſionibꝰ ageret̉. vnꝰ qͥdē ẜm appetitꝰ ſenſitiuꝰſeqͥt̉ ſenſibliia corꝑalia bona. aliꝰ aūt ẜm refugit ſenſibilia corꝑalia mala. primꝰ aūt motus appetitꝰ ſenſitiuip̄cipue repugnat rōni īmoderātiā. bona ſenſibiliacorꝑalis ẜm ſuā ſpēm ꝯſiderata repugnāt rōni ſꝫ magis ẜuin̄t ei ſic̄ inſtrumēta quibꝰ vtit̉ ad ꝓſecutionemꝓprij finis. repugnat aūt ei p̄cipue ẜm appetitꝰ ſenſitiuus in ea tendit ẜm modū rōnis. ad ꝟtutē moralēꝑtinet ꝓprie hmōi paſſiones moderari importāt ꝓſecucutionē boni. motus aūt appetitus ſenſitiui refugētis mala ſenſibilia p̄cipue ꝯͣriat̉ rōni. quidē ẜm ſuā īmoderātiā ſꝫ maxīe ẜm ſuū effectū. ꝓut .ſ. aliqͥs refugiedo mala ſēſibilia corꝑalia interdū cōmittātur bonū rōnis. ꝯſequēs diſcedit ab ip̄o bono rōnis. ad virtutē moraleꝫꝑtinet in hmōi firmitatē p̄ſtare in bono rōnis. ſic̄ ergo vitus fortitudīs de cuiꝰ rōne eſt firmitatē p̄ſtare p̄cipue ꝯſiſtit circa paſſionē ꝑtinentē ad fugā corꝑaliū maloꝝ .ſ. circa timorē. ex ꝯſequēti aūt circa audaciā aggredit̉ terribilia ſub ſpē alicuiꝰ boni. ita etiā tꝑantia īportat moderatōeꝫ qͣndā p̄cipue cōſiſtit circa paſſiōes tendētes in bōaſenſibilia .ſ. circa ꝯcupīam delectatōꝫ. ex ꝯſequēti aūt circa triſticias ꝯtingūt ex abſentia taliū delectationū. ſicut audacia p̄ſupponit t̓ribilia. ita etiā trifticia talis ꝓuenit ex abſentia p̄dictaꝝ delectationū. Ad .i. ergo dd̓ſicut ſupra dictū eſt de paſſionibꝰ ageret̉. paſſiones queꝑtinēt ad fugā mali p̄ſupponūt paſſiones ꝑtinēt ad ꝓſecutionē boni. paſſiones iraſcibil̓ p̄ſupponūt paſſionescupiſcibilis. ſic tꝑantia directe modificat paſſiōescupiſcibil̓ tendētes in bonū. qͣndā ꝯſequētiā modificatoēs alias paſſioneſ inqͣꝫtū ad moderantiā prioꝝ paſſionūſeqͥtur moderātia poſterioꝝ. enī īmoderate ꝯcupiſcitcōſeq̄ns eſt vt moderate ſperet. moderate de abſentiacupiſcibiliū triſtet̉. Ad. ij. dd̓ cōcupīa īportat īpetuꝫquendā appetitꝰ in delectabile qui indiget refrenatōne. qd̓ꝑtinet ad tꝑantiā. ſꝫ timor īportat retractionē quandāab aliquibꝰ malis. cōtra qd̓ indiget firmitate quāſtat fortitudo. tꝑantia ꝓprie eſt circa ꝯcupīas. fornitudo circa timores. Ad. iij. dd̓ exterioreſ actus ꝓcedūtab interioribꝰ aīe paſſionibꝰ. moderatio eoꝝ depēdeta moderatione interioꝝ paſſionū.Ad quartum ſic procedit̉Uidet̉ tꝑantia ſolū ſit circa cōcupiſcētias delectatōnes tactꝰ. Dic̄ enī Aug. in li. de moribꝰ ecileſie munꝰtꝑantie eſt in cohercēdis ſedādiſqꝫ cupiditatibꝰ quibꝰ verſamur in ea nos auertūt a legibꝰ dei a fructu bonitatiſeiꝰ. poſt pauca ſubdit. officiū tꝑantie eſt ꝯtēnere oēscorꝑales illecebras. laudeqꝫ ppl̓arē. ſꝫ ſolū cupiditateſdelectationū factus cōuertūt nos a legibꝰ dei ſed etiā ꝑtinent ad illecebras corꝑales. ſil̓r cupiditates diuitiaꝝ. vl̓etiā mūdane glorie. Un̄ d̓r. i. ad Timo. vlt. radix oīuꝫmaloꝝ eſt cupiditas. ergo tꝑantia ē ſolū circa cōcupīas

delectationū tactus. Pre. Phūs dicit in. iiij. ethi.ille qui eſt ꝑuis dignus his dignificat ſeip̄m eſt tꝑatuſnon aūt magnanimꝰ. ſed honores ꝑui vel magni de quibꝰibi loqͥtur ſunt delectabiles ẜm tactū ſꝫ ẜm apprehenſionē aīalem. ergo tꝑantia eſt ſolū circa cōcupiſcētiaslectationū tactus. Pre. Eaq̄ ſunt vniꝰ generis vident̉eadē rōe ꝑtinere ad materiā alicuiꝰ ꝟtutis. ſꝫ oēs delectatōes ſenſuū vident̉ vniꝰ generis. ergo pari rōne ꝑtinētad materiā tꝑantie. Pre. Delectatōes ſpūales ſūt maiores qͣꝫ corꝑales. vt ſupra habitū eſt de paſſiōibꝰ ageret̉. ſed qn̄qꝫ ꝓpt̓ ꝯcupīas delectationū ſpūaliū aliqͦ diſcedūt a legibꝰ dei a ſtatu virtutis. ſic̄ ꝓpter curioſitatē ſcīe.vn̄ prīo hoī diabolꝰ ſcīam ꝓmiſit. Gen̄. ij. dicēs. Eritisſicut dij ſciētes bonū malū. ergo ſolū tꝑantia ē ciredelectatōes tactus. Pre. Si delectatōes factꝰ eſſentpria materia tꝑantie oporteret circa oēs delectatōes tactus tꝑātia eēt. non aūt eſt circa oēs. puta circa eas ſūtin ludis. ergo delectatōes factꝰ ſunt ꝓpria materia tꝑātie. Sꝫ ꝯtra eſt qḋ phūs dicit in. iij. eihi. tꝑantiaprie eſt circa cōcupīas delectatōes factꝰ. Rn̄. dd̓ꝫſicut ſupra diciū ē. ita eſt tꝑātia circa ꝯcupīas delectationes ſicut fortitudo eſt circa timores audacias. fortitudo aūt eſt circa timores audacias reſpectu maximoꝝ maloꝝ quibuſ ip̄a natura extinguit̉. ſunt ꝑicula mortis vn̄ſil̓r tꝑantia oportet ſit circa cōcupiſcētias maxīaꝝ delectationū. qꝛ delectatio cōſequit̉ oꝑationē naturalē tātoaliq̄ delectatōes ſunt vehemētiores quāto conſequunturoꝑatōes magis naturales. maxīe aūt naturales aīalibusſunt oꝑatōes quibꝰ ꝯẜuat̉ natura indiuidui cibū po. natura ſpēi ꝯiūctionē maris femine circa delectatōes ciboꝝ potuū. circa delectōes venereoꝝ ē ꝓprietꝑantia. hmōi aūt delectatōes ꝯſequūtur ſenſum tactꝰ. vn̄relinquit̉ tꝑantia ſit circa delectatōes factus. Ad. i.ergo dd̓ Aug. ibi videt̉ acciꝑe tꝑantiā ẜm ē ſpāl̓virtus habēs determinatā materiā. ſed ẜm ad ꝑtinetmoderatio rōnis in quacūqꝫ materia tinet ad generalem ꝯditionē virtutis. qͣꝫuis etiā dici poſſit ille pōt refrenare maximas delectatōes. multo etiā magis pōt refrenare minores delectatōes. ad tꝑantiā principalit̓ qͥdē ꝓprie ꝑtinet moderari cōcupiſcētias delectationū tactusſcd̓ario aūt alias cōcupiſcētias. Ad. ij. dd̓ phūs ibirefert nomē tꝑantie ad moderationē exterioꝝ reꝝ.. ſcꝫaliquis tendit in aliqͣ ſibi cōmēſurata. aūt ꝓut refert̉ad moderatōr affectionū aīe ꝑtinet ad virtuteꝫ tꝑantie. Ad .iij. dd̓ delectatōes alioꝝ ſenſuū aliter ſe habētin hoībꝰ alit̓ in alijs aīalibꝰ. in alijs enī aīalibꝰ ex alijsſenſibꝰ cauſant̉ delectatōes niſi in ordine ad ſenſibiliatactus. ſicut leo delectat̉ vidēs ceruū vel audiēs vocē eiusꝓpter cibū. aūt delectat̉ ẜm alios ſenſus ſolū ꝓpterhoc ſed etiā ꝓpter ꝯuenientiā ſenſibiliū. ſic circa delectatōes alioꝝ ſenſuū inqͣꝫtū referūtur ad delectatōes tactꝰ eſttꝑantia. principalit̓ ſed ex cōſequēti. inqͣꝫtū aūt ſenſibilia alioꝝ ſenſuū ſunt delectabilia ꝓpt̓ ſui cōueniētiā. ſicut delectat in ſono bn̄ armonizato. iſta delectatiotinet ad cōſeruationē nature. vn̄ non habent hmōi paſſiones illā principalitatem vt circa eas anthonomatice tꝑantia dicat̉. Ad. iiij. dd̓ delectatōes ſpūales ſi ẜm ſuānaturā ſint maiores delectatōibꝰ corꝑalibꝰ. tn̄ ita ꝑcipiūtur ſenſu. cōſequēs ita vehementer afficiūt appetitū ſenſitiuū. ꝯtra cuius īpetū bonū rōnis cōẜuat̉ralē virtutē. vel dicendū delectatōes ſpūales ſe loq̄ndo ſunt ẜm rōnem. vn̄ ſunt refrenāde niſi accidens.