QueſtioCXXXVI

ſicut ſupra dictū ē. moralia ſpeciē a fine ſortiūt̉. vnde ⁊ afine vt pluries noīant̉. ex hoc ergo dicit̉ aliquis ꝑuificusꝙ intendit ad aliquid ꝑuū faciendū. paruū aūt ⁊ magnūẜm phūm in p̄dicamentis relatiue dicunt̉. vn̄ cū diciturꝙ ꝑuificus intendit aliquid ꝑuū facere. intelligendum ēin cōꝑatione ad genus oꝑis qd̓ facit. An quo quidē paxnum ⁊ magnuꝫ pōt attendi dupliciter. Uno mō ex parteoꝑis fiendi. Alio mō ex ꝑte ſumptus. magnificus gͦ principaliter intendit magnitudinē oꝑis. ſecundario intenditmagnitudinē ſumptus quā nō vitat vt faciat magnū opꝰvnde ⁊ phūs dicit in. iiij. ethi. ꝙ magnificus ab eqͣli ſumptū opus facit magis magnificū. ꝑuificus aūt econuerſoprincipaliter quidē iutendit ꝑuitatē ſumptꝰ. vn̄ ⁊ phūsdicit in. iiij. ethi. ꝙ intendit qualiter minimū conſumat.ex cōſequenti aūt intendit ꝑuitatē operis quā .ſ. nō recuſat dū modo ꝑuū ſumptū faciat. vn̄ phūs dicit ibidem ꝙꝑuificus maxima cōſumēs in ꝑuo que .ſ. dum non vultexpendere. bonum perdit .ſ. magnifici oꝑis. ſic ergo patꝫ ꝙꝑuificus deficit a ꝓportione que dꝫ eē ẜm rōnem īter ſumptus ⁊ opus. defectus aūt ab eo ꝙ ē ẜm rōnem cāt rōnemvitij. vnde manifeſtū ē ꝙ ꝑuificentia vitiū ē. ¶ Ad i. ergo dd̓m ꝙ virtus moderat̉ parua ẜm regulā rōnis a quadeficit ꝑuificus vt dictū ē. nō enī dicit̉ ꝑuificus qui parua moderat̉ ſed qui in moderando magna vel ꝑua deficita regula rōnis. ⁊ iō habet vitij rōnem. ¶ Ad. ij. dd̓m ꝙ ſicut phūs dicit in. ij. rhetorice. Timor facit ꝯſiliatiuos. etideo parui ficus diligenter rōcinijs intēdit. qꝛ inordinatetimet bonoꝝ ſuoꝝ ꝯſumptionem etiam in minimis. vnd̓hoc nō eſt laudabile ſed vitioſum ⁊ vituꝑabile. qꝛ nō dirigit affectum ſuum ẜm rōnem ſed potius rōnis vſū. applicat ad inordinationē ſui affectus. ¶ Ad. iij. dd̓m ꝙ ſicut magnificus cōuenit cū liberali in hoc ꝙ prōpte ⁊ delectabiliter pecunias emittit. ita etiā ꝑuificus cōuenit cumilliberali ſiue auaro in hoc ꝙ cū triſticia ⁊ tarditate expēſas facit. differt aūt in hoc ꝙ illiberalitas attenditur circacōes ſumptus. ꝑuificentia aūt circa magnos ſumptus qͦsdifficilius ē facere. ⁊ ideo minus vitiū ē ꝑuificentia qͣꝫ illiberalitas. vnde phūs dicit in. iiij. ethi. ꝙ qͣꝫuis ꝑuificentia ⁊ vitiū oppoſitū ſint malicie nō tamen opprobria inferunt qꝛ neqꝫ ſūt nociua ꝓximo. neqꝫ ſunt valde turpesO ſecudil ſic̄ Pro pt ꝙpaucedit̉. Ui-uificentie nullum vitiū opponatur. Paruo eniꝫopponit magnū. ſed magnificētia nō ē vitiū ſed virtꝰ. ergo ꝑuificentie nō opponit̉ vitiū. ¶ Pre. Cū paruificētiaſit vitiū ex defectu vt dictum eſt. videt̉ ꝙ ſi aliqd̓ vitiumeſſet paruificentie oppoſitum ꝙ cōſiſteret ſolū in ſuꝑhabundanti conſumptione. ſed illi qui ꝯſumunt multa vbipauca cōſumere oportet. cōſumūt pauca vbi multa conſumere oportet. vt dicit̉ in. iiij. ethi. ⁊ ſic habēt aliquid deparuificentia. nō eſt ergo aliqd̓ vitiū paruificentie oppoſitum. ¶ Pre. Moralia ſortiunt̉ ſpēm ex fine vt dictū eſtſed illi qui ſuperfine conſumunt hoc faciunt cauſa oſtentationis diuitiaꝝ. vt dicit̉ in. iiij. ethi. hoc aūt pertinet adinanem gloriā que opponit̉ magnanimitati. vt dictū eſtergo nullum vitium paruificentie opponit̉. ¶ Sed ꝯtraeſt auctoritas philoſophi qui in. ij. ⁊. iiij. ethi. ponit magnificentiā medium duorum oppoſitoꝝ vitioruꝫ. ¶ Rn̄.dicendum ꝙ paruo opponitur magnū. paruū aūt et magnum relatiue dicuntur vt dictum eſt. ſicut autem cōtingit ſumptū eſſe paruū per cōꝑationeꝫ ad opus ita etiamcontingit ſumptum eſſe magnū in comꝑatione ad opus.

vt .ſ. excedat ꝓportionē que eſſe debet ſumptus ad opꝰ ẜmregulā rōnis. vnde manifeſtum eſt ꝙ vitio ꝑuificentie qͣaliquis deficit a debita ꝓportione expenſarum ad opꝰ. intendens minus expendere qͣꝫ dignitas operis reqͥrat. opponit̉ vitio quo aliquis dictam ꝓportionem excedit. vt .ſ.plus expendat qͣꝫ ſit operi ꝓportionatum. ⁊ hoc vitiuꝫ grece quidem dicitur bānauſea a furno dicta. quia videlicetad modū ignis qui eſt in furno omnia cōſumit. vel dicit̉apyrochalia .i. ſine bono igne. quia ad modū ignis omīaconſumit nō propter bonū. vnde latine hoc vitiuꝫ poteſtnominari conſumptio. ¶ Ad .i. ergo dicendū ꝙ magnificentia dicit̉ eē eo ꝙ facit magnū opus. nō autē ex eo ꝙ inſumptu excedat ꝓportionē operis. hoc enī pertinet ad vitium qd̓ opponit̉ paruificentie. ¶ Ad. ij. dicendū ꝙ idēvitiū contrariat̉ virtuti qd̓ eſt in medio ⁊ cōtratio vitio.ſic ergo vitiū cōſumptionis opponit̉ paruificentie in eo ꝙexcedit in ſumptū operis dignitatē expendēs multa vbipauca oporteret expendere. opponit̉ autē magnificētie exparte operis magni. qd̓ precipue intendit magnificꝰ. inquantū .ſ. vbi oportet multa expendere nihil aūt parū expendit. ¶ Ad. iij. dd̓m ꝙ cōſumptor ex ipſa ſpecie actusopponit̉ ꝑuifico inquantū tranſcendit regulaꝫ rōnis s qͣꝑuificus deficit. nihil tamen prohibet quin hoc ad finemalterius vitij ordinetur. puta inanis glorie vel cuiuſcumqꝫ alterius. ¶ Queſtio CXXXVIEinde ꝯſiderādum.Oſt de preſentia Et circa hocqueruntur quinqꝫPrimo vtrum patientia ſit virtus. ¶ Secudo vtrum ſit maxima virtutum. ¶ Tertio virū poſſit haberi ſine gratia. ¶ Quarto vtrum ſit pars fortitudinis.Quinto vtrum ſit idem cum longanimitate.O primum ſic proceditur. Uidetur ꝙ patientia non ſit virtus. Uirtutes enim perfectiſſime ſunt in patria vt Augꝰ. dicit iniiij. de trinitate. ſed ibi non eſt patientia. qꝛ nulla ſunt ibimala toleranda. ẜm illud Eſa. xlix. ⁊ Apoc. xxi. Non eſurient neqꝫ ſitient. ⁊ non per cutiet eos eſtus neqꝫ ſol. ergopatientia non eſt virtus. ¶ Pre. Nulla virtus in malispoteſt inueniri. quia virtus ē quē bonū facit habentē. ſedpatientia qn̄qꝫ in malis hominibꝰ inuenit̉. ſicut patet inauaris qui multa mala patienter tolerāt vt pecunias cōgregēt. ẜm illud Eccl̓. v. Cunctis diebus vite ſue comeditin tenebris ⁊ in curis multis ⁊ in erūna atqꝫ triſtitia. ergo patīa nō ē virtꝰ. ¶ Pre. Fructus a virtutibꝰ differūt.vt ſupra habitū ē. ſꝫ patīa ponit̉ inter fructꝰ. vt patet adGal̓. v. ergo patīa nō ē virtꝰ. Sꝫ ꝯtra ē qd̓ Augª dicit inli. de patīa. Uirtꝰ aī q̄ patīa dr̄ tā magnū dei donū ē vt etiam ip̄iꝰ q̄ nobis eā largit̉ patīa p̄dicet̉. ¶ Rn̄. dd̓m ꝙ ſic̄dictū ē ſupra virtutes morales ordināt̉ ad bonū inqͣꝫtumꝯſeruant bonū rōnis ꝯtra īpetus paſſionū. inter alias ātpaſſiones triſtitia efficax ē ad īpediēdū bonū rōni s. ẜm illud. ij. ad Coꝝ. vij. Seculi tri ſticia mortē oꝑat̉ ⁊ Eccl̓. xxxMultos occidit triſticia. ⁊ n̄ ē vtilitas ī illa. vn̄ ncc̄e ē hiealiquā virtutē ꝑ quā bonū rōnis conſeruetur ꝯtra triſficiam ne .ſ. rō triſticie ſuccūbat. hoc autem facit patientia.Unde Augꝰ dicit in li. de patientia. ꝙ patientia hoīs ē qͣmala equo aīo toleramꝰ .i. ſine perturbatione triſticie neanimo iniquo bona deſeramus per que ad meliora perueniamus. Unde manifeſtum eſt patiētiā eſſe virtutem YAd .i. ergo dd̓m ꝙ virtutes morales nō remanēt ẜm eun