QueſtioCXXIIII

aſſumit iram ad actum ſuſtinēdi. qꝛ hunc actum ſola ratio ꝑ ſe facit. ſed ad actum aggrediendi ad quē magis aſſumit iram qͣꝫ alias paſſiones. qꝛ ad iram pertinet infilire in rem cōtriſtantem. ⁊ ſic directe cooꝑatur fortitudiniin aggrediendo. triſticia autem ẜm ꝓpriam rationē ſuccūbit nociuo ſ.d ꝑ accidēs coadiuuat ad aggredienduꝫ velinqͣꝫtum iuſticia ē cauſa ire. vt ſupra dictū eſt. vel inqͣꝫtuꝫaliquis exponit ſe periculo vt triſticiam ꝑfugiat. ſimiliteretiā ꝯcupiſcētia ẜm ꝓpriā rōnem tendit in bonū delectabile cui ꝑ ſe repugnat aggreſſio periculorum. ſed per accidens qn̄qꝫ coadiuuat ad aggrediendum. inqͣꝫtum ſcꝫ aliquis vult potius pericula incidere qͣꝫ delectabili carcere.⁊ ideo philoſophus dicit in. iij. ethi. ꝙ īter fortitudinesque ſunt ex paſſione. naturaliſſima eſſe videt̉ q̄ ē ꝑ irā. etaccipiēs electionē. ⁊ cuius gr̄a .ſ. debitum finem fortitudoſi fuit vera.Ad vndecimū ſic ꝓceditur. Uidet̉ ꝙ fortitudo nō ſit virtꝰ cardinalis. Ira enī vidictum ē maximam affinitateꝫ habet ad fortitudinem. ſꝫita non ponitur paſſio principalis. nec etiaꝫ audacia quead fortitudinē pertinet. ergo nec fortitudo debet poni virtus cardinalis. ¶ Pre. Uirtus ordinatur ad bonum. ſꝫfortitudo non directe ordinatur ad bonum. ſꝫ magis admalum .ſ. ad ſuſtinendum pericula ⁊ labores. vt Tulliusdicit. ergo fortitudo nō ē virtus cardinalis. ¶ Pre. Uirtus cardinalis ē circa ea in quibus p̄cipue verſatur vitahumana. ſicut oſtium in cardine vertitur. ſed fortitudo ēcirca pericula mortis que raro occurrunt in vita humana. ergo fortitudo non debet poni virtus cardinalis ſiueprincipalis. ¶ Sed cōtra ē ꝙ Gregꝰ. xxij. moral̓. ⁊ Ambro. ſuꝑ Lucam. ⁊ Augꝰ in li. de moribus eccleſie. numerāt fortitudinē inter qͣttuor virtutes cardīales ſiue prīciꝑales ¶ Rn̄. dd̓m ꝙ ſic̄ ſupra dictū ē virtutes cardinales ſiue principales dicūt̉ q̄ p̄ciſe ſibi vendicāt id qd̓ ꝑtinet cōmuniter ad virtutes. iter alias aūt cōmunes virtutis ꝯditiones vna ponit̉ firmiter operari. vt ptꝫ ī. ij. ethi.laudem aūt firmitatis potiſſime ſibi vendicat fortitudo.tanto enim magis laudatur qͥ firmiter ſtat. quāto habetgrauius impellens ad cadendū vel ad retrocedendū. imimpellit autem hominē ad diſcedendū ab eo qḋ ē ẜm rationem ⁊ bonum delectans ⁊ malū affligens. ſed grauiusimpellit dolor corporis qͣꝫ voluptas. dicit enim Augꝰ inli. lxxxiij. q. Nemo ē qui non magis fugiat dolorem qͣꝫ affectet voluptatem. nanqꝫ videmus ⁊ īmaniſſimas beſtias a maximis voluptatibus exterreri dolorū metu. ⁊ īterdolores animi ⁊ pericula maxime timētur ea que ducūtad mortem. cōtra que firmiter ſtat fortis. vnde fortitudoē virtꝰ cardinalis. ¶ Ad. j. ergo dd̓m ꝙ audacia et ira nōcooꝑantur fortitudini ad actum eius qui ē ſuſtinere ī qͦp̄cipue cōmendatur firmitas eius. ꝑ hunc enī actum fortis cohibet timorem qui ē paſſio principalis. vt ſupra dictum eſt. ¶ Ad. ij. dd̓m ꝙ virtus ordinatur ad bonū rationis qd̓ cōſeruari oportēt ꝯtra impulſus maloꝝ. fortitudo autē ordinatur ad mala corꝑalia ſicut ad cōtraria quibus reſiſtit. ad bonum aūt rationis ſicut ad finem queminiēdit ꝯẜuare. ¶ Ad. iij. dd̓m ꝙ qͣꝫuis ꝑicula mortis raro īmineant. tn̄ occaſiones illoꝝ ꝑiculoꝝ frequenter occurrunt dū .ſ. homini aduerſarij mortales ſuſcitātur ꝓpter iuſticiā quā ſequit̉. ⁊ etiā ꝓpter alia bona que facit.Ad duodecimuꝫ ſic proce

ditur. Uidetur ꝙ fortitudo p̄cellat īter omnes alias virtutes. Dicit enī Ambro. in primo de officijs. Eſt fortitudo velut ceteris excelſior. ¶ Pre. Uirtus ē circa difficile⁊ bonum. ſed fortitudo ē circa difficilima. ergo ē maximavirtutum ¶ Pre. Dignior ē ꝑſona hominis qͣꝫ res eiusſed fortitudo ē circa ꝑſonam hominis quā aliquis periculo mortis exponit ꝓpter bonum virtutis. iuſticia autē etalie virtutes morales ſunt circa alias res exteriores. ergofortitudo ē p̄cipua inter virtu tes morales. ¶ Sꝫ ꝯtra ēqd̓ Tullius dicit ī primo de officijs. In iuſticia virtutisſplendor ē maximus ex qua viri boni noīantur. ¶ Pre.Philoſophus ī primo ethi. Neceſſe ē maximas eē virtutes que maxime alijs vtiles ſunt. ſed liberalitas videt̉magis vtilis qͣꝫ fortitudo. ergo ē maior virtꝰ ¶ Rn̄. dd̓mꝙ ſicut Augꝰ dicit in vj. de trini. in his que non mole magna ſunt. idem ē eſſe maius qḋ melius. vn̄ tanto aliquavirtus maior ē quanto melior ē. bonum aūt rationis eſthominis bonum ẜm Dio. iiij. ca. de diui. no. hoc autē bonum eſſentialiter quidem habet prudentiam que ē perfectio rationis. iuſticia autem ē huius boni factiua inqͣꝫtūſcꝫ ad ip̄am pertinet ordinem rationis ponere in omnibꝰrebus humanis. alie autē virtutes ſunt conſeruatiue huius boni. inqͣꝫtum .ſ. moderant̉ paſſiones ne abducāt hominē a bono rationis. ⁊ in ordine haꝝ fortitudo tenet locum p̄cipuū. quia timor periculoꝝ mortis maxime ē efficax ad hoc ꝙ homineꝫ facit recedere a bono rationis. poſtquam ordinatur temperantia. quia etiam delectationestactus maxime īter cetera impediunt bonum rationis. idautem qd̓ eſſentialiter dicitur potius ē eo qd̓ dicitur effectiue. ⁊ hoc etiam potius ē eo qd̓ dicitur cōſeruatiue ẜmremotionē impedimenti. onde īter virtutes cardinales ēpotior prudentia. ſcd̓a iuſticia. tertia fortitudo. quarta tēperantia. ⁊ poſt has cetere virtutes. ¶ Ad. jͣ. ergo dd̓m ꝙAmbro. fortitudinem alijs virtutibus p̄fert ẜm quādaꝫgeneralem vtilitatem ꝓut ſcꝫ ⁊ in rebus bellicis et in rebus ciuilibus ſiue domeſticis vtilis ē. vnde ipſe ibidemp̄mittit. Nunc de fortitudine tractamus que velut excelſior ceteris diuiditur in res bellicas ⁊ domeſticas. ¶ Adij. dd̓m ꝙ ratio virtutis magis conſiſtit in bono qͣꝫ ī difficili. vnde magis ē menſuranda magnitudo virtutis ẜmrationem boni qͣꝫ ẜm rationem difficilis ¶ Ad. iij. dd̓mꝙ homo non exponit perſonam ſuā mortis periculis niſiꝓpter iuſticiam ꝯſeruadā. ⁊ ideo laus fortitudinis dependet quodāmodo ex iuſticia. Unde Ambro. dicit ī primode officijs ꝙᶠ ortitudo ſine iuſticia iniquitatis ē materia.quo enī validior eſt eo ꝓmptior vt inferiorem opprimat.¶ Quartū ꝯcedimus ¶ Ad. v. dd̓m ꝙ liberalitas vtiliseſt in quibuſdā particularibus bn̄ficijs. ſed fortitudo habet vtilitatē generalē ad ꝯſeruandū totū iuſticie ordineꝫ⁊ ideo phūs dic̄ ī primo rhetoricoꝝ ꝙ iuſti ⁊ fortes maxīeamātur. quia vtiles ſunt ī bello et in pace.Queſtio. CXXIIIIEinde cōſiderandūē de martyrio. Et circa hoc q̄runtur quinqꝫ.primo viꝝ martyriū ſit actus virtutis. ſcd̓ocuius virtutis ſit actus. tertio de ꝑfectione huius actus.quarto de pena martyrij. quinto de cauſa.Ad primum ſic ꝓcediturUidet̉ ꝙ mariyriū nō ſit actus virtutis. Oīs enī actusvirtutis ē volūtariꝰ. ſꝫ martyriū qn̄qꝫ non ē volūtariū. vt