QueſtioCXVIII

ꝯcupiſcētia auaricie vt dicitur Exo. xx. non cōcupiſceſ rēproximi tui. ecgo concupīa auaricie eſt omne malū. ⁊ itaauaricia ē generale pctm̄. ¶ Sꝫ contra eſt ꝙ ad Ro. j.auaricia connumeratur inter aliā ſpecialia pctā vbi dicit̉Repletos oī iniquitate. malicia fornicatione. auaricia ⁊cͣ.¶ Rn̄. dd̓ ꝙ pctā ſortiunt̉ ſpeciem ẜm obiecta vt ſuprahabitū ē. obiectū aūt peccati ē illud bonū in qd̓ tendit inordinatꝰ appetitꝰ. et iō vbi ē ſpālis rō boni qd̓ inordinateappetit̉. ibi eſt ſpālis rō peccati. Alia aūt eſt rō boni vtilis⁊ boni delectabil̓. diuitie aūt ẜm ſe hn̄t rōneꝫ vtil̓. ea enīrōne appetunt̉ inquantū in vſum hoīs cedūt. ⁊ ideo ſpeciale quoddā pctm̄ eſt a uaricia ẜm ꝙ īmoderatꝰ eſt amorhabendi poſſeſſiones q̄ noīe pecunie deſignant̉ ex qͣ ſumitur auaricie nomē. veꝝ qꝛ v̓buꝫ habendi ẜm primariā īpoſitionē ad poſſeſſiones ꝑtinere videt̉ qͣꝝ ſumus totalit̓dn̄i. ad multa alia deriuat̉. ſic̄ dr̄ hō habere ſanitatē vxorem veſtimentū ⁊ alia hmōi vt patet in p̄dicamentis. percōſequens etiā ⁊ nomē auaricie ampliatū ē ad oēm immoderatū appetitū habendi quācunqꝫ rē ſicut Grego. dicit in qͣdaꝫ omel̓. ꝙ auaricia ē nō ſolum pecunie. ſed etiāſcīe ⁊ altitudīs cū ſupra debitū modū ſublimitas ambit̉.⁊ ẜm hoc auaricia nō eſt ſpāle pctm̄. ⁊ hoc etiā mō loquit̉Aug. de auaricia ī auctoritate inducta. Un̄ patꝫ rn̄ſio adprimū. ¶ Ad. ij. dd̓ ꝙ oēs res exteriores q̄ veniūt in vſūhūane vite noīe pecunie intelligunt̉ inquantū hn̄t rōneꝫboni vtil̓. ſunt aūt quedā exteriora bona q̄ pōt aliquis pecunia ꝯſequi. ſic̄ voluptates ⁊ honores ⁊ alia hmōi. q̄ hn̄taliam rōneꝫ appetibilitatis. ⁊ iō illoꝝ appetitꝰ nō ꝓprie dr̄auaricia ẜm ꝙ eſt vitiū ſpāle. ¶ Ad. iij. dd̓ ꝙ glo. illa loquit̉ de ꝯcupīa inordinata cuiuſcūqꝫ rei. pōt enim intelligi ꝙ ꝑ ꝓhibitionē ꝯcupīe reꝝ poſſeſſaꝝ ꝓhibeant̉ quarūcunqꝫ reꝝ ꝯcupiſcentie q̄ per res poſſeſſas haberi pn̄t.Ad tertiū ſic proceditur.Uidet̉ ꝙ auaricia non opponat̉ liberalitati qꝛ ſuꝑ illudOatthei. v. Beati qui eſuriunt ⁊ ſitiūt iuſticiā. Chryſo.dicit ꝙ duplex eſt iuſticia. vna general̓ et alia ſpālis cuiopponit̉ auaricia. ⁊ hoc idē phūs dicit in. v. ethi coꝝ. ergoauaricia nō opponit̉ liberalitati. ¶ Pre. Dctm̄ auariciein hoc ꝯſiſtit ꝙ hō tranſcendit menſurā in rebꝰ poſſeſſis.ſed hmōi menſura ſtatuit̉ ꝑ iuſticiā. ergo auaricia directeopponit̉ iuſticie. ⁊ non liberalitati. ¶ Pre. Liberalitas ēvirtus media inter duo vitia contraria vt patet ꝑ phūmin. ij. et. iiij. ethicoꝝ. ſed auaricia nō hꝫ pctm̄ ꝯtrariū ⁊ oppoſitū vt patet ꝑ phūm in. v. ethicoꝝ. ergo auaricia nonopponit̉ liberalitati. Sꝫ ꝯtra ē ꝙ ſicut dr̄ Eccleſia ſtes. v.Auarus nō implebit̉ pecunia. ⁊ qui amat diuitias fructūnō capiet ex eis. ſed nō impleri pecunia ⁊ inordinate easamare ē contrariū liberalitati q̄ in appetitu diuitiaꝝ medium tenet. ergo auaricia opponit̉ liberalitati. ¶ ¶ Rn̄. dd̓ ꝙauaricia īportat īmodeiantiā quandaꝫ circa diuitias dupliciter. Unomō īmediate circa ipſam acceptionē ⁊ conſeruationem diuitiaꝝ. inquantū .ſ. aliquis acquirit pecuniam vltra debitū aliena ſurripiendo vel retinendo. ⁊ ſicopponit̉ iuſticie. ⁊ hoc mō accipit̉ auaricia Ezechiel̓. xxij.vbi dr̄. Principes eiꝰ in medio eius qͣſi lupi rapientes p̄dam ad effundendū ſanguinem. ⁊ auare lucra ſectanda.Aliomō īportat immoderantiam circa interiores affectiones diuitiaꝝ. puta cū quis nimis amat vel deſiderat diuitias aut nimis delectat̉ in eis etiā ſi nolit rapere aliena.⁊ hoc mō auaricia opponit̉ liberalitati q̄ moderatur hmōiaffectiones vt dictū eſt. ⁊ ſic accipit̉ auaricia. ij. ad Coꝝ.

ix. Preparent repromiſſam bn̄dictioneꝫ hanc paratā eſſe. ⁊ ſic quaſi benedictionē. nō quaſi auariciam glo .ſ. vtdoleant ꝓ dato ⁊ parum ſit qḋ dent. ¶ Ad. j. ergo dd̓ ꝙChryſo. ⁊ phūs loquuntur de auaricia primo mō dicta.auariciam aūt ſecundo mō dictaꝫ nominat phūs illiberalitatem. ¶ Ad. ij. dd̓ ꝙ iuſticia proprie ſtatuit menſuraꝫin acceptionibꝰ ⁊ conſeruationibꝰ diuitiaꝝ ẜm rationemdebiti legal̓. vt .ſ. homo non accipiat nec retineat alienūſed liberalitas conſtituit menſurā rōnis principaliter quidem in interioribꝰ affectionibꝰ. ⁊ ꝑ conſequēs in exteriori acceptione ⁊ conſeruatione pecuniaꝝ ⁊ emiſſione earuꝫẜm ꝙ in exteriori affectione ꝓcedunt non obſeruando tonem debiti legal̓ ſed debiti moral̓. qd̓ attendit̉ ẜm regulam rationis. ¶ Ad. iij. dd̓ ꝙ auaricia ẜm ꝙ opponit̉ iuſticie non hꝫ vitium oppoſitū. qꝛ auaricia conſiſtit ī plushabendo qͣꝫ debeat ẜm iuſtciā. ⁊ huic opponit̉ minus habere. qd̓ non hꝫ rationē culpe ſed pene. ſed auaricia ẜm ꝙopponit̉ liberalitati hꝫ vitiū ꝓdigalitatis oppoſitum.Ad quartum ſic procedit̉Uidetur ꝙ auaricia ſꝑ ſit peccatum mortale. Nullus enīeſt dignꝰ morte niſi ꝓ peccato mortali. ſed propter auariciam homines digni ſunt morte. cū enim apl̓us ad Ro.jͣ. premiſiſſet. repletos omni iniquitate. fornicatione. auaricia ⁊cͣ. ſubdit. qui talia agūt digni ſunt morte. ergo auaricia eſt pctm̄ mortale. ¶ Pre. Minimū in auaricia ē ꝙaliquis inordinate retineat ſua. ſed hoc videt̉ eſſe pctm̄mortale. dicit enim Baſilius. Eſt panis famelici queꝫ tutenes. nudi tunica quam conſeruas. indigentis argentuꝫqd̓ poſſides. qͦ circa tot iniuriaris. qͦt exhibere valeres. ſꝫiniuriari alteri ē peccatū mortale. qꝛ contrariat̉ dilectiōiproximi. ergo multo magis omnis alia auaricia eſt peccatum mortale. ¶ Pre. Nullus excecatur ſpirituali cecitate niſi ꝑpeccatum mortale. qd̓ animā priuat lumine gratie. ſed ẜm Chryſo. tenebra anime eſt pecuniaꝝ cupido.ergo auaricia q̄ eſt pecuniaꝝ cupido eſt peccatum mortale. ¶ Sed contra eſt ꝙ. i. ad Coꝝ. iij. ſuper illud. ſi quisedificauerit ſuper hoc fundamentum ⁊cͣ. dicit gloſa ꝙ lignum. fenum ⁊ ſtipulam ſuperedificat ille qui cogitat qͦmūdi ſunt quomodo placeat mundo qd̓ pertinet ad peccatum auaricie. ille autem qui edificat ſignum fenū ⁊ ſtipulam non peccat mortaliter ſed venialiter. de eo enī dicitur ꝙ ſaluus erit ſic quaſi per ignem. ergo auaricia quādoqꝫ eſt veniale peccatum. ¶ Rn̄. dd̓ ꝙ ſicut dictum eſtauaricia dupliciter dr̄. Unomō ẜm ꝙ opponitur iuſticie⁊ hoc modo ex genere ſuo eſt peccatum mortale. ſic enimad auariciam pertinet ꝙ aliquis iniuſte accipiat vel retineat res alienas qd̓ pertinet ad rapinam vel furtum queſunt peccata mortalia vt ſupra habitum eſt. contingit tamen in hoc genere auaricie aliquid eſſe peccatum veniale propter imperfectionem actus. ſicut ſupra dictū eſt cūde furto ageretur. Alio modo poteſt accipi auaricia ẜmꝙ opponitur liberalitati. et ẜm hoc importat inordinatuꝫamorem diuitiaꝝ. ſi ergo intantuꝫ amor diuitiaꝝ creſcatꝙ preferatur charitati. vt .ſ. propter amorem diuitiarumaliquis non vereatur facere contra amoreꝫ dei ⁊ proximiſic auariciaⁱ exit peccatum mortale. ſi autem inordinatioamoris infra hoc ſiſtat vt ſcilicet homo quamuis ſuꝑfluediuitias amet. non tamen prefert earum amorē amori diuino. vt .ſ. propter diuitias non velit aliquid facere cōtradeum ⁊ ꝓximū. ſic auaricia eſt peccatum veniale. ¶ Adjͣ. ergo dd̓. ꝙ auaricia connumeratur pctīs mortalibus