QueſtioCXIII

lucri: ⁊ hoc videtur iam ꝑtinere ad proximi deceptionem⁊ damnum. ⁊ ideo talis iactantia magis eſt peccatū mortale vnde ⁊ phūs dicit in. iiij. ethicoꝝ ꝙ turpior eſt qui ſeiactat̉ cauſa lucri qͣꝫ qui ſe iactat cauſa glorie vel honorisnon tn̄ eſt peccatū mortale. quia poteſt eſſe tale lucruꝫ exquo alius non damnificatur. ¶ Ad .i. ergo dd̓m ꝙ ille qͥiactat ſe ad hoc ꝙ iurgia concitet peccat mortaliter. ſedqn̄qꝫ contingit ꝙ iactantia eſt cauſa iurgioꝝ non ꝑ ſe ſedper accidens. vnde ex hoc iactantia non pōt eſſe peccatuꝫmortale. ¶ Ad. ij. dd̓m ꝙ glo. illa loquitur de iactantiaẜm ꝙ ꝓcedit ex ſuꝑbia prohibita que eſt peccatum mortale. ¶ Ad. iij. dd̓m ꝙ non ſemꝑ iactantia importat mēdacium pernitioſum. ſed ſolum qn̄ eſt contra charitatemdei aut proximi aūt ẜm ſe aut ẜm ſuam cauſam. ꝙ auteꝫaliquis ſe iactet quaſi ex hocip̄o delectatus. eſt quoddamvanum vt phūs dicit. vnde reducitur ad mendacium iocoſum. niſi forte hoc diuine dilectioni preferret vt ꝓpterhoc dei precepta contemneret. ſic enī eſſet contra charitatēdei in quo ſola mens noſtra dꝫ quieſcere ſicut in vltimo fine. videtur aūt ad mendaciū officioſum ꝑtinere cum aliquis ad hoc ſe iactat vt gloriā vel lucrum acquirat dūmōhoc ſit ſine damno aliorum. quia hoc iam ꝑtineret ad mēdacium ꝑnitioſum. ¶Quſtio. CXIIIEinde cōſideradumeſt de ironia. Circa quam queruntur duoprimo vtrum ironia ſit peccatum. ſecundo d̓comparatione eius ad iactantiam.Ad primuꝫ ſic procediturUidetur ꝙ ironia ꝑ quam aliquis d̓ ſe fingit minora nōſit pctm̄. Nullum enī peccatū ꝓcedit ex diuina confortatione ex qua ꝓcedit ꝙ aliquis de ſe minora dicat ẜm illd̓Prouer. xxx. Uiſio quam locutus eſt vir cū quo eſt deus⁊ qui deo ſecum morante confortatus ait. ſtultiſſimus ſūviroꝝ. ⁊ Amos. vij. d̓r. Rn̄dit amos. non ſum ꝓph̓a.ergo ironia per quaꝫ aliquis minora de ſe dicit nō eſt pecatū. ¶ Pre. Grego. dicit in epl̓a ad Auguſtinū anglorum ep̄m. Bonarū mencium eſt ſuas ibi culpas dinoſcere vbi culpa non eſt. ſed omne pctm̄ repugnat bonitati mētis. ergo ironia non eſt peccatū. ¶ Pre. Fugere ſuꝑbianon eſt peccatum. ſed aliqui minora de ſeip̄is dicunt fugientes tumidum vt phūs dicit in. iiij. ethi. ergo ironiaI non eſt pctm̄. Sed contra eſt quod Aug. dicit in li. de verbis apl̓i. Cum humilitatis cā mentiri. ſi non erat peccator an̄qͣꝫ mētireris mentiendo efficieris. ¶ Rn̄. dd̓ ꝙ hocꝙ aliqui minora de ſe dicant pōt contingere dupl̓r. Unomodo ſalua veritate. dum .ſ. maiora que ſunt in ſeipſis reticent. quedam vero minora detegunt ⁊ de ſe ꝓferunt quetij in ſe eſſe recognoſcunt. ⁊ ſic minora de ſe dicere nō pertinet ad ironiaꝫ nec eſt pctm̄ ẜm genus ſuum niſi ꝑ alicuiꝰcircumſtantie corruptionē. Alio mō aliquis dicit minoraa veritate declinans. puta cū aſſerit de ſe aliquid vile qd̓in ſe non recognoſcit. aut cum negat de ſe aliquid magnūꝙ tn̄ ꝑcipit in ſeip̄o eſſe ⁊ ſic ꝑtinet ad ironiaꝫ ⁊ eſt ſemꝑpeccatū. ¶ Ad .i. ergo dd̓m ꝙ duplex eſt ſapiētia ⁊ duplex eſt ſtulticia. Eſt enī quedā ſapiētia ẜm deum que humanā vel mundanam ſtulticiā habet adiunctam. ẜm illd̓i. ad Coꝝ. iij. Siquis inter vos ſapiens videt̉ eſſe in hocſeculo. ſtultus fiat vt ſit ſapiens. ¶ Alia vero eſt ſapiētiamundana que vt ibidē ſubditur. ſtulticia eſt apud deum.ille ergo qui a deo confortatur conficetur ſe eē ſtultiſſimū

ẜm reputationē humanam. qꝛ .ſ. humana contemnit quehoīm ſapientiā querit. vnde ⁊ ibidem ſubditur. Et ſapīahoīm non eſt mecū. ⁊ poſtea ſubdit. ⁊ noui ſctōruꝫ ſcientiāUel poteſt dici ſapiētia hoīm que humana rōe acquirit̉.ſapientia vero ſcōꝝ que ex diuina inſpiratione habetur.Amos autē negauit ſe eſſe ꝓphetam origine. quia .ſ. nonerat de genere ꝓphetaꝝ. vnde ⁊ ibidem ſubdit. nec filiusꝓphete. ¶ Ad. ij. dd̓m ꝙ ad bonitatē mētis ꝑtinet vt hōad iuſticie ꝑfectionem tendat. ⁊ ideo in culpā reputat nōſolum ſi deficiat a cōi iuſticia quod vere culpa eſt. ſed etiāſi deficiat a iuſticie ꝑfectione quod qn̄qꝫ culpa non eſt. nōaūt culpam dicit quod ꝓ culpa non recognoſcit quod adironie mendaciū ꝑtineret. ¶ Ad. iij. dd̓ ꝙ hō non debetvnum pctm̄ facere vt aliud vitet. ⁊ ideo non dꝫ mentiriqualitercūqꝫ vt vitet ſuperbiā. Unde Aug. dic̄ ſuꝑ Ioh.Nō ita caueatur arrogatia vt veritas relinqͣtur. ⁊ Gregꝰdicit ꝙ incaute ſunt humiles qͥ ſe mentiēdo illaq̄ant.Ad ſecundū ſic procedit̉Uidetur ꝙ ironia non ſit minus pctm̄ qͣꝫ iactātia. Utrūqꝫ enī eſt pctm̄ inquantū declinat a veritate que equalitaſeſt quedā. ſed ab equalitate non magis declinat qui excedit qͣꝫ qͥ diminuit. ergo ironia non eſt minus pctm̄ qͣꝫ iactantia ¶ Pre. Scd̓m phm̄ ironia qn̄qꝫ iactantia eſt. iactantia aūt non eſt ironia. ergo ironia nō eſt minus pctm̄qͣꝫ iactantia. 7 Pre. Prouer. xxvi. d̓r. Qn̄ ſubmiſeritvocē ſuā ne credideris ei. qm̄ ſeptē nequitie ſunt in cordeillius. ſed ſubmittere vocem ꝑtinet ad irōniam. ergo in eaeſt multiplex nequitia. ¶ Sed contra eſt qd̓ phūs dic̄ iniiij. ethicoꝝ. ꝙ irones ⁊ minus dicentes gratiores ẜm mores videntur. ¶ Rn̄. dd̓ ꝙ ſicut dictum eſt. vnum mēdacium eſt grauius altero qn̄qꝫ quid ē ex materia de qͣ eſt. ſicut mendaciū qd̓ ſit in doctrina religionis eſt grauiſſimuꝫqn̄qꝫ aūt ex motiuo ad peccandū. ſicut mendaciū ꝑnitioſum eſt grauius qͣꝫ officioſum vel iocoſum. ironia aūt etiactantia circa idē mentiūtur vel verbis vel quibuſcunqꝫexterioribus ſignis .ſ. circa conditionem ꝑſone. vn̄ quātum ad hoc equalia ſunt. ſed vt plurimū iactantia ex turpiori motiuo ꝓcedit .ſ. ex appetitu lucri vl̓ honoris. ironiavero ex hoc ꝙ fugit licet in ordinate ꝑ elationem alijs grauis eſſe. ⁊ ẜm hoc phūs dicit ꝙ iactantia eſt grauiꝰ pctm̄qͣꝫ ironia. contingit tn̄ qn̄qꝫ ꝙ aliquis minora de ſe fingitex aliquo alio mo tiuo. puta ad doloſe decipiendū ⁊ tuncironia eſt grauior ¶ Ad i. ergo dd̓ ꝙ ratio illa ꝓcedit d̓ironia ⁊ iactantia ẜm ꝙ mendacij grauitas conſideraturex ſeip̄o vel ex materia eiꝰ. ſic enī dictū eſt ꝙ equalitatemhabent. ¶ Ad i. dd̓m ꝙ duplex eſt excellentia. vna quidēin tꝑalibus rebus. alia vero in ſpūalibus. contingit autēqūqꝫ ꝙ aliquis per verba exteriora vel ſigna pretendit̉ quidem defectum in exterioribus rebus. puta ꝑ aliquā veſtēabiectam aut ꝑ aliquid hmōi. ⁊ ꝑ hocip̄m intendit̉ oſtentare aliquā excellentiam ſpūalem. ſicut dn̄s de quibuſdādicit Matth. vi. ꝙ exterminant facies ſuas vt appareant̉hominibꝰ ieiunantes. vnde iſti ſimul incurrunt vitiū ironie ⁊ iactantie. ẜm tn̄ diuerſa. ⁊ ꝓpter hoc grauius peccāUn̄ ⁊ phūs dicit in. iiij. ethi. ꝙ ⁊ ſuperabundantia ⁊ vade defectus iactantiū eſt. ꝓpter hoc ⁊ de Augu. legitur ꝙneqꝫ veſtes nimis precio las neqꝫ nimis abiectas haberevolebat. quia in vtroqꝫ homines ſuam gloriam querunt.¶ Ad. iij. dicendum ꝙ ſicut dicitur Eccl̓. xix. Eſt qui ſenequiter humiliat ⁊ interiora eius plena ſunt dolo. ⁊ ẜmhoc Salomon loquitur de eo qui ex doloſa humilitatem

s 2