QueſtioLXXXIX
Et rationē aſſignat decretalis. quia caſtitas eſt annexa regule monachali. ¶ Ad .i. ergo dd̓m ꝙ periculis rerū humanarū eſt obuiandū ꝑ res hūanas. nō aūt ꝑ hoc ꝙ resdiuine ꝯuertant̉ in vſum hūanū. ꝓfeſſi autē religionemmortui ſunt mūdo ⁊ viuūt deo. vnde nō ſunt reuocādi advitam hūanā occaſiōe cuiuſcūqꝫ euentꝰ. ¶ Ad. ij. dd̓m.ꝙ in voto tꝑalis ꝯtinētie diſpenſari poteſt. ſicut ⁊ in voto tꝑalis orationis. vel tꝑalis abſtinentie. ſed ꝙ in votoꝯtinētie ꝑ ꝓfeſſionē ſolēnizato nō poſſit diſpēſari. hoc n̄eſt inquantū eſt actus caſtitatis. ſed inquantū incipit adlatriam ꝑtinere ꝑ ꝓfeſſionē religiōis. ¶ Ad. iij. dd̓m ꝙcibꝰ directe ordinat̉ ad ꝯſeruationē ꝑſone. ⁊ ideo abſti.nentia cibi directe poteſt ꝟgere ī ꝑiculū ꝑſone vn̄ ex hacratione recipit votū abſtinētie diſpenſationē. ſed coītusnō ordinat̉ directe ad ꝯſeruatione ꝑſone. ſed ad ꝯſeruationē ſpeciei. vn̄ nec directe abſtinētia coītus ꝑ ꝯtinentiāꝟgit in ꝑiculū ꝑſone. ſed ſi ꝑ accidens ex ea aliqd̓ ꝑiculūꝑſonale accidit. poteſt alit̓ ſubueniri .ſ. ꝑ aſtinētiam velalia corꝑalia remedia. ¶ Ad. iiij. dd̓m ꝙ religioſus quifit ep̄s. ſicut nō abſoluit̉ a voto continētieˢ. ita nec a votopauꝑtatis. quia nihil debet habere tanqͣꝫ ꝓpriuꝫ. ſed ſicutdiſpenſator cōium bonoꝝ eccleſie. ſimilit̓ etiā nō abſoluitur a voto obediētie. ſed ꝑ accidēs obedire nō tenet̉ ſi ſuperiorē nō habeat. ſicut nec abbas monaſterij q̄ tn̄ nō eſtab obedientie voto abſolutus. auctoritas ꝟo eccꝭ. que inꝯtrariū obijcit̉ intelligēda ē quantū ad hoc ꝙ nec fecūditas carnis nec aliquod corꝑale bonū eſt comparāduꝫ bono ꝯtinētie. que inter bona aīe computat̉. vt Aug. dicit īlibꝰ de ſancta ꝟ̓ginitate. vn̄ ſignant̉ dicit̉ anime ꝯtinētisnon carnis continentis.Ad duodecimū ſic ꝓceditur. Uidet̉ ꝙ ad cōmutationē vel diſpēſationē voti nonrequiratur p̄lati auctoritas. Aliquis enī pōt intrare religionem abſqꝫ auctoritate alicuiꝰ ſuꝑioris p̄lati. ſed ꝑ introitū religiōis abſoluit̉ hō a votis in ſeculo factis. etiama voto terre ſancte. ergo voti cōmutatio vel diſpēſatio p̄teſſe abſqꝫ auctoritate ſuꝑioris p̄lati. ¶ Pre. Diſpēſatiovoti in hoc ꝯſiſtere videt̉ ꝙ determinat̉ in qͦ caſu votū nōſit obſeruandū. ſed ſi p̄latus male determinet. non videt̉eſſe vouēs abſolutus a voto. quia nullus p̄latuſ pōt diſpenſare ꝯtra p̄ceptū diuinū de implendo voto. vt dictuꝫeſt. ſimiliter etiam ſi aliqͥs ꝓpria auctoritate determinet īquo caſu votū nō ſit implendū. nō videt̉ voto teneri. qꝛvotū nō obligat in caſu in quo habet peiorē euentum. vtdictū eſt. gͦ diſpēſatio voti n̄ reqͥrit auctoritatē alicꝰ p̄lati.¶ Pre. Si diſpenſare in voto ꝑtinet ad ptātem p̄latopari ratione pertinet ad oēs. ſed nō pertinet ad oēs diſpeſare in quolibet voto. ergo nō ꝑtinet ad ptātē p̄latoꝝ diſpenſatio voti. ¶ Sed ꝯtra ſicut lex obligat ad aliqͥd faciendū. ita ⁊ votū. ſed ad diſpenſandū in p̄cepto legis reqͥritur ſuꝑioris auctoritas. vt ſupͣ dictū eſt. ergo pari ratione etiā in diſpēſatiōe voti. ¶ Rn̄. dd̓m ꝙ ſicut ſupͣdictūeſt. votū eſt ꝓmiſſio deo facta de aliqͦ qd̓ ſit deo acceptū.Quid ſit aūt ī aliqͣ ꝓmiſſionē acceptū ei cui ꝓmittit. ex eius pendet arbitrio. p̄latꝰ aūt in eccleſia gerit vicē dei. ⁊ iōin cōmutatione vel diſpēſatiōe votoꝝ reqͥrit̉ prelati auctoritas qui in ꝑſona dei determinat qͥd ſit deo acceptū. ẜmillud. ij. ad Corinth. ij. Nā ⁊ ego qḋ donaui ſi qͥd donauixpter vos in ꝑſona chriſti. Et ſignant̉ dicit. ꝓpter vos. qꝛbīs diſpēſatio petita a p̄lato debet fieri ad honorē chriſti.in cuiꝰ ꝑſona diſpēſat. vel ad vtilitatē eccleſie q̄ eſt eiꝰ cor
pus. ¶ Ad i. gͦ dd̓m ꝙ oīa alia vota ſunt qͦrūdā ꝑticulariū operū. ſed ꝑ religionē hō totā vitā ſuā dei obſeq̄o deputat. ꝑticulare aūt in vniuerſali includit̉. ⁊ iō decretaliſ.dicit ꝙ reus voti fracti nō habet̉ qͥ tꝑale obſequiū in perpetuā religiōis obſeruantiā cōmutat. Nec tn̄ in religionēingrediēs tenet̉ implere vota vel ieiunioꝝ vel orationuꝫvel alioꝝ hmōi q̄ ex iſtēs in ſeculo fecit. qꝛ religionē ingrediens morit̉ priori vite. ⁊ etiā ſingl̓ares obſeruātie religioni nō cōpetūt. ⁊ religiōis onus ſatis hoīem onerat vtalia ſuꝑaddere nō oporteat. ¶ Ad. ij. dd̓m ꝙ quidā dixerūt ꝙ iō prelati pn̄t in votis ꝓ libito diſpēſare. qꝛ in qͦlibet voto includit̉ ꝯditionalit̓ volūtas p̄lati ſuꝑioris. ſicutſupͣ dictū eſt. ꝙ in votis ſubditoꝝ puta ſerui vel filij intelligit̉ ꝯditio ſi placuerit patri vel dn̄o. vel ſi nō renitātur. ⁊ ſic ſubditus abſqꝫ oī remorſu ꝯſcīe poſſet votū pretermittere qn̄cūqꝫ ſibi a p̄lato diceret̉. Sed p̄dicia poſitio falſo innitit̉. qꝛ cū ꝑtās p̄lati ſpūalis qui nō eſt dn̄s ſꝫdiſpenſator. ſit in edificationē data ⁊ nō in deſtructioneꝫvt patet. ij. ad Corinth. x. ſicut p̄latus nō pōt imꝑare ea q̄ẜm ſe deo diſplicēt .ſ. pctā. ita nō poteſt ꝓhibere ea q̄ ẜmſe deo placēt .ſ. ꝟtutis oꝑa. ⁊ iō abſolute poteſt hō vouere ea. Ad p̄latū tn̄ ꝑtinet diiudicare qͥd ſit magis ꝟtuoſum ⁊ deo magis acceptū. ⁊ ideo in manifeſtis diſpēſatiop̄lati nō excuſaret a culpa putaſi p̄latꝰ diſpēſaret cū aliq̓ſuꝑ voto de ingreſſu religiōis nulla apparēti cauſa obſtāte. Si aūt eſſet cauſa apparens ꝑ quā ſaltē in dubiū ꝟteretur. poſſet ſtare iudicio p̄lati diſpēſantis vel cōmutātꝭnō tn̄ iudicio ꝓprio. qꝛ ipſe nō gerit vicē dei niſi forte ī caſu in quo id qd̓ vouit eſſet manifeſte illicitū ⁊ non poſſetopportune ad ſuperiorem recurrere. ¶ Ad. iij. dd̓m ꝙ qꝛſummus pōtifex gerit plenarie vicē chriſti. in tota eccleſiaipſe habet plenitudinē ptātis diſpēſandi in oībꝰ diſpēſabilibus votis. alijs aūt inferioribꝰ p̄latis cōmittit̉ diſpenſatio in votis q̄ cōiter fiūt ⁊ indigēt frequēti diſpēſatiōevt habeāt defacili hoīes ad quē recurrāt. ſicut ſunt votaꝑegrinationū ⁊ ieiunioꝝ ⁊ alioꝝ hmōi. vota ꝟo maiora.puta ꝯtinētie ⁊ ꝑegrinatiōis terre ſctē. reſeruāt̉ ſummopontifici. ¶ Queſtio LXXXIXEinde ꝯſiderandūeſt d̓ actibꝰ exterioribꝰ latrie qͥbꝰ aliqͥd dīnūab hoībꝰ aſſumit̉ qḋ ē vel ſact̄m aliqd̓ vel ipſum nomē dīnū. ſꝫ d̓ ſacr̄i aſſumptiōe locꝰ erit tractādi intertia huiꝰ oꝑis ꝑte. d̓ aſſumptiōe aūt noīs dīni nūc agēdū eſt. Aſſumit̉ aūt dīnū nom̄ ab homīe triplicit̓. Unoªꝑ modū iuramēti ad ꝓpria ꝟ̓baⁱ ꝯfirmāda. Alio mō ꝑ mōdū adiuratiōis ad alios inducēdū. 3ꝰ mō ꝑ modū inuocatiōis ad orandū vel laudandū. pͥª gͦ de iuramēto agēduꝫeſt. Circa qd̓ querūt̉ decē. pͥꝰ qͥd ſit iuramētū. 2ª vtꝝ ſit licitū: 3ª q̄ ſint comites iuramēti. 4ª cuiꝰ ꝟtutis ſit actꝰ. 5ºvtrū ſit appetēdū ⁊ freq̄ntādū tanqͣꝫ vtile ⁊ bonū. 6ª viꝝliceat iurare ꝑ creaturā. 7º vtrū iuramētū ſit obligatoriū8º q̄ ſit maior obligatio vtrū iuramēti vel voti. 9ꝰ vtrū iniuramēto poſſit diſpēſari. io. qn̄ ⁊ in qͥbꝰ liceat iurare.Ad primū ſic procediturUidetur ꝙ iurare non ſit teſtem deum inuocare. Quicunqꝫ enī inducit auctoritatem ſacre ſcripture. inducit deum in teſtimoniū. cuius verba ꝓponuntur in ſacra ſcriptura. ſi ergo iurare eſt teſtem deū inuocare. quicunqꝫ inducit auctoritatem ſacre ſcripture. iuraret. hoc auteꝫ eſtfalſum. ergo ⁊ primū. ¶ Pre. Ex hoc ꝙ aliquis inducit