QueſtioLXXXV
eſt quod apud oēs dicit̉ deus. Sicut aūt in rebus naturalibus naturalit̓ inferiora ſuꝑioribꝰ ſubdunt̉. ita etiā naturalis ratio dictat hoī ẜm naturalē inclinationē vt ei qd̓eſt ſupra hoīem ſubiectionē ⁊ honorē exhibeat ẜm ſuuꝫmodū. Eſt aūt modus ꝯueniens hoī vt ſenſibilibꝰ ſigniſvtat̉ ad aliqͣ exprimēda. quia ex ſenſibilibꝰ cognitionē accipit. ⁊ ideo ex naturali ratione ꝓcedit ꝙ hō quibuſdamſenſibilibꝰ rebus vtatur. offerēs eas deo in ſignuꝫ debiteſubiectionis ⁊ honoris ẜm ſimilitudinē eoꝝ qui dn̄is ſuis aliqua offerūt in recognitionē dn̄ij. hoc aūt ꝑtinet adrationē ſacrificij. ⁊ ideo oblatio ſacrificij ꝑtinet ad ius naturale. ¶ Ad i. ergo dd̓m ꝙ ſicut ſupͣ dictū eſt aliqͣ in cōiſunt de iure naturali. quoꝝ determīationes ſunt de iurepoſitiuo. ſicut ꝙ malefactores puniant̉ habet lex natural̓ſed ꝙ tali pena vel tali puniant̉ eſt ex ꝯſtitutiōe dīna velhūana. ſimilit̓ etiā oblatio ſacrificij in cōi eſt de lege naturali. ⁊ ideo in hoc oēs ꝯueniūt. ſed determinatio ſacrificiorū eſt ex inſtitutiōe hūana vel diuina. ⁊ ideo in hoc differunt. ¶ Ad. ij. dd̓m ꝙ Adam ⁊ Iſaac ſicut ⁊ alij iuſti. d̓oſacrificiū obtulerūt ẜꝫ ſui tꝑis ꝯgruētiā. vt patet ꝑ Grego. qui dicit ꝙ apud antiquos ꝑ ſacri ficioꝝ oblatiōes remittebat̉ pueris pctm̄ originale. nō tn̄ de oībus iuſtoꝝ ſacrificijs fit mētio in ſcriptura. ſed ſolū de illis circa q̄ aliquid ſpeciale accidit. poteſt tn̄ eſſe ratio quare Adam nōlegitur ſacrificiū obtuliſſe. ne qꝛ in ipſo notat̉ origo peccati. ſimul etiam in eo ſanctificatiōis origo ſignaret̉. Iſaaꝟo ſignificauit chriſtū inquantū ipſe oblatꝰ eſt in ſacrificiū. vnde nō oportebat vt ſignaret̉ quaſi ſacrificiū offerēſAd. iij. dd̓m ꝙ ſignificare ꝯceptus ſuos eſt hoī naturale. ſed determinatio ſignoꝝ eſt ẜm hūanū placitū.Ad ſecundū ſic procedit̉.Uidetur ꝙ nō ſoli ſummo deo ſit ſacrificiū offerendum.Cū enī ſacrificiū deo offerre debeat videt̉ ꝙ oībus illisſit ſacrificiū offerendū qͥ dīnitatis ꝯſortes fiunt. ſed etiaꝫſancti hoīes efficiunt̉ dīne nature ꝯſortes. vt d̓r. ij. Pe.i. Un̄ ⁊ de eis in pͣs dicit̉. Ego dixi dij eſtis. Angeli etiafilij dei noīant̉. vt patet Iob .i. ergo oībus his debet ſacrificiū offerri. ¶ Pre. Quanto aliqͥſ maior eſt. tanto eimaior honor debet exhiberi. ſed angeli ⁊ ſancti ſunt multo maiores quibuſcūqꝫ terrenis pͥncipibꝰ. quibꝰ tn̄ eoruꝫſubditi multo maiorē honorē impendūt. ſe coram eis proſternētes ⁊ munera offerentes. qͣꝫ ſit oblatio alicuiꝰ aīaliſvel rei alterius in ſacrificiū. ergo multomagis angelis etſanctis poteſt ſacrificiū offerri. ¶ Pre Templa ⁊ altariainſtituunt̉ ad ſacrificia offerēda. ſed templa ⁊ altaria inſtituunt̉ angelis ⁊ ſctīs. ergo et iā ſacrificia pn̄t ei offerri. ¶Sed ꝯtra eſt qd̓ dicit̉ Exo. xxij. Qui īmolat dijſ occidetur. preter dn̄o ſoli. ¶ Rn̄. dd̓ꝫ ꝙ ſicut dictū eſt. oblatioſacrificij fit ad aliquid ſignificandū. ſignificat aūt ſacrificiū quod offert̉ exterius. interiꝰ ſpūale ſacrificiū quo anima ſeipſam offert deo. ẜm illud pͣs. Sacrificiū deo ſpūsꝯtribulatꝰ. quia ſicut ſupͣ dictū eſt. exteriores actus religiōis ad interiores ordināt̉. aīa aūt ſe offert d̓o ī ſacrificium ſicut pͥncipio ſue creatiōis. ⁊ ſicut fini ſue btītudinisẜm aūt verā fidem ſolus deus eſt creator aīarū nr̄arū. vtin primo habitū eſt. in ſolo etiam eo anime nr̄e btītudo cōſiſtit. vt ſupͣ dictū eſt. ⁊ ideo ſicut ſoli deo ſummo debemꝰſacrificiū ſpūale offerre. ita etiā ſoli ei debemꝰ offerre exteeiora ſacrificia. ſicut etiā orātes atqꝫ laudātes ad eū dirigimus ſignificātes voces cui res ipſas in corde qͣs ſignificamꝰ offerimꝰ. vt Aug. dicit. x. de ciui. dei. Hoc etiā vi-
demus in oī republica obſeruari ꝙ ſummū rectoreꝫ aliqͦſigno ſingulari honorāt. quod qͥcūqꝫ alteri deferrꝫ eēt crimen leſe maieſtatis. ⁊ ideo in lege dīna ſtatuitur penamortis his quudī uinū honorē alijs exhibēt. ¶ Ad i. ergo dd̓m ꝙ nomē diuinitatꝭ cōicat̉ aliquibꝰ nō per equalitatē. ſed ꝑ participationē. ⁊ ideo nec equalis honor eisdebetur. ¶ Ad. ij. dd̓m ꝙ in oblatiōe ſacrificij nō penſat̉preciū occiſi pecoris. ſed ſignificatio qua hoc fit in honorem ſummi rectoris totius vniuerſi. Un̄ ſicut Aug. dicitx. de ciui. dei. demones nō cadauerinis nitoribꝰ. ſed dīnishonoribꝰ gaudēt. ¶ Ad. iij. dd̓m ꝙ ſicut Aug. dicit. viij.de ciui. dei. nō ꝯſtituimꝰ martyribꝰ templa ſacerdotalia.qm̄ nō ipſi ſed deus eoꝝ nobis eſt deus. vn̄ ſacerdos nōdicit offero tibi ſacrificiū Petre vel Paule. ſed deo d̓ illoꝝ victorijs gratias agimꝰ. ⁊ nos ad imitationē eorumexhortamur.Ad tertium ſic procedit̉.Uidetur ꝙ oblatio ſacrificij nō ſit ſpecialis actus virtutꝭDicit enī Aug. x. de ciui. dei. Uerū ſacrificiū eſt oē opusquod agitur vt ſancta ſocietate inhereamꝰ deo. ſed omēopus bonū nō eſt ſpecialis actus alicuiꝰ det̓minate ꝟtutꝭergo oblatio ſacrificij nō eſt ſpecialis actus determinateꝟtutis ¶ Pre. Maceratio corꝑis que fit ꝑ ieiuniū. ꝑtiuꝫad abſtinentiā. que aūt fit per ꝯtinetiā pertinet ad caſtitatem. que aūt in martyrio pertinet ad fortiudinē. que oīavident̉ comp̄hendi ſub ſacrificij oblatione. ẜm illud. Ro.xij. Exhibeatis corꝑa veſtra hoſtiā viuentē. Dicit etiamapl̓s ad Heb̓. vltꝭ. Bn̄ficiētie ⁊ cōionis nolite obliuiſcitalibus enī hoſtijs ꝓmeret̉ deus. bn̄ficiētia aūt ⁊ cōio pertinent ad charitatē mīam ⁊ liberalitatē. ergo ſacrificij oblatio nō eſt ſpecialis actus determinate ꝟtutis. ¶ Pre.Sacrificiū videt̉ ꝙ deo exhibet̉. ſed multa ſunt que deoexhibentur. ſicut deuotio. oratio. decime. primitie. oblationes ⁊ holocauſta. ergo ſacrificiū nō videt̉ eē aliqͥs ſpecialis actꝰ det̓minate ꝟtutꝭ. ¶ Sꝫ ꝯtra eſt ꝙ in lege ſpecialia p̄cepta de ſacrificijs dant̉. vt patet in pnꝰ Leuitꝭ ¶Rn̄. dd̓m ꝙ ſicut ſupͣ habitū eſt. qn̄ actꝰ vniꝰ ꝟtutꝭ ordinatur ad finē alteriꝰ ꝟtutis ꝑticipat qͦdāmodo ſpēm eiꝰ.ſicut cū qͥs furat̉ vt fornicet̉. ipſum furtū accipit qͦdāmōfornicatiōis deformitatē. ita ꝙ ſi etiā alias nō eſſꝫ pctm̄.ex hoc iam pctm̄ eēt ꝙ ad fornicationē ordinat̉. Sic̄ ergoſacrificiū eſt qͥdā ſpecial̓ actꝰ laudē hn̄s ex hoc ꝙ in dīnāreuerētiā fit ꝓpt̓ qḋ ad determinatā ꝟtutē ꝑtinet .ſ. ad religionē. Contingit aūt ⁊ ea q̄ ẜm alias ꝟtutes fiūt. in diuinā reuerentiā ordinari. puta cū aliqͥs elemoſynā facit d̓rebus ꝓprijs ꝓpter deū. vel cū aliqͥs ꝓpriū corpus alicuiafflictioni ſubijcit ꝓpter dīnā reuerētiā. ⁊ ẜm hoc etiā actus aliarū virtutū ſacrificia dici poſſunt. Sunt tn̄ quidaꝫactus qui nō habent ex alio laudē niſi qꝛ fiunt ꝓpter reuerentiā dīnam. ⁊ iſti actus ꝓprie ſacrificia dicunt̉ ⁊ ꝑtinētad virtutem religionis. ¶ Ad .i. ergo dd̓m ꝙ hocipſumꝙ deo quadam ſpirituali ſocietate volumus inherere addiuinam reuerentiam pertinet. ⁊ ideo cuiuſcūqꝫ virtutisactus rationeꝫ ſacrificij accipit ex hoc ꝙ agitur vt ſanctaſocietate deo inhereamus. ¶ Ad. ij. dicendum ꝙ triplexeſt hominis bonum. Primum quidem eſt bonum anime quod deo offertur interiori quodam ſacrificio per deuotionem ⁊ orationem ⁊ alios huiuimodi interiores actus. ⁊ hoc eſt principale ſacrificium. Secundum eſt bonum corꝑis qd̓ deo quodāmodo offertur per martyriuꝫet abſtinentiam ſeu continentiam. Tertium eſt bonum