LXVIQueſtio
ſed furtū cōmittit̉ etiā ſi aliquis rem ſuam occl̓te accipiatab altero detentā vel cuſtoditā. ergo videt̉ ꝙ furtū nō ſꝑſit pctm̄. ¶ Sed ꝯtra ē qd̓ d̓r Exo. ij. Nō furtū facies.¶ Rn̄. dd̓m ꝙ ſi aliqͥs ꝯſideret fuiti rōem. duas rōes peccati ī eo inuēſet. prīo quidē ꝓpt̓ ꝯtrarietatē ad iuſticiā q̄reddit vnicuiqꝫ ꝙ ſuū ē. ⁊ ſic furtū iuſticie opponit̉ inqͣꝫtūfurtū ē acceptio rei aliene. ſcd̓o rōne doli ſiue fraudis quāfur cōmittit occulte. ⁊ qͣſi ex inſidijs rē alienā vſurpādo.vn̄ maīfeſtū eſt ꝙ oē furtū eſt pctm̄. ¶ Ad .i. ergo dd̓ꝫ ꝙacciꝑe rē alienā vel occl̓te vl̓ maīfeſte auctoritate iudicishoc decernētis nō eſt furtū. qꝛ iā ſit ſibi debitū ꝑ hoc ꝙ ſentētial̓r ſibi ē adiudicatū. vn̄ multo minus furtū fuit ꝙ filij iſrl̓ tulerūt ſpolia egyptioꝝ de p̄cepto dn̄i hoc decernentis ꝓ afflictōibꝰ quibꝰ egyptij eos ſine cā afflixerūt. ⁊ id̓oſignanter d̓r Sap̄. x. Iuſti tulerūt ſpolia īp oꝝ. ¶ Ad. ij.dd̓m ꝙ circa res inuētas ē diſtingnēdū. q̄dā enī ſūt q̄ nūqͣꝫ fuerūt in bonis alicuiꝰ. ſic̄ lapilli ⁊ gēme q̄ inueniunt̉ īlitore maris. ⁊ talia occupāti ꝯcedunt̉. ⁊ eadē rō ē de theſauris ātiqͦ tꝑe ſub terra occultatiſ qͦꝝ nō ē aliqͥs poſſeſſorniſi ꝙ ẜm leges ciuiles tenet̉ inuētor dare medietatē dn̄oagri ſi ī alieno agro īuenerit. ꝓpter qd̓ in ꝑabola euāgelijd̓r Matth. xiij. de īuētore theſauri abſcōditi ī agro ꝙ emitagꝝ qͣſi vt hr̄et ius poſſedēdi totū theſauꝝ. q̄dā ꝟo res īuente fuerūt de ꝓpinquo ī alicuiꝰ bonis. ⁊ tūc ſi qͥs eas accipiat nō aīo retinēdi ſed aīo reſtituēdi dn̄o qͥ eas ꝓ derelictis nō hꝫ nō cōmittit furtū ⁊ ſil̓r ꝓ derelietis hēant̉. ethoc credat inuētor. licꝫ ſibi eas retīeat. nō cōmittit furtumalias aūt cōmittit̉ pctm̄ furti. vn̄ Augu. dic̄ ī qͣdā omel̓.⁊ hr̄. xiiij. q. v. Si qͥd īueniſti ⁊ nō reddidiſti rapuiſii.Ad. iij. dd̓m ꝙ ille qͥ furtī accipitrē ſuā apud aliū depoſitā grauat depoſitariū. qꝛ tenet̉ ad reſtitnendū eā vel ad on̄dendū ſe eē innoxiū. vn̄ maīteſtū eſt ꝙ peccat ⁊ tenet̉ ad releuandū grauamē depoſitatij. qͥ ꝟo furtim accipit re ſuaꝫapud aliū iniuſte detentā peccat quidē nō qꝛ grauet eū qͥdetinet. ⁊ iō non tenet̉ ad reſtituendū aliqͥd vl̓ ad recompenſandū. ſed peccat ꝯtra cōmunē iuſticiā dn ip̄e ſibi vſurpat ſue rei iudiciū iuris ordīe p̄termiſſo. ⁊ iō tenet̉ deo ſatiſfacere ⁊ dare oꝑam vt ſcādalū proximorum ſi inde exortum fuerit ſedetur.Ad ſextum ſic procedit.Uidet̉ ꝙ furtū nō ſit pctm̄ mortale. Dr̄ enī Prouer. viNon grādis ē culpe cū quis furatꝰ fuerit. ſꝫ oē pctm̄ mortale ē grādis culpe. ergo furtū nō ē pctm̄ mortale. ¶ Pre.Pctō mortali mortis pena debet̉ ſed ꝓ furto nō īfligit̉ inlege pena mortis. ſed ſolū pena dāni. ẜm illud Exo. xxij.Si quis furatꝰ fuerit bouē aut ouē. qͥnqꝫ boues ꝓ vuo boue reſtituet. ⁊ qͣttuor oues ꝓ vna one. ergo furtū nō ē peccatū mortale. ¶ ¶ Pre. Furtū pōt cōmitti in ꝑuis rebꝰ ſic̄⁊ ī magnis. ſꝫ incōueniēs videt̉ ꝙ ꝓ furto alicuiꝰ ꝑue rei.puta vniꝰ actus vl̓ vniꝰ pene aliquis puniat̉ morte eterna. ergo furtū nō ē pctm̄ mortale. ¶ Sꝫ ꝯͣ eſt ꝙ nullꝰ dānat̉ ẜm diuinū iudiciū niſi ꝓ pctō mortali. ꝯdēnat̉ aūt aliquis ꝓ furto. ẜm illud Zacha. v. Hec ē maledictio q̄ egredit ſuꝑ faciē oīs terre. qꝛ oīs fur ſic̄ ibi ſcriptū ē iudicabit̉. ergo furtū ē pctm̄ mortale. ¶ Rn̄. dd̓m ꝙ ſicut ſupͣhabitū ē. pctm̄ mortale ē qd̓ ꝯtrariat̉ charitati ẜm quā eſtſpūalis aīe vita. charitas aūt ꝯſiſtit quidē principl̓r ī dilectōe dei. ſcd̓ario ꝟo in dilectōe ꝑximi ad quā ꝑtinet vtxxīo bonū velimꝰ ⁊ oꝑemur. ꝑ furtū aūt hō infert nocumentū ꝓximo ī ſuiſ rebꝰ. ⁊ ſi paſſim hoīes ſibijnuice furarent̉. ꝑiret hūana ſocietas. vū furtū tanqͣꝫ ꝯtrariū charita
ti eſt pctm̄ mortale. ¶ Ad .i. ergo dd̓m ꝙ furtū non dicit̉eſſe grādis culpe duplici rōne. prīo quidē ꝓpter neceſſitatē inducentē ad furandū q̄ diminuit vel totalit̓ tollit culpā. vt infra patebit. vn̄ ſubdit̉. furat̉ enī vt eſuriētē īpleat aīam. alio mō d̓r furtū non eſſe grādis culpe ꝑ cōꝑationē ad reatū adulterij qd̓ punit̉ morte. vn̄ ſubdit̉ de fureꝙ dep̄henſus reddet ſeptuplū. qui aūt adulterā. ꝑdet aīaꝫſuam. ¶ Ad. ij. dd̓m ꝙ pene pn̄tis vite magis ſūt medicinales qͣꝫ retributiue. retributio enī reſeruat̉ diuīo iudicio. qd̓ eſt ẜm veritatē in peccātes. ⁊ ideo ẜm iudiciū preſentis vite nō ꝓ quolibet pctō mortali infligit̉ pena mortis. ſed ſolū ꝓ illis q̄ inferūt irreꝑabile nocumentū. vl̓ etiam ꝓ illis qui hn̄t aliquē horribilē deformitatē. ⁊ iō ꝓ furto qḋ irreꝑabile damnū infert nō infligit̉ ẜm pn̄s iudiciūpena mortis niſi vel furtū aggrauet̉ ꝑ aliquā grauē circūſtantiā. ſicut ptꝫ de ſacrilegio qd̓ eſt furtū rei ſacre. ⁊ de peculatu qd̓ eſt furtū rei cōmūis. vt ptꝫ ꝑ Augu. ſuꝑ Io. etde plagio qd̓ eſt furtum hoīs ꝓ quo quis morte punit̉.vt ptꝫ Exo. xxi. ¶ Ad. iij. dd̓m ꝙ illud qd̓ modicū eſt rōapp̄hendit qͣſi nihil. ⁊ ideo ī his q̄ mīma ſunt hō nō reputat ſibi nocumētū. inferri. ⁊ ille qͥ accipit pōt p̄ſumere hocnō eſſe ꝯtra voluntatē eiꝰ cuius eſt res. ⁊ ꝓ tanto ſi quisfurtiue hmōi res mīmas accipiat pōt excuſari a pctō mortali. ſi tn̄ hꝫ aīuꝫ furādi ⁊ inferēdi nocumētū ꝓximo etiaꝫin calibus minimis poteſt eſſe peccatum mortale. ſicut ⁊ īſolo cogitatu per conſenſum.Ad ſeptimuꝫ ſic procedit̉Uidet̉ ꝙ nō liceat a licui furari ꝓpter neceſſitatē. Nō enīimponit̉ pnīa niſi peccāti. ſed extra de furtis d̓r. Si quisꝑ neceſſitatē famis aut nuditatis furatꝰ fuerit cibaria veſtē vel pecꝰ. peniteat ebdomadas tres. ergo nō licet furariꝓpter neceſſitatē. ¶ Pre. Phūs dicit ī. ij. ethi. ꝙ quedāꝯfeſtim noīata ꝯuoluta ſūt cum malitia int̓ q̄ ponit furtū. ſed illud qd̓ ē ẜm ſe malū non pōt ꝓpter aliquē bonū finē bonū fieri. ergo nō pōt aliquis licite furari vt neceſſitati ſue ſubueniat. ¶ Pre. Hō debet diligere ꝓximū ſicutſeip̄m. ſed nō licet furari ad hoc ꝙ aliquis ꝑ elemoſynā ꝓximo ſubuēiat. vt Augu. dicit in. li. ꝯtra mēdaciū. ergo n̄licet furari ad ſubueniēdū ꝓprie neceſſitati. ¶ Sed ꝯtraeſt ꝙ in neceſſitate ſūt oīa cōmunia. ⁊ ita nō videt̉ eē peccatu ſi aliquis rē alterius accipiat ꝓpter neceſſitateꝫ ſibifactā cōmunē. ¶ Rn̄. dd̓m ꝙ ea q̄ ſunt iuris humani nōpn̄t derogare iuri naturali vel iuri diuīo. ẜm aūt naturalēordinē ex diuīa ꝓuidētia inſtitutū res inferiores ſūt ordinate ad hoc ꝙ ex his ſubueniat̉ hoīm neceſſitati. ⁊ ideo ꝑreꝝ diuiſione ⁊ appropriatōeꝫ ex iure hūano ꝓcedentē nōimpedit̉ quin hoīs neceſſitati ſit ſubueniēdū ex hmōi rebus. ⁊ iō res qͣs aliqui ſuꝑabundanter hn̄t. ex naturali iure debent̉ pauꝑm ſuſtētatōi. vn̄ Ambro. dicit. ⁊ habet̉ indecre. di. xlvij. Eſurientiū panis ē quē tu detines. nudoꝝindumētū eſt qd̓ tu recludis. miſeroꝝ redēptio ⁊ abſolutio ē pecunia quā tu in terra defodis. ſed qꝛ multi ſuntꝭ neceſſitatē patiētes ⁊ nō pōt ex eadē re oībus ſubueniri. cōmittit̉ arbitrio vniuſcuiuſqꝫ diſpēſatio ꝓpriaꝝ reꝝ. vt exeis ſubue̓iat neceſſitatē patiētibꝰ. ſi tn̄ adeo ſit euidens etvrgēs neceſſitas vt maīfeſtū ſit inſtāti neceſſitati de rebꝰoccurrētibꝰ eſſe ſubueniendū. puta cū imminet ꝑſone ꝑiculū ⁊ alit̓ ſubuēiri n̄ pōt. tūc licite pōt aliquis ex rebꝰ alienis ſue neceſſitati ſubuenire. ſiue manifeſte ſiue occulteſublatis. nec hoc ꝓprie hꝫ rōem furti. vl̓ rapine. ¶ Ad. i.ergo dd̓m ꝙ decretalis illa loquit̉ in caſu in quo non eſt