QueſtioXLVI
vltimum aūt eſt ſicut finis quo oīa ad debitum ordinemredigant̉. quod ꝑtinet ad rationē pacis. ⁊ ideo cōuenienſIacobꝰ dicit ꝙ ſapīa que deſurſum eſt q̄ eſt donū ſpūſſācti primum eſt pudica qͣſi vitans corruptelas pctī. deinde aūt pacifica quod eſt finalis effectꝰ ſapīe. ꝓpter quodponit̉ beatitudo. Iam ꝟo om̄ia que conſequunt̉ manifeſtant ea ꝑ que ſapīa ad pacem ꝑducit̉ ordine cōgruo. namhoī ꝑpudicitiam a corruptelis recedenti primo occurritꝙ qͣꝫtum ex ſe pōt modū in oībus teneat. ⁊ qͣꝫtuꝫ ad hocdicit̉ modeſta. ſcd̓o vt in his in quibus ipſe ſibi non ſufficit alioꝝ monitis acquieſcat. ⁊ qͣꝫtum ad hoc ſubdit. ſuadibilis. ⁊ hec duo ꝑtinent ad hoc ꝙ homo ꝯſequit̉ paceꝫin ſeip̄o. ſed vlterius ad hoc ꝙ hō ſit pacificus etiam alijsprimo requirit̉ vt bonis eoꝝ nō repugnet. ⁊ hoc eſt qd̓ dicit. bonis cōſentiens. ſcd̓o ꝙ defectus ꝓximi ⁊ cōpatiat̉ īaffectu. ⁊ ſubueniat in effectu. ⁊ hoc eſt qd̓ dicit̉. plena miſericordia ⁊ fructibꝰ bonis. tertio requirit̉ vt charitatiueemendare pctā ſatagat. ⁊ hoc eſt quod dicit iudicans ſineſimulatione. ne ſcꝫ cor rectionem pretendens odium intendat explere. ¶Queſtio XLVIEinde conſiderādūſapīe. ſcd̓o vtrū ſtulticia ſit pctm̄. tertio ad quod vitiumcapitale reducatur.Ad primum ſic procedit̉Uidet̉ ꝙ ſtulticia non opponat̉ ſapīe. Sapientie enī directe videt̉ opponi inſipientia. ſed ſtultitia non videt̉ eſſeidē quod inſipiētia. qꝛ inſipiētia videt̉ eſſe ſolum circa diuina ſicut ⁊ ſapīa. ſtulticia aūt ſe habet ⁊ circa diuina ⁊ circa humana. ergo ſapīe non opponitur ſtulticia. ¶ Pre.Unū oppoſitoꝝ non eſt via ꝑueniendi ad aliud. ſed ſtulticia eſt via ꝑueniendi ad ſapīam. dicit̉ enī. i. ad Coꝝ. iij.Si quis videt̉ inter vos ſapiēs eſſe in hoc ſeculo ſtultusfiat vt ſit ſapiēs. ergo ſapīe non opponit̉ ſtulticia. ¶ Pre.Unū oppoſitoꝝ non eſt cauſa alterius. ſapīa aūt eſt cauſaſtulticie. dicit̉ enī Hiere. x. Stultus factus eſt om̄is. hō aſcientia ſua. ſapīa aūt quedam ſcīa eſt. Et Eſa xlvij. dicitur. Sapīa tua et ſciētia hec decepit te. decipi aūt ad ſtulticiā ꝑtinet. ergo ſapīe nō opponit̉ ſtulticia. ¶ Pre. Iſidorus dicit in li. ethimologiaꝝ. ꝙ ſtultꝰ eſt q̄ ꝑ ignominiam non cōmouet̉ ad dolore. ⁊ qui non mouet̉ iniuria. ſedhoc ꝑtinet ad ſapīam ſpūalem. vt Grego. dicit in. x. moral̓. ergo ſapīe non opponit̉ ſtulticia. ¶ Sed contra eſt ꝙGrego. dicit in. ij. moral̓. ꝙ donū ſapīe datur ꝯtra ſtulticiā. ¶ Rn̄. dd̓m ꝙ nomē ſtulticie a ſtupore videt̉ eſſe ſūptum. vn̄ Iſido. dicit in li ethimologiaꝝ. Stultus eſt qͥꝓpter ſtuporē non mouet̉: Et differt ſtulticia a fatuitateſicut ibidē dicit̉. qꝛ ſtulticia importat hebetudinē cordis ⁊obtuſionē ſenſuū. fatuitas aūt importat totalē ſpūalis ſenſus priuationē. ⁊ ideo cōuenienter ſtulticia ſapīe opponit̉ſapiens enī vt ibidē Iſido. dicit. dictus eſt a ſapore. qꝛ ſicur guſtus eſt aptus ad diſcretionē ſaporis ciboꝝ ſicut ſapiens ad dinoſcentiā rerum atqꝫ cauſaꝝ. vn̄ patet ꝙ ſtulticia opponit̉ ſapientie ſicut contrariū. fatuitas aūt ſic̄ pura negatio. nam fatuus caret ſenſu iudicandi. ſtultus aūthabet ſenſū ſed hebetatū. ſapiēs aūt ſubtileꝫ ⁊ ꝑſpicacem.¶ Ad .i. ergo dd̓m ꝙ ſicut Iſido. ibidē dicit. inſipiēs cōtrarius eſt ſapienti eo ꝙ ſine ſapore eſt diſcretionis ⁊ ſenſus. vn̄ ibidem videt̉ eſſe inſipientia cum ſtulticia preci-
pue aūt videt̉ aliquis eſſe ſtultus qn̄ patitur defectum inſumma iudicij qui attendit̉ ẜm cauſam altiſſimā. nam ſideficiat in iudicio circa aliquod modicū non ex hoc vocatur aliquis ſtultus. ¶ Ad. ij. dd̓m ꝙ ſicut eſt q̄dam ſapīamala vt ſupra dictum eſt que dicitur ſapientia ſeculi. qꝛaccipit pro cauſa altiſſima ⁊ fine vltimo aliquod ierrenūbonum. ita etiam eſt aliqua ſtulticia bona huic ſapīe male oppoſita ꝑ quā aliquis terrena ꝯtendit. ⁊ de hac ſtulticia loquit̉ apl̓s. ¶ Ad. iij. dd̓m ꝙ ſapīa ſeculi eſt que decipit ⁊ facit eſſe ſtultū apud deū. vt ptꝫ ꝑ apl̓m .i. ad Coꝝiij. ¶ Ad. iiij. dd̓m ꝙ non moueri iniurijs qn̄qꝫ quidemꝯtingit ex hoc ꝙ hmōi non ſapiūt terrena ſed ſola celeſtiavn̄ hoc non ꝑtinet ad ſtulticiā mundi ſed ad ſapīaꝫ dei. vtGrego. ibidē dicit. qn̄qꝫ aūt contingit ex hoc ꝙ hō eſt ſimpliciter circa oīa ſtupidus. vt ptꝫ in amentibꝰ qui nō diſcernūt qͥd ſit iniuria. ⁊ hoc ꝑtinet ad ſtulticiam ſimpl̓r.Ad ſecundum ſic ꝓcedit̉Uidet̉ ꝙ ſtulticia non ſit pctm̄. Nullum enī pctm̄ ꝓuenit in nobis a natura. ſed quidā ſunt ſtulti natural̓r. ergoſtulticia non ē pctm̄. ¶ Pre. Om̄e pctm̄ eſt volunt ariūvt Grego dicit. ſed ſtulticia non eſt voluntaria. ergo nōeſt pctm̄. ¶ Pre. Om̄e pctm̄ opponit̉ alicui p̄cepto diuino ſed ſtulticia nulli p̄cepto opponit̉. ergo ſtulticia non ēpctm̄. ¶ Sed ꝯtra eſt ꝙ d̓r Prouer. i. Proſperitas ſtultoꝝ ꝑdet eos. ſed nullus ꝑdet̉ niſi ꝓ pctō. ergo ſtulticia ēpctm̄. ¶ Rn̄. dd̓m ꝙ ſtulticia ſic̄ dictū eſt importat quēdā ſtuporē ſenſus in iudicādo. ⁊ p̄cipue circa altiſſimamcauſā q̄ eſt finis vltimus ⁊ ſūmum bonū circa quod aliqͥſpōt pati ſtuporē in iudicādo dupliciter. vno mō ex diſꝑſione naturali ſicut ptꝫ in amentibꝰ. ⁊ talis ſtulticia noneſt pctm̄. Alio mō inqͣꝫtum immergit hō ſenſum ſuū rebꝰterrenis ex quo reddit̉ eius ſenſus ineptus ad ꝑcipiendūdiuina. ẜm illud. i. ad Coꝝ. ij. Aīmalis homo non ꝑcipit̉ea q̄ ſunt ſpūs dei ſicut etiā hmōi habenti guſtū in effectūmalo humore non ſapiūt dulcia. ⁊talis ſtulticia eſt pctm̄Et ꝑ hoc ptꝫ rn̄ſio ad primū. ¶ Ad. ij. dd̓m. ꝙ qͣꝫuis ſtulticiā nullus velit. vult tn̄ ea ad q̄ ꝯſequit̉ eſſe ſtultū .ſ. abſtrahere ſenſum ſuū a ſpūalibꝰ ⁊ immergere terrenis. ⁊ idēetiā ꝯtingit in alijs pctīs. nam luxurioſus vult delectationē ſine qͣ non ē pctm̄. qͣꝫuis non ſimpl̓r velit pctm̄. velletenī frui delectatione ſine pctō. ¶ Adi. ij. dd̓m ꝙ ſtulticia opponit̉ p̄ceptis q̄ dant̉ de ꝯtemplatione veritatis dequibꝰ ſupra habitū ē cū de ſcīa ⁊ intellectu ageretur.Ad tertium ſic ꝓcediturUidet̉ ꝙ ſtulticia non ſit filia luxurie. Grego enī. xxi. moral̓. enumerat luxurie filias inter qͣs tn̄ non ꝯtinet̉ ſtulticia. ergo ſtulticia n̄ ꝓcedit ex luxuria. ¶ Pre. Apl̓s diciti. ad Coꝝ. iij. Sapīa huius mūdi ſtulticia eſt apud deuꝫſed ſicut Grego. dicit. iij. moral̓. Sapīa huius mundi ecor machinationibꝰ tegere. qd̓ ꝑtinet ad duplicitatē. ergoſtulticia eſt magis filia duplicitatis qͣꝫ luxurie. ¶ PreEx ira aliqui p̄cipue vertunt̉ in furorē ⁊ in inſaniā q̄ pertinet ad ſtulticiā. ergo ſtulticia magis orit̉ ex ira qͣꝫ ex luxutia ¶ Sed ꝯtra eſt qḋ dicit̉ Prouer. vij. Statim eā ſeqͥtur .ſ. meretricē ignorās ꝙ ad vincula ſtultus trahatur.¶ Rn̄. dd̓m ꝙ ſicut iam dictū eſt. ſtulticia ẜm ꝙ ē pctm̄ꝓuenit ex hoc ꝙ ſenſus ſpūalis hebetatus ē vt nō ſit apiad ſpūalia iudicanda. maxime aūt ſenſus hoīs immergit̉ad terrena ꝑ luxuriā que ē circa maximas delectatōes quibus aīa maxime abſorbet̉. ⁊ ideo ſtulticia q̄ eſt peccatuꝫ
h 3