Druckschrift 
2,2 (1485)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

QueſtioXVII

quendā adiuua mur patrocinijs ſanctoꝝ. Dicit enī Gre.in. i. dyalogꝭ. predeſtinatio iuuat̉ p̄cibus ſanctoꝝ. ergoaliquis pōt in hoīe ſperare. Preterea ſi poteſt alquis ſꝑare in hoīe non eſſet reputandū alicui in vitiū īeo aliquis ſꝑare non poſſit. ſed hoc de quibuſdā in vitiuꝫdicit̉. vt ptꝫ Iere. ix. Unuſquiſqꝫ a ꝓximo ſuo ſe cuſtodiat. in om̄i fratre ſuo habeat fiduciā. ergo licite poteſtaliquis ſꝑare in hoīe. Preterea petitio eſt īterp̄tatiuaſpei ſicut dictū eſt. ſed licite pōt homo aliqͥd petere ab homine. ergo licite pōt ſꝑare de eo. Sed cōtra eſt qd̓ dicitur Iere. xvij. Maledictus qui cōfidit in hoīe. Rn̄ſio dicendū ſpes ſicut dictū eſt duo reſpicit .ſ. bonū qd̓obtinere intendit. auxiliū per qd̓ illud bonum obtineturBonū aūt quod aliquis ſꝑat obtinendū habet rationemcauſe finalis. auxiliū aūt per quod aliquis ſꝑat illud bonūobtinere hꝫ rationē cauſe efficientis. In genere aūt vtriuſqꝫ cauſe inuenit̉ principale ſecundariū principal̓ enīfinis eſt finis vltimus. ſcd̓arius aūt eſt bonū quod eſt adfinē. Sil̓r principalis cauſa agens eſt primū agens. ſecūdaria ꝟo efficiens eſt agens ſecundariū inſtrumentaleſpes aūt reſpicit beatitudinē eternā ſicut finē vltimū. diui aūt auxiliū ſicut primā cauſaꝫ inducentē ad beatitudi. Sicut ergo licet ſꝑare aliquod bonū p̄ter beatitudinem ſicut vltimū finem. ſed ſolum ſicut id qd̓ eſt ad finēbeatitudinis ordinatū. ita etiā non licet ſꝑare de aliquo homine vel de aliqua creatura ſicut de prima cauſa mouētein btītudinē. licet aūt ſꝑare de aliquo hoīe vel de aliqͣ creatura ſicut de agēte ſecūdario. inſtrumētali quod aliquis adiuuat̉ ad quecunqꝫ bona ꝯſequēda ī beatitudineordinata. hoc modo ad ſctōs ꝯuertimur. ab hoībꝰ etiāaliqua petimus. vituꝑant̉ illi de quibꝰ aliquis cōfidere pōt ad auxiliū ferēdū. Et hoc patet rn̄ſio ad obiecta.Ad quintum ſic procedit̉Uidet̉ ſpes non ſit virtus theologica. Uirtus enī theologica eſt que habet deum pro obiecto. ſed ſpes non habet ſolum deum pro obiecto ſed etiaꝫ alia bona que a deoobtinere ſperamus. ergo ſpes eſt virtus theologica. Preterea virtus theologica conſiſtit in medio duorum vitioꝝ. vt ſupra habitu eſt. ſed ſpes ꝯſiſtit in mediop̄ſumptionis deſꝑationis. ergo ſpes eſt virtus theologica. Pre tetea expectatio ꝑtinet ad longanimitatēque eſt ꝑs fortitudinis. ergo ſpes ſit quedā expectatio.videt̉ ſpes ſit virtus theologica. ſꝫ moralis. Preterea obiectū ſpei eſt arduū. ſed tēdere in arduū ꝑtinet admagnanimitatē eſt virtus moralis. ergo ſpes eſt virtꝰmoralis theologica. Sed ꝯtra eſt. i. Choꝝ. xiij.Cōnumerat̉ ſpes fidei charitati que ſunt virtutes theologice. Rn̄ſio dicendū cum differentie ſpecifice perſe diuidāt genus oꝑtet attendere vnde habeat ſpes rationem virtutis ad hoc vt ſciamus ſub qua differētia virtutis collocet̉. Dictū eſt aūt ſupra ꝙſpes hꝫ rationē virtutis. ex hoc attingit ſupremā regulā humanoꝝ actuumquā attingit. ſicut primā cauſā efficientē inqͣꝫtū eius auxilio innitit̉. ſicut vltimā cauſā finalē inqͣꝫtū eiꝰ fruitiōebeatitudinē expectat. Et ſic ptꝫ ſpei inqͣꝫtum ē virtusprincipale eiꝰ obiectū eſt deus. cum ergo in hoc conſiſtatratio virtutis theologice deū habeat obiecto. ſicut ſupra dictū eſt. manifeſtū eſt ſpes ē virtꝰ theologica. Adprimū ergo dicendū quecunqꝫ alia ſpes adipiſci expectat. ſꝑat in ordine ad deū ſicut ad vltimū finem. vel ſicutad primā cauſam efficientem vt dictū eſt. Ad ſcd̓m di-

cendum mediū accipitur in regulatis menſuratis ẜm regula vel mēſura attingit̉. ẜm aūt excedit̉ regula eſtſuꝑfluum. ẜm aūt defectu a regula eſt diminutū. In ipſa aūt regula vel menſura eſt acciꝑe medium extrēavirtus aut moralis eſt circa ea que regulant̉ ratione ſicutcirca ip̄m obiectū ꝓprium. ideo ſe cōuenit ei eſſe ī medio ex ꝑte ꝓprij obiecti. ſed virtus theologica eſt circa ipſam regulā primā regulatā alia regula ſicut circa ꝓprium obiectū. ideo ſe ẜm ꝓpriū obiectū non ꝯuenit virtuti theologice eſſe in medio. ſed pōt ſibi cōpetere accidens ratiōe eius qd̓ ordinat̉ ad principale obiectū. ſicut fides poteſt habere mediū extrema. in hoc innitaturprime veritati cui nullus pōt nimis inniti. ſed ex ꝑte eoꝝque credit pōt habere mediū extrema. ſicut vnū verū eſtmediū inter duo falſa. ſil̓r ſpes habet mediū extrēaex ꝑte principalis obiecti. qꝛ diuino auxilio nullus poteſtnimis inniti. ſed qͣꝫtū ad ea confidit aliquis ſe adeptu pōt ibi eſſe mediū extrema inqͣꝫtū vel p̄ſūit ea ſuntſupra ſuā ꝓportionē. vel deſꝑat de his que ſunt ſibi ꝓportionata. Ad tertiū dicendū expectatō que ponit̉ ī dif̓finitōe ſpei īportat dilatatōꝫ ſic̄ expectata ꝑtinet adlōganimitatē. ſed īportat reſpectū ad auxiliū diuinū. ſiueid qd̓ ſperat̉ differat̉ ſiue differat̉. Ad quartū dicen magnanimitas tendit in arduū ſperās aliquid qd̓ ēſue poteſtatis. vn̄ ꝓprie reſpicit oꝑatōeꝫ aliquoꝝ magno. ſed ſpes ẜm eſt virtus theologica reſpicit arduū alterius auxilio aſſequendū. vt dictum eſt.Ad ſextuꝫ ſic procediturUidet̉ ſpes non ſit virtus diſtincta ab alijs ꝟtutibꝰ theologicis. Habitꝰ enī diſtinguunt̉ ẜm obiecta. vt ſupͣ dictūeſt. ſed idē eſt obiectū ſpei aliaꝝ virtutū theologicaruꝫergo ſpes diſtinguit̉ ab alijs virtutibꝰ theologicis.Preterea in ſymbolo fidei in fidē ꝓfitemur. Dicit̉ expecto reſurrectionē mortuoꝝ vitam venturi ſeculi. ſed expectatio future beatitudinis ꝑtinet ad ſpem vt ſupra dictūeſt. ergo ſpes a fide diſtinguit̉. Preterea ſpē homo tēdit in deū. ſed hoc ꝓprie ꝑtinet ad charitatē. ergo ſpesa charitate diſtinguit̉ Sed cōtra vbi eſt diſtinctio ibi eſt numerus. ſed ſpes cōnumerat̉ alijs virtutibus theologicis. Dicit enī Gregꝰ in .i. moral̓. eſſe trestutes. ſpem. fidē charitatē. ergo ſpes eſt virtꝰ diſtinctaab alijs virtutibꝰ theologicis. Rn̄ſio dicendū virtꝰaliqua dicit̉ eſſe theologica ex hoc hꝫ deum pro obiectocui inheret. poteſt aūt aliquis alicui inherere duplici er.Uno modo ꝓpter ſe ip̄m. Alio inqͣꝫtū ex eo ī aliudt deuenit̉. Charitas ergo facit hoīem deo inherere ꝓpter ſeipſum mentē hoīs vniens deo affectū amoris. ſpes aūt etfides faciūt hoīem inherere deo ſicut cuidā principio exaliqua nobis ꝓueniunt. de deo autem ꝓuenit nobis cognitio veritatis et adeptio perfecte bonitatis. fides ergofacit hominem deo adherere inqͣꝫtum eſt nobis principiūcognoſcendi veritatem. credimus enī ea vera eſſe que nobis a deo dicuntur. ſpes aūt facit deo adherere prout eſt īnobis principium ꝑfecte bonitatis inqͣꝫtum ſcꝫ ſpem diuino auxilio innitimur ad beatitudinem obtinendam.Ad primum ergo dicendum deus ẜm aliā aliam rationē eſt obiectū harum virtutū. vt dictū eſt. ad diſtinctionem aūt habituū ſufficit diuerſa obiecti. vt ſupra dictū eſt. Ad ſcd̓m dicendum expectatio ponit̉ in ſymbulo fidei non quia ſit actus proprius fidei. ſed inqͣꝫtumactꝰ ſpei preſupponit fidē. vt infra dicetur. ſic actꝰ fidei