QueſtioXIII

Coꝝ. v. Quid mihi de his qui foris ſunt iudicare. ſed infidelitatē illorum qui fidē ſuſceperūt poteſt ſententialierpunire. ⁊ ꝯuenienter in hoc puniunt̉ ꝙ ſubditis fidelibusdominari nō poſſunt. hoc enī vergere poſſet in magnaꝫ fidei corruptionē. qꝛ vt dictū eſt homo apoſtata prauo corde machinat̉ malum. ⁊ iurgia ſeminat. intendens hoīesſeꝑare a fide. Et ideo qͣꝫcito aliqͥs ꝑ ſententiam denūciat̉excōmunicatus ꝓpter apo ſtaſiā a fide. ip̄o facto eius ſubditi ſunt abſoluti a dn̄io eius ⁊ iuramēto fidelitatis quoei tenebant̉. ¶ Ad primū ergo dicendū ꝙ illo tꝑe eccleſiain ſui nouitate nondū habebat poteſtatē terrenos principes cōpeſcendi ⁊ ideo tolerauit fideles Iuliano apoſtateobedire in his que nondū erāt ꝯtra fidem vt maius ꝑiculū fidei vitaret̉. ¶ Ad ſcd̓m dicendum ꝙ alia ratio eſt deinfidelibꝰ alijs qui nunqͣꝫ fidē ſuſceperūt. vt dictum eſt.¶ Ad terciū dicendū ꝙ apoſtaſia a fide totaliter ſeꝑat hominē a deo. vt dictum eſt. quod non contingit in quibuſcunqꝫ alijs peccatis.Einde ꝯſideranduꝫeſt de pctō blaſphemie qd̓ opponit̉ confeſſiōifidei. Et prīo d̓ blaſphemia in generali. ſcd̓ode blaſphemia que dicit̉ peccatū in ſpm̄ſanctū. Circa primū querunt̉ quattuor. prīo vtꝝ blaſphemia opponat̉ confeſſiōi fidei. ſcd̓o vtrū blaſphemia ſꝑ ſit peccatū mortale.tertio vtrū blaſphemia ſit maximū peccatum. quarto vtꝝblaſphemia ſit in damnatis.Ad primum ſic procedit̉Uidet̉ ꝙ blaſphemia nō opponat̉ confeſſioni fidei. Naꝫblaſphemare eſt cōtumeliā vel aliquid cōuitium inferre īiniuriā creatoris. ſed hoc magis ꝑtinet ad maliuolentiaꝫꝯtra deum qͣꝫ ad infidęlitatē. ergo blaſphemia nō opponitur cōfeſſiōi fidei. ¶ Preterea ad ephe. iiij. ſuꝑ ilid̓ olaſphemia tollat̉ a vobis. dicit glo. que ſit ī deū vel ī ſāctosſed cōfeſſio fidei nō videt̉ eſſe niſi de his que ꝑtinēt ad deum qui eſt fidei obiectū. ergo blaphemia nō ſꝑ opponiturcōfeſſioni fidei. ¶ Preterea a quibuſdā dicit̉ ꝙ ſunt tresblaphemie ſpēs. Quaꝝ vna eſt cū attribuit̉ deo qḋ ei nōꝯuenit. Scd̓a eſt cū ab eo remouet̉ qd̓ ei conuenit. Tertia eſt cum attribuit̉ creature qd̓ deo appropriat̉. ⁊ ſic videt̉ ꝙ blaſphemia nō ſolum fit circa deū. ſed etiā circa creaturas. fides aūt habet deum ꝓ obiecto. ergo blaſphemianon opponit̉ cōfeſſioni fidei. Sed ꝯtra eſt qḋ apl̓s dicit. i.ad Thi. i. Prius fui blaſphemꝰ ⁊ ꝑſecutor. ⁊ poſtea ſubdit. Ignorās feci in īcredulitate ex quo videt̉ ꝙ blaſphemia ad infidelitatē ꝑtineat. ¶ Rn̄ſio dicendū ꝙ nomenblaſphemie importare videt̉ quandā derogationē alicuiꝰexcellentis bonitatis ⁊ p̄cipue diuine. Deꝰ aūt vt Dyoꝰ.dicit .i. ca. de diui. no. eſt ip̄a eſſentia vere bonitatis. vndequicqͥd deo cōuenit ꝑtinet ad bonitatē ip̄ius ⁊ quicqͥd adip̄m non ꝑtinet longe eſt a ratione ꝑfecte bonitatis que ēei cōeſſentia. Quicūqꝫ ergo vel negat aliquid de deo qd̓ei ꝯuenit vel aſſerit de eo qd̓ ei non cōuenit. derogat diuine bonitati. qd̓ quidē poteſt cōtingere dupliciter. Uno qͥdem modo ẜm ſolā opinioneꝫ intellectus. Alio modo cōiuncta quadā affectus deteſtatōe. ſicut ecōtrario fides d̓iꝑ dilectionem ꝑficit̉ ipſius. Huiuſmōi ergo derogatō d̓iuine bonitatis vel ẜm intellectū tm̄. vel etiā ẜm affectum.ſi conſiſtat tm̄ in corde. eſt cordis blaſphemia. ſi aūt exterius ꝓ deat ꝑ locutionē. ē oris blaſphemia ⁊ ẜm hoc blalphemia confeſſioni opponitur. ¶ Ad primū ergo dicen-

dum ꝙ ille qui ꝯtra deum loquit̉ cōuicium inferre intendens. derogat diuine bonitati non ſolū ẜm veritatē intellectus ſed etiā ẜm prauitatem voluntatis deteſtātis ⁊ impedientis ꝓ poſſe diuinū honorem. qd̓ eſt blaſphemia ꝑfecta. ¶ Ad ſcd̓m dicendū ꝙ ſicut deus in ſctīs ſuis laudat̉ inqͣꝫtum laudant̉ oꝑa que deus in ſanctis efficit ita ⁊blaſphemi a que fit in ſctōs ex cōſequenti in deū redūdat¶ Ad tertiū dicendū ꝙ ẜm illa tria non poſſūt ꝓprie loq̄ndo diſtingui diuerſe ſpecies pctī blaſphemie. Attribuereenī deo qd̓ ei non cōuenit. vel remouere ab eo qd̓ ei cōuenit nō differūt niſi ẜm affirmationē ⁊ negationē. q̄ quideꝫdiuerſitas habitus ſpeciē nō diſtinguit. qꝛ ꝑ eandem ſcietiam innoteſcit falſitas affirmationū ⁊ negationū. ⁊ ꝑ eādem ignorantiā vtroqꝫ modo errat̉. cum negatio ꝓbeturꝑ affirmationē. vt habet̉ .i. poſterioꝝ. Qd̓ auc ea que ſuntdei ꝓpria creaturis attribuant̉. ad hoc ꝑtinere videt̉ ꝙ aliquid ei attribuat̉ qd̓ ei nō cōueniat. quicqͥd enī eſt deo ꝓpriū eſt ipſe deus. Attribuere ergo id qd̓ eſt dei ꝓpriumalicui creature. eſt ip̄m deū dicere idem creature.Ad ſecūdū ſic procediturUidet̉ ꝙ blaſphemia non ſꝑ ſit peccatū mortale. Quiaſuꝑ illud ad Col̓. iij. Nunc aūt deponite vos ⁊c̄. dicit gloſa poſt maiora ꝓhibet minora. ⁊ cuꝫ ſubdit de blaſphemiaergo blaſphemia inter pctā minora cōputat̉ que ſunt peccata venialia. ¶ Preterea om̄e peccatū mortale opponiturālicui p̄cepto decalogi. ſed blaſphemia non videt̉ alicuieoꝝ opponi. ergo blaſphemia nō ē pctm̄ mortale. ¶ Preterea pctā que abſqꝫ deliberatōe cōmittunt̉ non ſūt mortalia ꝓpter quod primi motus nō ſunt peccata mortalia.quia deliberationem rationis p̄cedunt vt ex ſupradictisꝑatet. ſed blaſphemia qn̄qꝫ abſqꝫ deliberatione ꝓcedit. erIi go non ſꝑ eſt peccatū mortale. Sed cōtra eſt qd̓ dicit̉ Leuit. xxiiij. Qui blaſphemauerit nomē dn̄i. morte moriat̉ſed pena mortis nō infert̉ niſi ꝓ peccato mortali. ergo blaſphemia eſt peccatum mortale. ¶ Rn̄ſio dicendū ꝙ ſicutſupra dictū eſt. peccatum mortale eſt ꝑ qd̓ homo ſe ꝑatura primo prīcipio ſpūalis vite qd̓ eſt charitas dei. vnde q̄cunqꝫ charitati repugnant ex ſuo generi ſunt pctā mortalia. biaſphemia aūt ẜm genus ſuū repugnat charitati diuine. qꝛ derogat diuine bonitati vt dictū eſt que eſt obiectum charitatis. ⁊ ideo blaſphemia eſt peccatū mortale exſuo genere. ¶ Ad primū ergo dicendū ꝙ glo. illa non eſtſic intelligenda ꝙ oīa que ſubdunt̉ ſunt peccata mortalia.ſed qꝛ cum ſupra non exp̄ſſiſſet niſi maiora poſtmodū etiāquedam minora ſubdit. inter que etiā quedā de maioribꝰponit. ¶ Ad ſcd̓m dicendū ꝙ cuꝫ blaſphemia opponaturcōfeſſioni fidei vt dictū eſt eius ꝓhibitio reducitur ad ꝓhibitionē infidelitatis que intelligit̉ in eo quod dicitur.Ego ſum dn̄s deus tuus ⁊c̄. vel ꝓhibetur ꝑ id quod dicitur. Non aſſumes nomen dei tui inuanum. Magis enīinuanū aſſumit nomen dei qui aliquid falſum de deo aſſerit qͣꝫ ꝙ ꝑ nomen dei aliquod falſum confirmat. ¶ Adtertiū dicendū ꝙ blaſphemia poteſt abſqꝫ deliberationeex ſurreptione ꝓcedere dupliciter. Uno modo ꝙ aliquisnon aduertat hoc qd̓ dicit eſſe blaſphemiam. qd̓ poteſt cōtingere cum aliquis ſubito ex aliqua paſſione in verba īaginata prorumpit quorum ſignificationē non cōſiderat. ⁊tunc eſt peccatū veniale. ⁊ non habet ꝓprie rationē blaſphemīe. Alio modo qn̄ aduertit hoc eſſe blaſphemiam cōſiderans ſignata verboꝝ ⁊ tunc nō excuſat̉ a pctō mortali ſic̄nec ille qͥ ex ſubito motu ire aliquē occidit iuxta ſe ſedētē