QueſtioXI

Contra cuiꝰ auctoritatē nec Hiero. nec Augu. nec aliqͥsſacroꝝ doctoꝝ ſuam ſententiā defendit. Unde dicit Hiero. ad Damaſum papā. Hec ē fides papͣ beatiſſime quāin catholica didicimꝰ eccleſia. in qua ſi minꝰ ꝑite aut parum caute forte aliquid poſitū eſt. emēdari cupimꝰ a te qͦPetri fidem ⁊ ſedē tenes. ſi aūt hec noſtra ꝯfeſſio apl̓atꝰtui iudicio cōprobat̉ quicūqꝫ me culpare voluerit. ſe imperitū vel maliuolū vel etiam nō catholicū. non me hereticum comprobabit.Ad tertiū ſic procediturUidet̉ ꝙ heretici ſint tolerādi. Dicit enī apl̓s. ij. ad Timoth. ij. Seruū dei oportet manſuetū eſſe cū modeſtiacorripientē eos qui reſiſtunt veritati. neqn̄ dat illis penitentiā deus ad cognoſcendā veritatē ⁊ reſipiſcāt a laqueiſdiaboli. ſed ſi heretici nō tolerantur ſed morti tradunt̉. aufertur eis facultas penitēdi. ergo hoc videtur eſſe ꝯͣ preceptum apoſtoli. ¶ Preterea Ilſud qḋ eſt neceſſarium ineccleſia eſt tolerandū. ſed hereſes ſunt neceſſarie in eccleſia. Dicit enī apl̓s. i. ad Corinth. xi. Oportet hereſes eēvt ⁊ qui ꝓbati ſunt manifeſti fiant in vobis. ergo videt̉ꝙ heretici ſunt tolerandi. ¶ Preterea Dn̄s mandauitMatth. xiij. ſeruis ſuis vt zizaniā ꝑmitterēt creſcere vſqꝫad meſſem que eſt finis ſeculi. vt ibidē exponit̉. ſed per z1zaniam ſignificant̉ heretici ẜm expoſitionē ſanctoꝝ. ergoheretici ſunt tolerādi. ¶ Sed ꝯtra eſt qd̓ apl̓us dicit adTitū. iij. Hereticū hoīem poſt primā ⁊ ſecūdā correptionem deuita. ſciens quia ſubuerſus ē qui hmōi eſt. ¶ Reſponſio dicendū ꝙ circa hereticos duo ſunt ꝯſideranda.Unū quidē ex parte ipſoꝝ. Aliud ꝟo ex parte eccleſie. Exparte quidem ipſoꝝ eſt pctm̄ ꝑ qḋ meruerūt non ſoluꝫ abeccleſia ꝑ excōicationē ſeꝑari. ed etiam per mortē a mundo excludi. Multo enī grauius eſt corrūꝑe fidem ꝑ quaꝫeſt anime vita. qͣꝫ falſare pecuniā ꝑ quā temꝑali vite ſubuenitur. Unde ſi falſarij pecunie vel alij malefactores ſtatim ꝑ ſeculares principes iuſte morti tradunt̉. multomagis heretici ſtatim cū d̓ hereſi ꝯuincunt̉ poſtent nō ſolumexcōicari ſed ⁊ iuſte occidi. Ex parte autē eccleſie eſt mīaad errantiū ꝯuerſionē. ⁊ ideo nō ſtatim ꝯdemnat. ſꝫ poſtprimā ⁊ ſecundā correptionē vt apl̓s docet. poſtmodumꝟo ſi adhuc ꝑtinax inueniat̉. eccleſia de eius ꝯuerſiōe nōſperans alioꝝ ſaluti ꝓuidet eū ab eccleſia ſeꝑando ꝑ excōicationis ſententiā. ⁊ vlterius relinqͥt eum iudicio ſeculari a mūdo exterminādū per mortem. Dicit enī Hiero. ethabet̉. xxiiij. q. iij. Reſecande ſunt putride carnes ⁊ ſcabioſa ouis a caulis repellenda. ne tota domus maſſa corpus ⁊ pecora ardeat cortūpatur. putreſcat. intereat. Arrius in alexandria vna ſcintilla fuit. ſed qm̄ non ſtatim oppreſſus eſt. totum orbem eius flāma populata eſt. ¶ Adprimū ergo dicendū ꝙ ad modeſtiā illam pertinet vt primo ⁊ ſecūdo corripiatur. ꝙ ſi redire noluerit iam pro ſubuerſo habet̉. vt patet in auctoritate apoſtoli inducta.Ad ſecundū dicendū ꝙ vtilitas que ex hereſibus prouenit eſt preter intentione hereticoꝝ. dum ſcilicet cōſtantiafideliū comprobat̉ vt apl̓s dicit. ⁊ vt excutiamꝰ pigritiādīnas ſcripturas ſolicitius intuētes. ſicut Augu. dicit. ſꝫex intentiōe eoꝝ eſt corrūpere fidem qd̓ eſt maximi nocumenti. ⁊ ideo magis reſpiciendū eſt ad id qd̓ eſt per ſe d̓eoꝝ intentiōe vt excludant̉. qͣꝫ ad hoc qd̓ eſt preter eoruꝫintentionē vt ſuſtineant̉. ¶ Ad tertiū dicendū ꝙ ſicut habetur in decre. xxiiij. q. iiij. aliud eſt excōicatio. ⁊ aliud eradicatio. Excōicatur enī ad hoc aliquis vt ait apoſtolus

vt ſpūs eius ſaluus fiat in die dn̄i. ſi tamē totaliter eradicetur per mortem etiaꝫ heretici nō eſt etiā ꝯtra mandatūdn̄i. quod eſt in eo caſu intelligēdū quando non poſſuntextirpari z1zania ſine extirpatione tritici. vt ſupra dictū eſtcum de infidelibꝰ in cōi ageretur.Adquartuꝫ ſic ꝓcediturUidetur ꝙ reuertētes ab hereſi ſini oīno ab ecccleſia recipiēdi. Dicit̉ enī Hiere. iij. ex ꝑſona dn̄i. Fornicata escū amatoribꝰ multis. tn̄ reuertere ad me dicit dn̄s. ſed eccleſie iudiciū eſt iudiciū dei ẜm illud Deūt. i. Ita paruūaudietis vt magnū. neqꝫ accipietis cuiuſqͣꝫ ꝑſonam. quiadei iudiciū eſt. ergo ſi aliqui fornicati fuerint ꝑ infidelitatem que eſt ſpūalis fornicatio. nihilominꝰ ſunt recipiēdi¶ Preterea. Dn̄s Matth. xviij. Pet. mandat vt fratripeccanti dimittat non ſolū ſepties ſed vſqꝫ ſeptuagies ſepties. per que intelligit̉ ẜm expoſitionē Hiero. ꝙ quotiēſcunqꝫ quis peccauerit eſt ei dimittendū ergo quotienſcunqꝫ aliquis peccauerit in hereſim relapſus erit ab eccleſia ſuſcipiēdus. ¶ Preterea hereſis ē quedā infidelitas.ſed alij infideles volentes cōuerti ab eccleſia ſuſcipiūtur.ergo etiam heretici ſunt recipiēdi. ¶ Sed contra eſt qd̓decretalis dicit ꝙ ſi aliqui poſt abiurationē erroris dep̄henſi fuerint ī abiuratā hereſim recidiſſe. ſecl̓ari iudicioſunt relinquēdi. non ergo ab eccleſia ſunt recipiendi. ¶Reſponſio dicendū ꝙ eccleſia ẜm dn̄i inſtitutioneꝫ charitatem ſuam extendit ad omnes non ſolum amicos verūetiam inimicos ⁊ ꝑſequentes. ẜm illud Matth. v. Diligite inimicos veſtros. benefacite his qͥ oderūt vos. Pertinet autem ad charitatem vt aliquis bonū proximi ⁊ velit ⁊ operetur. Eſt autem duplex bonū. Unum quidemſpūale ſcilicet ſalus anime ꝙ principaliter reſpicit charitas. hoc enī quilibet ex charitate debꝫ alij velle. Un̄ qͣꝫtūad hoc heretici reuertētes quotienſcūqꝫ lapſi fuerint abeccleſia recipiunt̉ ad pnīam ꝑ quā impendit̉ eis vita ſalutis. Aliud aūt eſt bonū qd̓ ſecūdario reſpicit charitas. ſcꝫbonū tꝑale. ſicuti eſt vita corꝑalis poſſeſſio mūdana ⁊ bona fama ⁊ dignitas eccleſiaſtica ſiue ſecularis. Hoc enīnon tenem̄ ex charitate alijs velle niſi in ordine ad ſalutēeternam ⁊ eoꝝ ⁊ alioꝝ. Unde ſi aliquid d̓ hmōi boniſexiſtens in vno impedire poſſit eternā ſalutem in multis. n̄oportet ꝙ ex charitate hmōi bonū ei velimꝰ. ſed potiꝰ vtvelimꝰ eum illo carere. tum quia. ſalus eterna preferēdaeſt bono tꝑali. tum quia bonū multoꝝ prefert̉ bono vniꝰ.Si autem heretici reuertētes ſemꝑ reciꝑent̉ vt ꝯſeruarētur in vita ⁊ alijs temporalibꝰ bonis poſtet in preiudiciūſalutis aliorum hoc eſſe. tum quia ſi relaberent̉ alios inficerent. tum etiam quia ſi ſine pena euaderent. alij ſecurius in hereſim laberentur. Dicitur enī Eccleſiaſtes.viij. Etenī quia non cito profertur contra malos ſententia. abſqꝫ timore vllo filij hominū perpetrant mala. Et iōeccleſia quidem primo reuertentes ab hereſi non ſoluꝫ recipit ad penitentiā ſed etiam conſeruat eos in vita. ⁊ int̓dum reſtituit eos diſpenſatiue ad eccleſiaſticas dignitates quas prius habebant ſi videantur vere conuerſi. ethoc pro bono pacis frequenter legitur eſſe factum. ſedquando recepti interdum relabuntur. videtur eſſe ſignūinconſtantie eorum circa fidem. ⁊ ideo vlterius redeūtes recipiuntur quidem ad penitentiam. non tamen vt liberentur a ſententia mortis. ¶ Ad primū ergo dicenduꝫꝙ in iudicio dei ſemper recipiuntur redeuntes qꝛ d̓s ſcrutator eſt cordiū et vere redeunteſ cogno cit. ſꝫ hoc eccleſia