QueſtioXI

quod ꝑtinet ad viciū ſuperbie vel cupiditatis. Dicit enīAugu. in libro de vtilitate credēdi ꝙ hereticus eſt qui alicuius temꝑalis cōmodi ⁊ maxime glorie prīcipatuſqꝫ ſuigratia falſas ac nouas opiniōes vel gignit vel ſequit̉. ergo hereſis non eſt ſpēs infidelitatis ſed magis ſuꝑbie.Preterea. Infidelitas cum ſit in intellectu non videt̉ adcarnem ꝑtinere. ſed hereſis ꝑtinetꝭ ad oꝑa carnis. Dicitenī apl̓s ad Gal̓. v. Manifeſta ſunt opera carnis q̄ ſuntfornicatio. īmūdicia. ⁊ inter cetera poſtmodū ſubdit. diſſenſiōes ſecte que ſunt idem qd̓ hereſes. ergo hereſis nōeſt infidelitatis ſpēs. ¶ Sed ꝯtra eſt ꝙ falſitas veritatiopponit̉. ſed hereticꝰ eſt qui falſas vel nouas opiniōes vl̓gignit vel ſequitur. ergo opponit̉ veritati cui fides innititur. ergo ſub infidelitate ꝯtinet̉. ¶ Rn̄ſio dicendū ꝙ nomen hereſis ſicut dictum eſt electionē importat. Electioautē vt ſupͣ dictū ē. eſt eoꝝ que ſunt ad finē p̄ſuppoſito fine. in credendis aūt volūtas aſſentit alicui ꝟo tanqͣꝫ ꝓpriobono. vt ex ſu pͣ dictis patet. vnde qḋ eſt principale verūhabet rationē finis vltimi. que aūt ſecūdariaⁱ ſunt habētrationē eoꝝ que ſunt ad finē. Quia ꝟo quicūqꝫ credit alicuius dicto aſſentit. principale videt̉ eſſe ⁊ quaſi finis invnaquaqꝫ credulitate ille cuiꝰ dicto aſſentit̉. quaſi auteꝫſecūdaria ſūt ea que qͦs tenēdo vult alicui aſſentire. Sicergo qui recte fidē chriſtianā habet ſua volūtate aſſentitchriſto in his que vere ad eius doctrinā ꝑtinēt. A rectitudine ergo fidei chriſtiane duplicit̓ qͥs pōt deuiare. Unomodo quia ipſe chriſto nō vult aſſentire. ⁊ hic habet qͣſimalā voluntatē circa ipſum finē. ⁊ hoc ꝑtinet ad ſpēm infidelitatis paganoꝝ ⁊ iudeoꝝ. Alio modo per hoc ꝙ intēdit quidē chriſto aſſentire. ſed deficit in eligendo ea qͥbuschriſto aſſentiat. quia non eligit ea que ſunt vere a chriſto tradita. ſed ea que ſibi ꝓpria mens ſuggerit. ⁊ ideo hereſis eſt infidelitatis ſpēs ꝑtinēs ad eos qui fideꝫ chriſtiꝓfitent̉. ſed eius dogmata corrūpūt. ¶ Ad primū ergo dicendū ꝙ hoc modo electio ꝑtinet ad infidelitatem ſicut ⁊volūtas ad fidem vt ſu p̄ dictū eſt. ¶ Ad ſecūdū dicēdūꝙ vicia habent ſpēm ex fine ꝓximo. ſꝫ ex fine remoto habent genꝰ ⁊ cauſam. ſicut cū aliquis mechat̉ vt furet̉ ē ibiquidē ſpēs mechie ex ꝓprio fine ⁊ obiecto ſed ex fine vltimo oſtendit̉ ꝙ mechia ex furto orit̉. ⁊ ſub eo ꝯtinet̉ ſicuteffectus ſub cauſa. vel ſicut ſpēs ſub genere. vt patꝫ ex hiſque ſupͣ de actibꝰ dicta ſunt in cōi. Un̄ ⁊ ſimilit̓ in ꝓpoſitofinis ꝓximꝰ hereſis eſt adherere falſe ſnīe ꝓprie. ⁊ ex hocſpēm habet. ſed ex fine remoto on̄ditur cauſa eiꝰ .ſ. ꝙ orit̉ex ſuꝑbia vel cupiditate. ¶ Ad tertiū dicendū ꝙ ſicut hereſis dicit̉ ab eligēdo. ita ſecta a ſectādo. ſicut Iſido. dicit in li. etymologiarū. ⁊ ideo hereſis ⁊ ſecta idem ſunt. ⁊vtrūqꝫ ꝑtinet ad oꝑa carnis. non quidē qͣꝫtum ad ipſuꝫ atum infidelitatis reſpectu ꝓximi obiecti. ſed rōne cauſe q̄eſt vel appetitꝰ finis indebiti ẜm ꝙ orit̉ ex ſuꝑbia vel cupiditate vt dictū eſt. vl̓ etiā aliqua fantaſtica illuſioʸ queeſt principiū errādi vt etiam phus dicit in. iiij. metaphy.fantaſia aūt quodāmodo ad carnē ꝑtinet inqͣꝫtū actꝰ eiuseſt cum organo corꝑali.Ad ſecundū ſic procedit̉Uidetur ꝙ hereſis non ſit ꝓprie circa ea que ſunt fidei.Sicut enim ſunt hereſes ⁊ ſecte in chriſtianis. ita etiamfuerunt in iudeis ⁊ phariſeis ſicut Iſidorꝰ dicit in libroetymologiarū. ſed eorum diſſenſiones non erant circa eaque ſunt fidei. ergo hereſiſ non eſt circa ea que ſunt fideiſicut circa ꝓpriam materiaꝫ. ¶ Preterea. Materia fidei

ſunt res que creduntur. ſed hereſis non ſoluꝫ eſt circa resſed etiaꝫ circa verba ⁊ circa expoſitiōes ſacre ſcripture. Dicit enī Hieronymꝰ ꝙ quicunqꝫ aliter ſcripturam intelligit qͣꝫ ſenſus ſpūſſancti efflagitat a quo ſcripta eſt. licꝫ abeccleſia non receſſerit. tamē hereticus appellari poteſt. Etalibi dicit ꝙ ex verbis inordinate prolatis fit hereſis. ergo hereſis non eſt ꝓprie circa materiam fidei. ¶ Preterea. Etiam circa ea que ad fidem ꝑtinent inueniunt̉ quādoqꝫ ſacri doctores diſſentire. ſicut Hieronymꝰ ⁊ Auguſtinus circa ceſſationē legaliū. ⁊ tamen hoc eſt abſqꝫ viciohereſis. ergo hereſis non eſt ꝓprie circa materiam fidei ¶Sed contra eſt qd̓ Auguſtinꝰ dicit contra Manicheos.Qui in eccleſia chriſti morbidū aliquid paruūue qͥd ſaꝑiunt. ſi correcti vt ſanū rectumqꝫ ſapiant reſiſtant contumaciter. ſuaqꝫ peſtifera ⁊ mortifera dogmata emēdare nolunt ſed defendere ꝑſiſtunt heretici ſunt. ſed peſtifera exmortifera dogmata non ſunt niſi illa que opponunt̉ dogmatibꝰ fidei per quam iuſtus viuit. vt dicitur Roma. i.ergo hereſis eſt circa ea que ſūt fidei ſicut circa ꝓpriā materiam. ¶ Rn̄ſio dicendū ꝙ de hereſi nūc loquim̄ ẜm ꝙimportat corruptionē fidei chriſtiane. Non auteꝫ ad corruptionē fidei chriſtiane ꝑtinet ſi aliquis habeat aliquāfalſam opinionē in his que non ſunt fidei. puta ī geometricalibꝰ vel etiam alijs hmōi que oīno ad fidem pertinere non poſſunt. ſed ſolumqn̄ aliquis habet falſam opinionem circa ea que ad fidem pertinēt ad quam aliquid. pertinet dupliciter. ſicut ſupra dictum eſt. Uno modo directe ⁊ principaliter. ſicut articuli fidei. Alio quidem modoindirecte ⁊ ſecūdario. ſicut ea ex quibus ſequit̉ corruptioalicuius articuli. ⁊ circa vtraqꝫ poteſt eſſe hereſis eo modo quo ⁊ fides. ¶ Ad primū ergo dicendū ꝙ ſicut hereſis iudeoꝝ ⁊ phariſeoꝝ erat circa opiniōes aliquas ad iudaiſmū vel ad phariſeos ꝑtinentes. ita etiam chriſtianorum hereſes ſunt circa ea que ꝑtinent ad fidem chriſti.Ad ſecundū dicendū ꝙ ille dicit̉ aliter exponere ſacrā ſcripturam qͣꝫ ſpūſſanctus efflagitat qui ad hoc expoſitionēſacre ſcripture retorquet quod ꝯtrariatur ei quod eſt perſpm̄ſanctum reuelatū. Unde dicitur Ezechi. xiij. de falſiſpphetis qui ꝑſeuerauerūt confirmare ſermonē. ſcilicet perfalſas expoſitiōes ſcripture. Similiter etiam per verba q̄quis loquitur ſuam fidem ꝓfitetur. eſt enī confeſſio actꝰfidei vt ſupra dictum eſt. Et ideo ſi ſit inordinata locutiocirca ea que ſunt fidei. ſequi poteſt ex hoc corruptio fideiUnde Leo papa in quadam epiſtola ad Proceriū epiſcopum alexandrinū dicit. ꝙ inimici crucis chriſti oībusfactis ⁊ verbis noſtris inſidiant̉. vt ſi vllam illis vel tenuē occaſionē demus. nos Neſtoriano ſenſui etiam congruere mentiant̉. ¶ Ad tertiū dicendū ꝙ ſicut Augu. dicit. ⁊ habetur in decre. xxvij. q. iij. Siqui ſententiā ſuamqͣꝫuis falſam atqꝫ ꝑuerſam nulla pertinaci animoſitatedefendūt. querūt aūt tāta ſolicitudine ꝟitatē. corrigi ꝑaticū inuenerint. neqͣqͣꝫ ſunt inter hereticos deputādi. qꝛ .ſ.nō hn̄t electionē ꝯtradicentē eccleſie doctrine. Sic ergoaliqͥ doctores vidēt̉ diſſentiſſe. vel circa ea qͦrū nihil intereſt ad fidē vtrū ſic vel aliter teneat̉. vel etiā in qͥbuſdā adfidē ꝑtinētibꝰ que nōdū erāt ꝑ eccleſiā determīata. poſtqͣꝫaūt eſſent auctoritate vniuerſal̓ eccleſie d̓termīata. ſi quiſtali ordinationi ꝑtinaciter repugnaret hereticus cenſeret̉que quidē auctoritas prīcipaliter reſidet in ſummo pontifice. Dicitur enī. xxiiij. q. i. Quotiens fidei ratio ventilatur arbitror omnes frēs noſtros ⁊ coep̄os non niſi adPetrum. id eſt. ad ſui noīs auctoritatem referre debere.