Druckschrift 
Opera, lat. Mit Expositiones textuales dubiorum.
Seite
XVIv
Einzelbild herunterladen
 

materie cōuenire equiuoce cōueniunt ſubſtan/Ltijs intellectualibus corporalibꝰ. vt in tercio.de anima dicit cōmentator Et quia vt dictūeſt intelligentie quidditas eſt ip̄a intelligentia.ideo quidditas vl̓ eſſentia eius eſt ipſum quodeſt ſuū eſſe receptum a deo eſt ip̄m quo ſubſiſtit in rerum natura. Et propter hoc a qͥbuſdaꝫdicunt̉ huiuſmodi ſubſtātie cōponi ex quo eſt Get qd̓ eſt. vel ex quod quo vt d̓t Boetius.Et quia in intelligētijs ponit̉ potētia actꝰ. erit difficile inuenire multitudinē intelligentiaꝝ. quod eſſet impoſſibile ſi nulla potentia ineis eſſet. Unde d̓t cōmentator in tercio de aīaſi natura intellectus poſſibilis eſſet ignotapoſſemus inuenire multitudinē in ſubſtantijsſeꝑatis. Eſt ergo diſtinctio eaꝝ ab inuiceꝫ ẜmgradum potētie actus. ita intelligētia ſuperior que magis ꝓpinqua eſt primo. plus habꝫde actu minus de potētia. ſic de alijs. hoccōpletur in anima humana. que tenet vltimuꝫgradum in ſubſtātijs intellectualibꝰ. vnde intellectus poſſibilis eius ſe habet ad formas intelligibiles ſicut materia pͥma tenet vltimumgraduꝫ in eſſeſenſibili ad formas ſenſibiles. vtcōmentator in tercio de aīa dicit. ideo ph̓uscomparat eum tabule raſe in qua nihil pictumeſt Et propter hoc inter alias ſubſtātias intellectuales plus habet de potētia. ideo efficitur in tantū ꝓpinqua rebus materialibꝰ vt materialis res trahat̉ ad ꝑticipandū eſſe ſuū. itaex anima corpore reſultat eſſe vnū in vnopoſito. qͣꝫuis illud eſſe ꝓut eſt anime non ſit dependēs a corꝑe. poſt iſtā formā que eſt animainueniunt̉ alie forme plus de potētia habēteset magis propinque materie intantū vt earūſine materia eſt. in qͥbus inuenit̉ etiā ordo etgradus vſqꝫ ad pͥmas formas elementoꝝ queſunt propinquiſſime materie. vnde nec aliquaꝫoperationē habent niſi ẜm exigentiā qualitatūactiuarum paſſiuarum aliarum quibus materia ad formas diſponiturl Preoſtēſo in intelligētijs ſit ꝯpoſitio forme materie. In hac parte ꝯn̄ter oſtendit doctor in ipſis ſitom̄imoda ſimplicitas. ſed in eis ſit aliqͣlis ꝯpō. Et hec ꝑsdiuidit̉ in duas ꝑtes. in pͥma em̄ ꝑte explicat ꝯpōem quein eis eſt. in ſcd̓a vero ex hmōi ꝯpone elicit rōem multitudinis ipſaꝝ intelligentiaꝝ. ibi. Et qꝛ in intelligentijs. Prima ꝑs adhuc ſubdiuidit̉ in tres ꝑtes ẜm hanc ip̄ampoſitōem noīat trifarie. noīat em̄ pͥmo ꝯpōem eēntie. ſcd̓o actus potētie. tercio ꝯpōem ex quo eſt quod ēProſeqͣtur pͥmo qͣliter in intelligentijs reꝑiatur ꝯpō ex

25 Heſſe eēntia. p̄mittit qͣꝫuis intelligentie ſint forme tm̄XlP 4GAſine materia tn̄ in eis non eſt oīmoda ſimplicitas. nec ſuntactus puri. ſed habēt ꝑmixtionē potētie. inqͣꝫtuꝫ .ſ. ſe habepotētialiter reſpectu ip̄ius eſſe quod e ipſaꝝ actualitasDein̄ ibi. Et hoc ſic pꝫ Probat rōelꝙ eēntia realemꝯpōem ꝯſtituat in intelligētijs. ſed nedū in intelligentijs.verūetiā in qͥbuſlibet alijs creaturis. Et eſt iſta. qͥcquidineſt alicui realit̓ eſt de intellectu eiꝰ. hoc exiſtit eiꝰꝑs intrinſeca. ſed ſibi ſuꝑaddit̉ facit realē ꝯpōm cuꝫ ip̄oſed inexiſtit oībꝰ eēntijs creatis. eſt de ipſaꝝ intellectu. cuiuſlibet create rei vel eēntie realit̓ diſtinguit̉ abip̄a re vel eēntia creata. Maior euidēs eſt de ſe. Et minorin lr̄a deducit̉ ſic. q̄libet eſſentia p̄t intelligi non cointellectoeius. Poſſumꝰ em̄ intelligere qͥd eſt qͥd eſt fenix. etnihilominꝰ dubitare an habeāt in reꝝ natura. qd̓ eētſi eēforet de ipſoꝝ intellectu. vel ſi ſe haberet ad eēntiā ſicut vnū ad ens. tūc em̄ hec eēt nccāria. fenix eſt. ſicut iſta.eſt aīal. ſicut iſta. eſſe eſt aliqͥd eſt in reꝝ natura Dein̄ibi. Niſi forte. doctor remouet qͦddā dubiuꝫ qd̓ poſſet ex dictis ſuboriri. Poſſet em̄ aliqͥs ambigere an vl̓ ter inbus ſubſtātijs immaterialibꝰ eſſet talis ꝯpō. Andet doctor. ſed ſit aliqͣ res eſt ip̄m ſuū in ſe ſubſiſtens.Nec tn̄ p̄t eſſe niſi vna. qd̓ ſic ꝓbat. plurificatio alicuiꝰſit iſtis tribꝰ modis. vt puta vel additōeꝫ drn̄e. ſicut genus plurificat̉. vel hoc forma in diuerſis materijs recipit̉. ſicut multiplicat̉ ſpēs. vel aliqͣ forma ē alicubi ſeparata. alibi eſt recepta. ſed res eſt ip̄m ſuū ſubſiſtēs p̄t reciꝑe additōem alicuiꝰ drn̄e. qꝛ eſſꝫ tm̄. ſed. p̄ter aliqͣ forma⁊ multo minus reciꝑe poſſꝫ additō materie quā ip̄m plurificaret̉. qꝛ eēt ſubſiſtēs.ſed receptū. Relinqͥtur talis res ſit plurificabil̓. ſꝫſit tm̄ vna ſit ip̄m ſuū in ſe ſubſiſtēs. in alijs aūt eſſe eſtreceptū. ita in ipſis aliud eſt ip̄m ip̄aqͥdditas natura ſeu forma. Dein̄ ibi. Om̄e aūt qd̓ cōuenit. Declaratdoctor. hec ip̄a ꝯpō nūcupari poſſit ꝯpō ex actu potentia. hoc ſic. Om̄e qd̓ recipit aliqͥd ab alio exiſtit in potentia reſpectu eius a quo recipit illud. hoc qd̓ recipit̉ in ip̄meſt eius actus. Sed ip̄a qͥdditas vel natura intelligētierecipit ab alio .ſ. a deo. ipſa ſe hꝫ vt potētia receptiua reſpectu eius a quo recipit. ip̄m eſt eius actus. Maiorclaret inductiue. minor in lr̄a deducit̉. om̄e qd̓ conuenitalicui inexiſtit ſibi. vel eſt cauſatū ex pͥncipijs ſue natureſicut riſibilitas in hoīe. vel aduenit ſibi ab extrinſeco. ſicutlumen eſt in aere. Eſſe aūt p̄t eſſe cauſatū ab ip̄a natura ſeu qͥdditate rei. cauſatū dico ſicut ex efficiente. qꝛ ſicaliqua res eſſꝫ ſuijp̄ius cauſa. ſeip̄am in eſſe ꝓduceret qd̓eſt impoſſibile. Relinqͥtur omecreatū eſſe ꝑticipet abalio. Et qꝛ om̄e qd̓ eſt aliud reducit̉ ad illud quod ē ſeoꝑtet ſit aliqua res ſit cauſa eēndiin oībus. hec ē ipſum ſuū eſſe in ſe ſubſiſtēs. al̓s em̄ ꝓcederet̉ in infinituꝫ incauſis. Dein̄ ibi. Et qꝛ vt dcm̄ eſt. Doctor declarathec ip̄a ꝯpō nominari p̄t compō ex quo eſt qd̓ eſt. vel exquo eſt qͥd eſt talitōne illud in quo eſt cōpoſitio ex eſſe eteentia. in eo eſt cōpoſitio ex quo quod eſt. ſed in intelligētia eſt cōpoſitio ex eēntia. ⁊c̄. Maior patꝫ. qꝛ qͥdditas intelligētie eſt ip̄amet intelligētia. ita qͥdditas intelligentie eſt ip̄m qd̓ eſt. ſed ſuū eſſe a deo receptū eſt ipſumexiſtit intelligētia in reruꝫ natura. Deinde ibi. Et qꝛ inintelligētijs. Doctor ex dicta cōpoſitione elicit rōnemmultitudīs ſubſtantiaꝝ ſimpliciū. dicens qꝛ in intelligētijs ponunt̉ actus potētia non erit difficile in ip̄is mulci inuenire poſſemus ſi in eistudinē inuenire