Druckschrift 
Opera, lat. Mit Expositiones textuales dubiorum.
Seite
XXIIr
Einzelbild herunterladen
 

Arecotelis

xxijoLo

duꝫ de memoria reminiſcētia ſōno vigilia Hic ꝯſequēter probat quod ſupra poſuerat ſcꝫ nihil ſentitur niſi quātum Dicens manifeſtū eſſe om̄eſenſibile eſt magnitudo nullum indiuiſibile eſt ſenſibile. Et ad hoc ꝓbandū inducit eſt quedā diſtantiaex qua non poteſt aliquid videri. Et hanc diſtantiā d̓teſſe infinitā. qꝛ ſi ininfinitum ꝓtendat̉ nihil inde videturAlia eſt diſtantia vnde aliquid videt̉ et hec eſt finita qͥaa finita diſtātia incipit aliquid videri. Et ſil̓e eſt de alijsſenſibꝰ ſentiunt ab aliqua diſtantia mediū extrinſecūſicut ſunt auditus et odoratus qui tangentes ſenſibilia ſentiunt ergo diſtantia vnde videt̉ aliqͥd ſit infinita remotōem a viſu finita aūt verſus viſum ſequit̉ ſit dari vltimū aliquod vnde nihil videatur. diſtantiaaūt ex quo aliquid videtur eſt ex vtraqꝫ ꝑte finita. eſt ergo dare aliquod vltimū vn̄ pͥmo poſſit aliqͥd videri Eſtergo aliqd̓ mediū indiuiſibile illarū duarū quātitatū adinuicē ꝯtinuatarū vltra qd̓ nihil poſſit ſentiri circa qd̓neceſſe ſit aliquid ſentiri. Si igitur aliquod indiuiſibileſit ſenſibile et ponatur in illo indiuiſibili termīo ſequeret̉ illud ſit ſimul viſibile inuiſibile. Inuiſibile qͥdē inqͣꝫtum eſt in termino inuiſibilis diſtātie. viſibile aūt inqͣꝫtūeſt in termino viſibilis. ſed hoc eſt īpoſſibile. ergo et primum ſcꝫ aliqd̓ indiuiſibile ſit ſenſibile. Si aūt aliqd̓diuiſibile in predicto termīo ponat̉ tūc partim videbit̉ etpartim videbit̉ qd̓ de inuiſibili dici non poteſt.Tūc ibi. De ſenſitiuis quidē igit̉. Epilogat que dicta ſunt in libro et hoc continuat ſe ad ſequentia Dicens. dictū eſt de ſenſitiuis. id eſt de organis ſentiendiet de ſenſibilibꝰ qūo ſe habeāt ad ſenſus cōſequēter dictum ē ẜm vnūqd̓qꝫ organū ſenſus partiꝫ in hoc libro etpartim in libro de aīa. Inter reliqua vero primo ꝯſiderandū occurrit de memoria reminiſcentia et de ſomnoqꝛ ſicut ſenſum ꝯgnoſcūtur pn̄tia ita memoriā ꝯgnoſcunt̉ preterita et in ſomno fit aliqͣ p̄cognitio futurorū.QuVcendū indiuiſibile ſimpliciter cuiuſP Utrū indiuiſibile ſit ſenſibile Dimōi ē pūctꝰ ē ſe ſenſibile licet bn̄ accn̄s. Primū pꝫex rōe ph̓i in textu poſita Sed ſcd̓m ꝓbat̉ qꝛ indiuiſibile ſimpliciter eſt aliquid illius qd̓ ſe ſentit̉. qꝛ eſt terminus ꝯtinui. ergo etiā accidēs ſentit̉ qn̄ ꝯtinuū ſentiturEt dicitur notanter indiuiſibile ſimpliciter qꝛ illud qd̓actu eſt indiuiſuꝫ aptitudine tn̄ diuiſibile p̄t ſentiri Etiāindiuiſibile ẜm qͥd ſicut ſuperficies vel linea ſentiri pōt.Ultimū rei eſt ſenſibile ſꝫ hoc eſt indiuiſibile.I . ergo indiuiſibile eſt ſenſibile. Dicendumẜm doctorē ſanctum. indiuiſibile pōt ſentiri niſi forte ẜm eſt terminus ꝯtinui ſicut et accn̄a ꝯtinuoꝝ ſentiūtur ſed hoc eſt accidens Et qn̄ dicit̉ linea et ſuꝑficies ſunt indiuiſibiles et tamen ſunt ſenſibiles Dicendum ſunt indiuiſibiles ẜmquid qꝛ ẜm aliquas dimenſiones ſed non ẜm oēs et de tali indiuiſibili hic nonfit ſermoy . Genet conſequentia. qꝛ imaginari eſt ſentireIndiuiſibile eſt imaginabile. ergo ſenſibile.Dd̓m dupliciter. Primo indiuiſibile non eſt imaginabile per ſe ſed ſolum per accidensᵍ qͥa ſcꝫ magnitudo a qualitatibus ſenſibilibus abſtracta eſt imaginabilis cuius indiuiſibile eſt terminus. et hoc conuenit vir-

tuti imaginatiue inquātum ſtat ſub participatione intellectus. Secūdo dicendum. licet indiuiſibile ſit ſenſibile ſenſu interiori iuxta modū iam dictum non tamen ſenſu exteriori Ut quādo dicitur nihil eſt in ſenſu interiori qͥn prius fuerit in ſenſu exteriori ſicut nihil ē ī intellectu qd̓ prius fuerit in ſenſu Qd̓m verū eſt aliquo modo non tamen eodem modo quia multa apprehendimus ſenſu interiori que eodem modo non fueruntin ſenſibus exterioribus ſicut manifeſte patet de intentionibus a ſenſibilibus elicitisNU AL darealiquem terminū. vnde omnia Contra rationem ph̓i. quia eſtſenſibilia incipiant videri. ergo videtur ratio ph̓i innitatur falſo fundamento. Antecedens probatur qꝛ maiora a maiori diſtantia videntur minora a minori.Dd̓m ẜm doctorem ſanctum. vnūqd̓qꝫ ſenſibilevidetur ab aliqua determinata diſtantia. ſi ergo illud indiuiſibile qd̓ ponitur poſſe videri videatur ex aliqua determinata diſtantia ſicut aliquod diuiſibile ꝯcludit ratio Areſto. Si vero non ſit determinarealiquam diſtātiam ex qua ſimul incipiat videri cum aliquo diuiſibiliſequitur iterū nullo modo poſſet videre. quia oportetaccipere proportionem diſtantie ex qua videtur aliquiddiuiſibile ẜm proportionem magnitudinū que videturſꝫ non eſt aliqua proportio indiuiſibilis ad magnitudinem diuiſibilem ſicut puncti ad lineam. et ita ſequitur ex nulla diſtantia poſſit videri indiuiſibile. qꝛ cuiuſſibet diſtantie eſt aliqua proportio ad aliam diſtantiam.Ex omnibus his ſequitur ſi indiuiſibile quod eſt terminus cōtinui non ſit per ſe ſenſibile. ſicut eſt punctus inꝑmanentibus. et momentum in ſucceſſiuis. tunc multominus indiuiſibile quod eſt extra totuꝫ genus continuierit ſenſibile. ſicut eſt deus angelus et anima. qꝛ tale nonapplicatur ad ꝯtinuum ſicut aliquid eius ſed inqͣꝫtuꝫtingit illud ſua virtute. Unde ſecundum virtus ſuapoteſt ſe extendere ad vnum vel ad multū ad paruuꝫ velad magnum ẜm hoc eſt in vno vel pluribus locis in loco paruo vel magno. Et in hoc finit̉ liber de ſenſu ſenſato ad laudem et honorem illius indiuiſibilis qd̓ eſtvbiqꝫ et ſemper deus glorioſus in ſecula benedictus. Sequitur liber de memoriaet reminiſcentiahabeat noticia generalis eorū in libro dememoria et reminiſcentia tradunt̉ Querit̉ primo. vtrū cōueniēter et ordine cōtinuo. liber de memoria et reminiſcentia ſequatur librum de ſenſu et ſenſato Proreſponſione Conſiderandum eſtcum doctore ſancto in forma ẜm ph̓m in ſeptimo dehiſtorijs animalium natura ex inanimatis ad animaliapaulatim procedit. ita genus inanimatorum prius inuenitur qͣꝫ genus plantaruꝫ. qd̓ quidem ad alia corpora

D iiij