Sancti Thome
Folio xj
laria. vt platonici ponebāt. qꝛ ſic nec genus necſpēs predicaret̉ de indiuiduis. nō em̄ p̄t dici ꝙSortes ſit illud qͦd ab eo diuiſum ⁊ ſeꝑatumeſt Nec illud iterū ſeparatū ꝓduceret in cognitionē illius ſingularis. et ideo relinquit̉ ꝙ ratōgeneris vel ſpēi ꝯueniat eſſentie ẜm ꝙ ſignificatur per modū totius vt hoīne oīs vel aīalis.ꝓut implicite ⁊ indiſtincte continet totū id qd̓in indiuiduis eſt. Natura aūt vel eſſentia ſicaccepta poteſt dupliciter cōſiderari. Uno mōẜm rōnem ⁊ naturam propriam. et hec eſt abſoluta conſideratio eius ⁊ hoc modo nihil eſt verum predicari de ea niſi q̄ cōueniūt ſibi ẜm qͦdhmōi. vn̄ quicquid aliorum attribuitur ei falſaerit attributio. verbi gratia hoī in eo ꝙ homoeſt cōuenit aīal et rōnale. ⁊ alia que in definitione eius cadūt. albū vero et qͥcquid hmōi fuerit qd̓ nō eſt de rōne humanitatis nō cōuenithoī inqͣꝫtum hō. ſed magis ꝯuenit ei inqͣꝫtumeſt hic homo: Tamē ſi querat̉. vtrū illa naturaſic cōſiderata poſſit dici vna vel plures. neutrūcōcedendū eſt: qꝛ vtrūqꝫ eſt extra intellectuꝫ humanitates. ⁊ vtrūqꝫ poteſt ſibi accidere Si em̄pluralitas eſſet de intellectu eius. tūc eſſet vnaet eadē eſſentia Sortis ⁊ Platōnis. nec poſſetin pluribꝰ plurificari. Alio mō conſiderat̉ eſſentia ẜm eē qd̓ hꝫ in hoc vel in illo. et ſic de ipſa aliquid p̄dicat̉ per accidēs rōne eius in qͦ eſt ſicutd̓r. hō eſt albꝰ. hic albedo p̄dicatur ꝑ accidensqͥa ꝑ hoc ꝑticulare qd̓ eſt Sortes. qͣꝫuis hocnō cōueniat hōi inqͣꝫtum homo. Hec aūt natura habet duplex eſſe. vnū in ſingularibꝰ. alid̓in aīa. ⁊ ẜm vtrūqꝫ cōſequūtur dictā naturā accidētia in ſingularibꝰ et habet multiplex eē ẜmſingulariū diuerſitatē. ⁊ tn̄ ip̄i nature ẜm pͥmāſuā cōſideratōem ſcꝫ abſolutam nullū iſtorumeſſe debet̉. Alterū em̄ eſt dicere ꝙ eēntia hoīsinqͣꝫtum hmōi habeat eſſe in hoc ſingulari. qͥaſi eſſe in hoc ſingulari cōueniret hoī inqͣꝫtū hōeſt: nunqͣꝫ eſſet extra hoc ſingulare Similiter ſicōueniret hoī inqͣꝫtum hō eſt nō eſſe in hoc ſingulari. nunqͣꝫ eſſet in hoc ſingulari. qd̓ eſt falſuꝫErgo ptꝫ ꝙ natura hoīs abſolute ꝯſiderata abſtrahit a quolibet eſſe in aīa ⁊ in ſuppoſitis. itatamē ꝙ nō fiat p̄ciſio alicuius eorū: et hec natura ſic ꝯſiderata eſt que p̄dicat̉ de indiuiduis oībus. Nō tn̄ ꝓpterea poteſt dici ꝙ rō vl̓is ꝯueniat nature ſic accepte. qꝛ de rōne vniuerſalis ēvnitas et cōmunitas. nature aūt humane neu
trum iſtorū ꝯtingit ẜm abſolutam ꝯſiderationem ſuā. Si em̄ eſſet de intellectu hoīs cōitastunc in quocūqꝫ inueniretur humanitas. in eoinueniretur cōmunitas: ſed qͥcqͥd in eo eſt indiuiduatū ē Similiter etiā nō poteſt dici ꝙ ratiogeneris vel ſpēi accidat nature humane ẜm eēqd̓ habet in indiuiduo. qꝛ nō inuenit̉ in indiuiduis humana natura ẜm vnitatē vt ſit qͥd vnūoībꝰ ꝯueniēs qd̓ ratio vniuerſalis exigit.Hec eſt pars ſecūda tractatus p̄mi huius libelli Cōtinet em̄ iſte libellus tres tractatus. in quorū pͥmo determinatur de eſſentia ſubſtantiarū materialiū. In ſecūdovero tractatu determinatur de eēntijs ſubſtantiarū īmaterialiū. et in tertio de eēntia accidentiū. ⁊ qͥlibet horumtractatuum ſubdiuiditur in duas ꝑtes capitales In qͣꝝpͥma determīat̉ de ip̄a eſſentia metaphiſice et ẜm ſe. Inſcd̓a vero determinat̉ de ip̄a logice ſeu ꝑ attributōem adintētōnes logicas. In hͦ itaqꝫ ſcd̓o capl̓o huiꝰ tractatuspͥmi incipit doctor ſcūs determīare de eēntia ſubſtātiaꝝmaterialiū logice. et primo premittit intētū cōtinuandodicta cū dicēdis. Scd̓o exequit̉ intentū ibi. Quia āt idcui. Dicit ergo primo ꝙ poſtqͣꝫ viſum eſt qͥd ẜcet̉ ꝑ noneēntie in ſubſtātijs ꝯpoſitis .i. qͥd ſit et ex qͥbꝰ ꝯſtituatureſſentia ſubſtātiaꝝ materialiū. Iam eſt vidēdū qūo eēntia materialiū ſubſtantiaꝝ ſe habeat ad intentiones logicas: vtputa generꝭ ſpēi et drn̄e ⁊c̄. Deinde ibi Quiaaūt id cui. doctor ſanctus exequitur intētum ſuum. ⁊ aſſignat pͥmo aliqͦs modos acceptōis eēntie ẜm qͦs ei nōpoſſunt intētōes generis ſpēi vel differētie applicari. Secūdo aſſignat modū acceptōis eiꝰ ẜm quē ſibi attribuūtur he intētiones ibi. Relinquitur gͦ ꝙ rō ſpēi Poſſit ātprima ꝑs quadripartiri ẜm ꝙ aſſignat quatuor modosacceptōnis eſſentie materialiū ſubſtātiarū ẜm quos ſibinō applicant̉ intētiones logice. Primus eſt. ſi eſſentia accipiatur in abſtracto Secūdus eſt. ſi ſumatur vt res ꝑ ſeexiſtens ſeꝑata ab ip̄is ſingularibꝰ. quēadmodū platōnici dicebāt eſſentiā eſſe vniuerſalem. Tertius modus eſtſi eſſentia ſumat̉ in ꝯcreto ẜm ſuam ꝯſideratione abſolutam ⁊ eſſentialē qͣ ẜm ſe accipit̉. Quartus eſt. ſi eſſentiaſumatur in ꝯcreto ẜm ꝙ eſt in ip̄is ſuis ſingularibꝰ. Dicit igit̉ primo ꝙ intētio generis vl̓ ſpēi nō ꝯuenit eēntijsſubſtantiaꝝ materialiū ẜm ꝙ ẜcant̉ in abſtracto ⁊ ꝑ modum ꝑtis qualiter deſignant̉ cū d̓r hūanitas Et hoc primo ꝓbat rōne. ſcd̓o cōfirmat autoritate. Ratione ꝓbatſic. id cui conuenit intentio generis vel ſpeciei pōt predicari de inferioribꝰ ſub ſe cōtentis. ſed humanitas nō predicatur de indiuiduis hoīs. igitur humanitas vt ſic deſignata nequit eſſe ſpecies. Et confirmat ideꝫ autoritateAuicenne dicentis. ꝙ rōalitas nō eſt drn̄a. ſꝫ principiumdrn̄e. et ſil̓r dicetur ꝙ humanitas nō eſt ſpēs ſꝫ principiūſpēi Deinde ibi. Sil̓r non pōt dici. Dicit doctor ſcūsſecūdo. ꝙ nec rō generis vel ſpēi poteſt attribui eſſentieẜm ꝙ eſt q̄dā res exiſtens extra ſingularia. licet platonici hoc dicebāt. Inde qͣꝫuis eſſet aliqͣ eſſentia idealis ſeparata. adhuc ſibi non ꝯpeteret ratio ſpēi. qd̓ ſic probatdoctor. qꝛ talis nec p̄dicaret̉ de indiuiduis. eo ꝙ eſſet abindiuiduis ſeparata. nec eſſe poſſet principium cognitionis ip̄orum ſingularium. cuiuſmodi tamen eſt ipſa ſpecies. Cōcludit igitur ꝙ rō generis vel ſpēi attribuitur