De ſenſuet ſenſatō
in actu ſub altero vel perfecte vel imꝑfecte ſicut quando eſt ſub forma medij. ergo oportet ꝙ ſubſtantia organi odoratus ſit id quo actu eſt frigiduꝫ et humidū quodprecipue eſt in loco circa cerebrum. quare odoratus eſtcirca cerebrum. Tūc ibi et oculi. Oſtendit cōuenientiam organi odoratus ad organū viſus Dicens ꝙ generatio oculi habet eundem modū qͣꝫtum ad hoc qd̓ cōſtat ex cerebro. qꝛ cerebrum inter omnes ꝑtes corporiseſt frigidius et humidius. et ita habet naturam aque q̄eſt naturaliter frigida et humida. ⁊ ſic conuenit organoodoratus quod debet eſſe calidū in potētia et organo viſus qd̓ debet eſſe aqueumDictū eſt in ſecundo de anima. ꝙ pupilla eſt. aqua auditus vero aer olfactus aūt alteriushorū. ignis aūt nullius. aut om̄ibꝰ cōis. ergo male dicit̉hic̄ ꝙ organū olfactus ſit de natura ignis. Dd̓m ẜmdoctorē ſanctū. ꝙ odoratus poteſt accipi dupliciter. vnomodo ẜm potentiam. et ſic organū odoratꝰ eſt. vel aerisvel aque. vt dicit̉ ſecūdo de aīa. Alio modo ẜm actuꝫ etſic eſt verū qd̓ hic dicit̉. et ideo ſignanter nō dixit. odoratiuū eſſe ignis ſicut dixerat ſenſitiuū ſonorū eſſe aeris etviſiuū oculi eſſe aque. ſꝫ d̓t odoratū eſſe ignis. odoratm̄em̄ dicit̉ ẜm potentiam ſꝫ odoratus ẜm actum. et hͦ ideꝫpatet manifeſte ex probatione textusPerph̓m ſcd̓o de aīa improbatū eſt odorem¶ . eſſe fumalem euaporatōem longius etiam diffunditur odor qͣꝫ fumalis euaporatio. ergo male dicit̉ inprobatōne textus ꝙ odor fit fumalis euaporatio Dicendū ẜm doctorem ꝙ dictū Freſto. hic non debet intelligi ẜm predicationem formalem vel idēticam ſed cauſalem. qꝛ ſcꝫ fumalis euaporatio eſt cā qͣre odor ſentit̉F Si dicta eſſent vera de organo odoratus viI . deret̉ Platonē ꝯuenientet attribuiſſe viſumigni. patet. qꝛ organū viſus eſt de natura ignis ẜm actūſicut organū odoratus ꝑ odorem actuatus licet vtrūqꝫẜm potentiam ſit de natura aque Qd̓m ẜm ſanctumThomā ꝙ nō eſt ſimile. qꝛ organū odoratus eſt de natura aque inqͣꝫtū aqͣ eſt in potētia ad calidū qd̓ eſt ignis.Sed organū viſus eſt de natura aque inqͣꝫtum eſt ꝑſpicua. et ꝑ ꝯſequēs lucida in potentia☞ Contra arguit̉. Ignis etiam eſt lucidus actu ſicuteſt calidus. gͦ videtur ꝙ viſus ꝯuenienter attribuat̉ igniDicitur ẜm doctorē ſanctū. ꝙ eo modo quo Areſtote.attribuit odoratū igni nihil prohibet attribui viſuꝫ igninō ẜm ꝓprias eius qualitates q̄ ſunt calidū et ſiccū ſꝫ ẜmꝙ eſt lucidus actu qd̓ etiā attendiſſe vident̉ alij ph̓i ſumentes argumentum a fulgore qui apparet moto oculoEt qn̄ d̓r gͦ Areſto. male improbauit eorū opinionēReſpondet doctor ꝙ Areſto. nō improbauit opinioneꝫantiquorū. qꝛ ponebāt viſum in actu eſſe igneum qd̓ aliqualiter eſt verū inqͣꝫtum ſcꝫ viſus in actu non fit ſine lumine ſicut nec odoratus in actu ſine calore. Sed quia ponebant organū viſus eſſe lucidū actu ponētes viſuꝫ fierinō intus ſuſcipiendo ſed extra mittendo.Tactiuū aūt terre. guſtatiuū vero ſpecies q̄dātactus eſt. et ideo iuxta cor ſenſitiuum eſt ip̄orūſcꝫ guſtus ⁊ tactus Cor em̄ oppoſitum eſt cerebro et ē calidiſſimū ꝑtium et de ſenſitiuis qͥdeꝫ
ꝑtibus corꝑis hoc modo ſit determinatū:¶ Fic conſequenter determinat de organis ſenſuū neceſſariorum quo ad naturas elemētorum et quo ad ſitūDicens primo. ꝙ organū tactꝰ attribuit̉ terre et ſimiliter organū guſtus qui eſt quidā tactus. vt in ſecūdo deanima dictum eſt. Eſt aūt organū guſtus et tactus ſitūiuxta cor Cuius rationem aſſignat. qꝛ organū tactus eſtterreum quod oportet eſſe in loco calidiſſimo corporumvt per calorem frigiditas terre reducatur ad tēperiē. ſedcor eſt calidiſſimū inter omnes ꝑtes corporis quare etiāopponit̉ cerebro ẜm ſitum et qualitatem vt ꝑ frigiditate cerebri ꝯtēꝑet̉ caliditas corꝑis cordis. igit̉. Ultīo epilogat ꝙ de ſenſitiuus ꝑtibus corporis ſit hoc modo determinatum. ſicut in ſuperioribus eſt habitum.i¶ Utrū ſit neceſſarium vnūqd̓qꝫ ſenſiQL.Atiuorū attribuere alicui vni elemētorūDd̓m ꝙ ſic. qꝛ organū viſus eſt de natura aque. organū auditus de natura aeris. Organuꝫ aūt olfactusde natura ignis ſed organū tactus et guſtus ſunt de natura terre. Ratio primi ⁊ t̓cij poteſt ex dictis ſufficiēterhaberi ſimul cū argumentis in oppoſitū factis Sꝫ ſcd̓mſcꝫ ꝙ organū auditus ſit de natura aeris ſic ptꝫ. qꝛ organum auditus recipiens ſpecies ſoni eſt qd̓dam mixtuꝫaereum exiſtens incluſum in aure in quadā tenui pellicūla q̄ vocat̉ miringa ad quā veniunt ſpecies ſoni et ꝯtinuantur cuidam neruo in quo eſt virtus auditiua. et ita organū ipſius eſt de natura aeris a dominio. vt facilit̓ poſſit immutari a ſpēbꝰ ſoni. De organo aūt tactꝰ Eſt iſtaratio ẜm doctorem. qꝛ vt dicitur in ſecudo de anima organū tactus ad hoc ꝙ ſit in potentia ad cōtrarias qualitates tangibiles debet eſſe medie ꝯplexionatum. et ideooportet ꝙ ſit ibi ẜm qualitatem plus de terra que interalia elemēta minus habet de virtute actiua. Sed de organo guſtus ratio eſt manifeſta ſicut em̄ organū odoratus debet eſſe aqueum. vt ſit in potentia calidū ſine quonon fit odoratus in actu. ita etiam organū guſtus debeteſſe terreum vt ſit potentia humidū ſine quo non eſt guſtus in actu.Organū auditus ſituatum eſt iuxta cerebrū.¶IL. ſed cerebrū ē frigidū et hūidū ergo etiā organū auditus erit tale. et ſic nō poterit eē de natura aerisDd̓m. cerebrū non eſt frigidū et humidum ſimpliciterſꝫ in reſpectu ad alias ꝑtes aīalis. habet etiaꝫ caput circacerebrū aliquas ꝑtes ſiccas ⁊ duras ſicut ſunt latera auris in qua eſt neruus inuoluēs qui vocat̉ timpanū auditus in quo neruo eſt quedā pellicula contirens aeremꝯnaturalem immobilem qui eſt organū auditusIlla q̄ ſunt de natura terre a dominio non pn̄t¶ L. recipere ſpēs ſenſibiles in eſſe intentionali. vtpatet de capillis et crinibꝰ ſed organa guſtus et tactushabent recipere ſpēs in eſſe intentionali igit̉ ⁊c̄. Qd̓mẜm doctorem ſanctū. ꝙ nō eſt intelligēdū quaſi organūtactus vel guſtus ſit ſimpliciter terreū Capillis em̄ ⁊ crinibus non ſentimus que ſunt magis terrea ſꝫ qꝛ vt ītertio de anima dicitur terramaxime mixtis ī organis iſtorum ſenſuum.3☞ Animal ſentit ꝑ totum corpus ſenſu tactus.. ergo videtur ꝙ organū tactus non ſit ſolū circa corpoſitum Dd̓m ẜm doctorē. ꝙ hoc non obſtat