Druckschrift 
Opera, lat. Mit Expositiones textuales dubiorum.
Seite
Vr
Einzelbild herunterladen
 

Areltotelis

FolioV.

fundū aque fluentis circa ignem accēſum in pupilla adnutritōem vel potiꝰ ad tēperationē ignis collocati infundo. ſic lumen peruenit extra quantomagis fueritexpanſum ꝓcedens ab interiori. Et qꝛ tale lumē egrediens debilitatur hoc tranſit p̄dicta velamīa. nonꝑfecte illuminat aerem. Ideo dixit in tenebris videri poſſit. Et idem Empedocles dicebat aliqn̄ viſionēfieri emiſſioneꝫ luminis vt dictū eſt. aliqn̄ aūt dicebat viſio fieret quedā corpora defluentia a viſibilibꝰuenientia ad viſum. Et forte eius opinio erat vt d̓t ſanctus Thomas vtrūqꝫ ꝯiūgeret̉ ad viſionem.Democritus aūt quādo qͥdē aquā dicit eſſebene dixit. qꝛ aut putauit ip̄m videre eſſe illamapparitōem bn̄ Hoc em̄ accidit qm̄ oculuslenis eſt eſt in illo ſed in vidente paſſio em̄refractio eſt. Sed oīno de apparentibꝰ refractione nōdū ip̄i manifeſtū erat vt videt̉ Incōgruū aūt erat et non ſuꝑuenire ip̄i dubitarere ſolus oculus videt et nullū aliorū in qͥbꝰ apparent idola viſus nāqꝫ eſt aque verū quidēnon tn̄ accidit videre ẜm aqua eſt. ſed ẜmꝑſpicuū qd̓ et aeri cōmune eſt. Sed magis ſeruabilius eſt aqua aere et magis ſpiſſum. Quare pupilla et oculus aque ſunt et hoc eſt quodin ipſis operibus manifeſtum videtur enim aqua diſcurrit corruptis oculis. Et omnino nouiter formatis frigiditate excedens et claritate et albūoculi in habentibꝰ ſanguinē pingue et craſſum ꝓpter hoc eſt vt permaneat humidū incoagulatū. et corꝑis eſt mīme frigēsoculus Nulli em̄ vnquā qd̓ infra palpebras eſtfriguit Aīaliū ꝟo ſine ſanguine ſunt dure pellis ſunt oculi. et hoc facit ꝓtectionemHic conſequenter ph̓s tertio ꝓſequit̉ opinionē Democriti Oſtendens primo Democritus in aliquo bene dixit et in aliquo male Dicens Democritus benedixit in hoc viſum attribuit aque ſꝫ ī hoc male dixit. putauit viſionem nihil aliud eſſe qͣꝫ apparitōem rei viſe in pupilla ex corporali diſpōne oculi. qꝛ ſcꝫ oculus eſt lenis politus et terſus. et ita ẜm ip̄m videre non conſiſtitin ipſo vidente. id eſt in habente virtutem viſiuam ſedſiſtit ī hoc oculus eſt lenis. qꝛ ẜm Democritū illa paſſio ſcꝫ forma rei viſe apparet in oculo eſt refractio. id ēcauſatur ex refractōne ſiue reuerberatōne forme ad corpus politum. ſicut etiā videmꝰ accidere in ſpeculo Democrito tn̄ nōdū erat manifeſtū de hmōi refractionibuset de formis apparent in corporibus ſpecularibꝰ ꝓpterrefractōem predictam. Sꝫ ẜm rei veritatē iſta viſio noneſt paſſio corꝑalis ſꝫ pͥncipalis eius eſt virtus aīe. licꝫnon fiat viſio niſi per organū corporeū. Uūc ibi. Incōgruū aūt. Proſequitur hoc in quo Democritus maledixit Dices valde incōgruū videt̉ Democrito ponēti viſionē nihil aliud eſſe qͣꝫ apparitōem p̄dictā occurrebat iſta dubitatio. qͣre ſcꝫ alia corpora in qͥbꝰ formeres viſibiliū apparent ſpeculariter videbāt. ſꝫ ſolusoculus. Ex manifeſte apparet. tota viſionis ē

predicta apparitio ſꝫ in oculo eſt aliqͥd aliud qd̓ cauſatviſionē ſcꝫ ꝟtus viſiua Tūc ibi. Qꝭ viſus namqꝫ.ſeqͥtur id qd̓ Democritus bn̄ dixit Dicens. verū eſtviſum eſſe de natura aque tn̄ ẜm aqua eſt rōe ꝑſpicuitatis cōiter in aqua aere inuenit̉. et magꝭ eſt orga viſus de natura aque qͣꝫ aeris. qꝛ aqua p̄t magis ꝯſeruari qͣꝫ aer et ideo eſt ꝯuenientior ad ꝯſeruatōem viſusetiam aqua eſt magis ſpiſſior qͣꝫ aer. ideo in ea quādaꝫ reuerberatōem apparet forma rei viſe qd̓ ꝯpetit etiāinſtrumento viſus. ſed eſſe paruum cōuenit medio in viſu quare etiā organū viſus ſcꝫ pupilla oculi magis attribuit̉ aque qͣꝫ aeri Tūc ibi. Et hoc eſt Manifeſtat pertria ſigna organū viſus ſit de natura aque in ipſisoperibus nature manifeſta ſunt. Primū eſt. ſi oculi deſtruant̉ ad ſenſum apparet inde aqua diſcurrere. Scd̓meſt in oculis embrionū de nouo formatis qui qͣſi adhucmagnā retinentes ꝟtutem ſui pͥncipij excedūt in frigiditate in claritate duo ſunt cōnaturalia aque. Tertiuꝫſignū eſt in aīalibꝰ hn̄tibꝰ ſangninē in qͥbꝰ p̄t eſſe pinguedo. qꝛ ponit̉ circa pupillaꝫ oculi albū habens pinguedinēet craſſitudinē quadā. vt ex eius caliditate ꝑmaneat humidum aqueūpupille abſqꝫ cōgelatōe diminueret parueītateꝫ aque. et ſic impediret̉ viſio Nullus em̄ vnquaꝫpaſſus eſt frigus in eo qd̓ infra palpebras cōtinet̉ Sꝫ inaīalibꝰ ſunt ſine ſanguine in qͥbꝰ inuenitur pinguēdonatura facit oculos dure pellis ad ꝓtegendū humidumaqueū quod eſt infra pup illamOculus quandoqꝫ videt fulgorem ſuū. ſedF L. nihil fulget niſi ignis vel igneū. videt̉ organū viſus ſit de natura ignis Dd̓m ſicut ſuꝑius dictum eſt doctorē ſanctū. illiꝰ fulgoris eſt ignisſed lenitas oculi.F Oculus eſt q̄dā pars viuentis. ſꝫ vita conſiI ſtit in calido humido. aqͣ ſit frigida. videtur organū viſus ſit de natura aque Dd̓morganū viſus eſt mixtū ex quatuor elemētis. ſed eſt aqͣuꝫa dominio rōe frigiditatis ſed ꝑſpicuitatis magꝭ attribuit̉ aq̄ qͣꝫ aeri ꝓpter cauſas dictas. Et qn̄ d̓r Corpus celeſte etiam eſt ꝑſpicuū. videt̉ organuꝫ viſuspoſſit habere ſuā ꝑſpicuitatem a celo. Qd̓m ẜm doctorem ſcm̄. corpus celeſte venit in ꝯpōnem corporꝭhumani et ꝓpter hoc hic pretermittit̉FUiſus eſt ſpiritualior inter om̄es ſenſus. ergo eius organū erit ſpiritualius et magis redactū ad mediū ꝯſequēs erit de natura aque a dominio Qd̓m oportet organū ſenſus habere illāꝓportōem mediā in pūcto et ideo poteſt vnū elemētumpredominare alijs elementis.Irrationabile om̄ino eſt exeunte quodā viſuꝫ videre aut extēdi vſqꝫ ad aſtra aut quodamtenus prodeunte coadherere ſicut quidā dicūt.Iſto em̄ melius eſt in principio ꝯiungit̉ oculisſꝫ hoc ſtultū. Quid em̄ cōiungi eſt lumini lumen vel qūo hoc poſſibile eſſe. em̄ qd̓libetcōiūgitur cuilibet et interius exteriori qūo em̄miringa intus eſt.Hic ꝯſequenter accedit ad improbādū aliqui poſuerūt viſionē fieri extramittēdo qd̓ erat ratio attribuēdi viſuꝫ igni. ynde hoc remoto illud remouetur. Et cir