Areſtotelis
Folio xliiij
ſed ſic nō eſt in ꝓpoſito de coloribꝰ iridis. qꝛ lumē ibi eſt extrinſecū ⁊ ſolū incidit ẜm determinatū ſitū ad viſuꝫ. ⁊ ẜᵐꝙ diuerſimode incidit cauſat diuerſos colores iridis qͥ apparent trāſferri ꝑ motū ipſius viſus. ⁊ tn̄ ẜᵐ veritatē trāſferūtur. ſed ab alijs ꝑtibꝰ roratōis de nouo generant̉. hecdoctor ſanctusIllud qd̓ cātur ex ſola refractiōe ad viſum nonvidet̉ eſſe verus color. ſꝫ colores iridis ẜm Areſto. cāntur ex refractōe ſolis. gͦ nō ſtꝭ veri colores. ¶ Souit doc. ſan. ꝙ maior ſit falſa. qꝛ ex refractōe p̄t cauſari color. ſicut declaratū eſt. ſed nō color ẜm eſſe ꝑfectū ⁊ fixū. ꝓpter variatōem refractōis. ſed ſi ſtaret corpus luminoſuꝫet viſus ⁊ nubes in eadē diſtātia ⁊ diſpoſitōe iris habereteſſe permanensT Si eſſent veri colores tūc deberēt apparere in qͦy cunqꝫ ſitu. ſicut apparet de his que colorant̉ ẜmveritatē. ſed ſic nō eſt de coloribꝰ iridis. gͦ. Rn̄det doc.ꝙ hoc eſt verū de coloribꝰ hn̄tibꝰ eſſe firmū ⁊ fixū in ſubiecto. ſed de his q̄ apparent ꝑ refractōem nō eſt verū.Illud qd̓ cātur ex debilitate viſus nō eſt colorυ ¶ ẜm veritatē. ſed colores iridis cāntur ex debilitate viſus. vt d̓t ph̓s. gͦ nō ſtꝭ veri colores ¶ Qd̓m cū doc.ſcō ꝙ maior eſt ꝟa ſi total̓r cauſet̉ ex debilitate viſus. quiatale eſt pura pͥuatio. ſicut remotio luminis eſt pͥuatio. ſedminor eſt falſa. qꝛ colores iridis nō ſolū cāntur ex debilitate viſus. ſed ex lumine incidēte roratōi. Eſt tn̄ veꝝ ꝙ debilitas viſus ſicut ⁊ remotio facit ad hoc ꝙ colores appareant obſcurioresA5 Quarto Utꝝ colores iridis. ſint ſubiectiue inꝑtibꝰ ſpecularibꝰ roratōis ¶ Sol̓o doctoris ꝙſic. ꝓbat qꝛ in illo ſtꝭ colores iridis ſicut in ſubiecto in quoꝯcurrūt actu pͥncipia ip̄oꝝ. ſicut in ſil̓i. ibi eſt ſapor ſicut inſubiecto vbi ꝯcurrūt pͥncipia ſaporis actu. ſed pͥncipia coloꝝ iridis ſunt ꝑſpicuū ꝑtiū roratōis aliquo mō terminatum ꝑ opacū. ⁊ lumen incidens ei ⁊ refractū ab ipſo que ſimul ꝯcurrūt in dictis ꝑtibꝰ roratōis ſub nube exiſtētis. gͦſunt ibi colores ſicut in ſubiecto ⁊ nō ſunt in ipſa nube nigra. licꝫ appareāt ẜm ſenſum ibi eē. Quia qn̄ aliqͦd corpꝰdiſtans videt̉ ꝑ alterū vel iuxta alterū. tūc apparet eſſe ineadē ſuꝑficie cū ipſo. qꝛ viſus ꝓpter diſtantiā nō p̄t iudicare diſtantiā vnius ab altero. ⁊ ꝓpter eandē cām oīa a remotis viſa vident̉ plana. ſicut dicebat̉ pͥus. ſꝫ nubes videt̉ ꝑiridē vel iuxta iridē. gͦ videt̉ cū ipſa eiuſdeꝫ ſuꝑficiei vel ineadē ſuꝑficie. Hec ſcūs Thomas.Color videt̉ ibi eſſe vbi iudicat eū viſus eē. ſedV L. viſus iudicat ip̄m eſſe in nube. gͦ ⁊c̄. ¶ Rn̄detdoc. ꝙ aliud eſt ſubiectū coloris iridis ⁊ idoloꝝ apparētiūvl̓iter ex refractōe ẜm veritatē. ⁊ aliud locus in quo apparent eſſe ẜm ſenſum. qꝛ colores iridis ẜm veritate ſtꝭ ſicutin ſubiecto in ꝑtibꝰ roratōis ſpecularibꝰ. ſed ſunt ſoluꝫ ẜmapparentiā in nube qd̓ ꝯceſſum eſtSil̓e iudiciū videt̉ eſſe de idolo apparēte in ſpeL. culo ⁊ de colore iridis. qꝛ ambo apparent ꝑ refractōem. ſꝫ idolū apparēs in ſpeculo nō d̓r eſſe in eo ſꝫ incorꝑe obiecto. gͦ color iridis nō erit in corꝑibꝰ ſpecularibꝰ.ſꝫ in ſole vel aſtro ex qͦꝝ refractōe apparet ¶ Rn̄det doc.ꝙ in illo argumēto p̄t ꝯcedi illud qd̓ ē veꝝ. ſꝫ illud qd̓ aſſumit̉. ſcꝫ ꝙ idolū nō ſit in ſuꝑficie ſpeculari a qͣ fit refractio.ſed in corꝑe obiecto negandū eſt. qꝛ illud cuiꝰ eſt idolū inqd̓ īmediate fert̉ viſus. eſt in ſuꝑficie ſpeculi a quo fit refra
ctio. ⁊ eſt qͦdāmō in medio ẜm lineā rectā. ſic in ꝓpoſito lumen ex cuiꝰ refractōe generat̉ iris ẜm eſſe magis reale eſtin corꝑe luminoſo. ſed ẜm aliud eē eiꝰ eſt in corꝑe lunari. etin corꝑe a qͦ refrangit̉ in quo ꝑ admixtionē ꝑſpicui terminati facit aliquē colorē ibi exiſtētem.A Quinto. vtꝝ illud qd̓ ꝯtinet̉ inter minorē periferiā iridis ⁊ maiorē ſit coloratū ¶ Qd̓m ẜmdoc. ꝙ hmōi intermediū ē coloratū colore nigro nubis. qꝛalurgꝰ qͥ eſt in minori periferia iridis ⁊ eſt ꝓpinqͥor nigrodiſparet in nigrū. ⁊ hoc etiā ſenſus docet. ſed nō eſt coloratum aliqͦ ꝓprio iridis ſenſibil̓r diuerſo a colore nubis Cuiꝰrō eſt. qꝛ ad hoc ꝙ appareat aliqͥs color irialis ſenſibilisex refractōe luminis ſolis a roratōe oppoſita oportꝫ refractōem eſſe multā ⁊ fortē ẜm ph̓m. ſed ab illo intermedionō fit multa refractio ⁊ fortis. nō multa ꝓpter ꝑuitatē illiꝰint̓medij. nec fortis. qꝛ a ꝑtibꝰ ꝓpinqͥoribꝰ ꝑpēdiculari debilius refrangūtur radij ⁊ ad minorē angulū ꝓpter ꝑuitateꝫad ꝑpendicularē. Et gͦ ph̓s vbi dat naturā colorū iridisd̓t ꝙ ab illa ꝑte eſt ꝑmutatio inſenſibilis coloꝝF Ubicūqꝫ eſt eadē cā ibi eſt idē effectus. ſꝫ cā co¶ : loris videt̉ eſſe eadē in illo intermedio. ſicut vbiapparet iris. ſcꝫ refractio luminis ſtelle a roratōe deſcendēte ſub nube. gͦ videt̉ ꝙ illa ꝑs ſit colorata ¶ Soluit doctorꝙ nō quecūqꝫ refractio eſt cā coloris iridis. ſed oꝑtet ip̄meſſe multiplicatū forte. ſed iſta refractio que fit a medio eſtparua ⁊ debilis.M Sexto. vtꝝ mediū duoꝝ puniceoꝝ ſit puniceū¶ Rn̄det Alexāder in cōmēto ꝙ nō ſit ibi aliqͥs color. qꝛ color in iride cātur ꝑ refractōem a determinata diſtātia ⁊ ſitu determinato inter ſolē ⁊ viſum. ſed talisẜm eūdē nō eſt in tali ꝑte intermedia. gͦ ab ipſa nō p̄t fieri refractio ſenſibilis. ⁊ ꝑ ꝯn̄s nō mutat ipſam ad aliqueꝫcolorem. Sed d̓t doctor ſanctus ꝙ maior nunc aſſumpta vera ſit. nō aūt minor. qꝛ nō videt̉ rōnabile neqꝫ conſonās rōni. ꝙ a ſuꝑiori iride ⁊ remotiori ⁊ ſil̓iter ab inferioriet ꝓpinqͥori poſſit fieri refractio ſenſibilis. ⁊ ꝙ nō fiat a ꝑteintermedia ſi fuerit materia diſpoſita ſicut hic ſupponiturSicut in ſil̓i ſi accipiant̉ tria ſpecula in tali diſtantia ad ſeinuicem ⁊ ad corpꝰ obiectū ẜm aliquā ꝓportiōem qͣlis eſtdiſtantia duaꝝ iridū ⁊ ꝑtes intermedie ad ſe inuiceꝫ ⁊ adſolē ⁊ ad viſum ſi ſit refractio corꝑis obiecti a duobꝰ ſpeculis extremis ad viſum ⁊ apparitio idoli. tūc etiā fit a ſpeculo intermedio. vt pꝫ ad ſenſum. Et ꝯfirmat̉. qꝛ oīa ad colorē talē requiſita pn̄t ꝯcurrere in tali ꝑte intermedia. ſcilꝫrefractio fortis ⁊ multū luminis ad viſuꝫ ſi ſit raratio diſpoſita in medio ſicut in extremis. īmo fit maior qͣꝫ in periferia maiori minoris iridis. ⁊ etiā fit ꝓpinquior qͣꝫ a periferia minori exterioris iridis Eſt gͦ dd̓m ꝙ ī illa ꝑte int̓media nō eſt color puniceus. ſed eſt aliqͥs color ẜm aliqͥd propinquior claro vel albo qͣꝫ ſit puniceus. qꝛ magis obtinetlumē ꝑ iuxtapōneꝫ illoꝝ duoꝝ puniceoꝝ qͣꝫ puniceꝰ ī maiori periferia inferioris vel in minori ſuꝑioris. Et gͦ iſte color in ꝑte intermedia eſt albior ⁊ clarior.Senſus non indicat de illo colore intermedioV . gyidet̉ ꝙ nō ſit ponēdus ¶ Qd̓m ꝙ iſte colorꝓpter eius claritate vix diſcernit̉ a viſu niſi ſubtiliter intuēti. quare ſenſus nō iudicat ꝯtrariū. Et hoc apparet ex eoqꝛ in medio duaꝝ iridū apparet quedaꝫ cytrinitas claravalde. ſed color cytrinus eſt ꝓpinquior claro ⁊ albo qͣꝫ puniceus. ſicut dicum eſt prius. ⁊ ergo inter duos puniceos
h