SecundusMethero logorum

¶ Iſta eſt ſecūda pars huius capituli. in qua ph̓us determinat de motu ipſorū ventorum. Et circa hoc duo facit.quia pͥmo oſtendit quis ſit motus ipſorum. Secūdo inquitit de pͥncipio motus ipſorum. ibi. (Propter qd̓) Dicit ergo pͥmo. ꝙ qͣꝫuis exalatio que eſt principium ventoꝝſurſum eleuetur in rectum. tamen motus eorū non eſt in rectum. quia venti flant circa terram ab vna parte in aliaꝫſcꝫ ab oriente in occidentem. qꝛ exalatōes que ſunt cauſeventi ꝓpter earum ſubtilitatem ⁊ propter frigiditatē reſiſtentem mouent aerem oblique ⁊ lateraliter. ⁊ illam obliquitatem habet ventus ex motu ſolis. qui eſt cauſa actiuagenerationis ventorum. ergo ſequitur ꝙ obliquitas motus cauſata ex motu celi ſit vento naturalis. Tūc ibi(Propter quod ⁊ dubitabit) Areſtoteles inquirit de pͥncipio motus ventorum Dices ꝙ quia non eſt motꝰ venti recte in ſurſum neqꝫ in deorſum. ſed in obliquū. ideo dubitat̉ vnde ſit principium motus ventoꝝ. vtꝝ ſcilꝫ ſit ſuiſum vel deorſuꝫ. Et ſoluit ꝙ ventꝰ incipiat moueri ſuꝑerius. Probat dupliciter. Primo qꝛ anteqͣꝫ ventus appareat nobis videmus pͥus moueri nubes. Secūdo qꝛ vertus generatur ex multitudine exalationis ſicce reſolute aterra. ſed illa exalatio eſt ſurſum. qꝛ propellit̉ deorſuꝫ a media regione aeris propter eius frigiditatem. Subdit tamen ph̓us. ꝙ pͥncipale pͥncipium venti ſit deſubtus. qꝛin illo loco incipit motus venti in quem tendit exalatio ſicca eleuata ſicut ab illo loco incipit deſcendere pluuia a quoaſcendit vapor. ¶ Tūc ibi (Qꝭ autem) Oſtendit qūoventi procedunt a ſuo principio. Dicēs ꝙ ſicut fluminaprope ſua principia ſunt minora. ⁊ recedendo fiunt maiora. Sic venti prope locum a quo procedūt apparent minimi. ſed procedentes augmentantur. In ſignum cuiꝰ inpartibꝰ ſeptentrionalibꝰ in hyeme eſt tranquillitas. ⁊ locailla ſunt ſine vento. ſed ẜm ꝙ receditur a locis illis paulatim creſcit ventus ⁊ fit maximus. Ultimo ph̓us recolligit quod dixerat. ⁊ eſt manifeſtum in littera. Et attendeh̓ ẜᵐ doctorē ꝙ h̓ nothos eoſdē d̓t qͦs ſupͣ dixit auſtrosUtrum ventus ſit exalatio caQIIVII. A L. lidar ſicca. cirea terram lateraliter mota ¶ Dicendū ꝙ ſic. vt patet in diuerſis textibus ſuperius expoſitis. Generatur autem vētus hoc modo. qꝛ per calorē ſolis ⁊ alioꝝ aſtroꝝ eleuatur exalatio calida ⁊ ſicca. que generali vocabulo vocatur ab Areſtotelefumus terre. non tamen inflāmabilis a corporibꝰ celeſtibus vſqꝫ ad mediam regioneꝫ aeris. ⁊ a frigiditate illiusregionis ꝓpellitur deorſum ad certam diſtantiaꝫ. ſed quiatalis exalatio leuis ē ideo tendit ſurſuꝫ ⁊ nititur aſcendereſed non poteſt ꝓpter frigiditatē medie regionis. Et ſic ꝓpter contrarietatem duoꝝ pͥncipiorum repugnantiū mouentiū ſurſum ⁊ deorſum. talis exalatio eligit motū medium ⁊ mouet̉ lateraliter circa terraꝫ. ⁊ vocat̉ ventus. Equo patꝫ ꝙ ventoꝝ ſunt quatuor cauſe. ſeu qͣtuor pͥncipiaUnū eſt materiale. ſcꝫ exalatio calida ⁊ ſicca. Secūdū eſtformale. ⁊ eſt motus lateralis. Terciū eſt efficiens. ⁊ ē frigiditas medie regionis ꝓpellens hmo i fumū lateral̓r. Scauſa finalis eius eſt facere ꝯmotōem ⁊ deductiōeꝫ aerisne ꝓpter nimiā eius qͣetem putrefiat¶ Qꝭ ẜm aſtrologos cōcitaNOIANI ONLL.io ventoruꝫ eſt a quatuorplanetis. dicūt em̄ Ioueꝫ mouere ventos ſeptentrionalesMartem vero meridionales. Solem orientales. ⁊ Lunam occidentales Dicūt etiam aliqui aſtrologi quatuor

triplicitates ſignorū mouere ventos in diuerſis partibusquia Aries Leo ⁊ Sagittariꝰ mouēt ventos orientalesC apricornus Uirgo ⁊ Thaurus mouent meridionalesLibra Gemini Aquarius mouent occidentales. CancerScorpio ⁊ Piſcis aquatice ꝯplexionis mouent ſeptentrionales. quod verū eſt ex parte agentis vniuerſalis. ſed exparte agentis proximi cauſa efficiēs eſt frigiditas medieregionis aeris obuians fumo terreo calido qui nitit̉ aſcēdere ſed nō p̄t. vt patꝫ ex dictisF Si vētus eſſꝫ exalatio calida ⁊ ficca ſequeret̉ ꝙy in eſtate. in meridie. ⁊ in oriente deberēt flare plures venti qͣꝫ in alijs temporibꝰ anni aut partibꝰ celi. Seq̄la probat̉. quia in eſtate ⁊ in meridie ſunt plures calores.¶ Qd̓m ꝙ in eſtate eſt tanta caliditas ꝙ prohibet terraꝫexalare. ⁊ etiam illa caliditas ꝯſumit totam exalatiōem aterra eleuatā. Et per oppoſitum in hyeme eſt tanta frigiditas. ꝙ tantū ꝯſtringit̉ terra ꝙ om̄es eius pori claudunt̉et ſic terra non p̄t exalare ¶ Et quādo d̓r. ꝙ ad minꝰtempore ventoꝝ deberet vigere maxima caliditas. qd̓ tamen eſt ꝯtra experimentū. Reſpondet̉ ꝙ hoc nō oportetqꝛ frequenter ventꝰ tranſit ꝑ loca frigida a quibꝰ frigiditatem accidentalē ꝯtrahit. Et ergo boreas eſt ventus frigidiſſimus. qꝛ flat a polo arctico ſub quo eſt maxima frigiditas. Sed ecōtra auſter eſt ventus calidiſſimus. qꝛ flat atropico eſtiuali ſub quo viget maximus calorFNos diſtinguimus ventos penes calidū frigiυ dū humidū ⁊ ſiccū. gͦ nō oīs ventus erit exalatiocalida ⁊ ſicca ¶ Qd̓m ꝙ oīs ventꝰ natural̓r et intrinſece ē calidꝰ ⁊ ſiccꝰ. ſꝫ tn̄ extrinſece a loco ⁊ ab alijs circūſtācijs extrinſecis p̄t ventꝰ eſſe frigidꝰ ⁊ humidꝰ. vt patꝫ exſtatim dictis. qꝛ boreas ē frigidꝰ ⁊ ſiccꝰ ⁊ ſe reniſſimꝰ. ſꝫ auſter eſt calidꝰ ⁊ humidꝰ ⁊ nubium ꝯgregatiuusAT Uentꝰ eſt aer motus in ꝑtē vnā. vt d̓t SenecaIqͣrto libro naturaliū q̄ſiionū. gͦ videt̉ ꝙ nō ſit exalatio calida ⁊ ficca lateral̓r mota circa terrā. ¶ Dd̓mꝙ dcm̄ Senece nō dꝫ intelligi formal̓r. ſꝫ ſolum materialiter ⁊ paſſiue. vt ſit ſenſus. ꝙ ꝑ flatū venti aer moueat̉. etgͦ qn̄ motꝰ venti p̄uenit diuiſionē aeris. tūc īpetu ſuo ſufficit euellere arbores ⁊ edificia fortia diſſipare ¶ Et qn̄d̓r ſi ventꝰ moueret̉ lateral̓r. vel hͦ eſſꝫ motu naturali. velviolēto. Nō naturali. qꝛ exalatio calida ⁊ ficca natural̓rmouet̉ ſurſuꝫ. Nec violēto. tuꝫ pͥº qꝛ nō videt̉ aliqd̓ extrinſecū violētās. tum ſcd̓o. qꝛ ſi eſſꝫ aliqd̓ tale tūc citiꝰ moueret illā exalatōem deorſuꝫ qͣꝫ ad latꝰ. Tū 3º. qꝛ oī motuiviolēto opponit̉ motꝰ naturalis. ſꝫ nō apparet aliqͥs motus naturalis vento illi ꝯtrariꝰ Qd̓m ẜᵐ doc. ſcm̄ ꝙ motꝰ vēti lateral̓ eſt natural̓. qꝛ illa obliqͥtas cauſat̉ ex motucorpoꝝ celeſtiū. ſꝫ motꝰ illi qͥ ſunt ī inferioribꝰ a corꝑe celeſti dicūtur naturales. licꝫ nō ſint ẜm naturā elemēti. vt ptꝫde fluxū ⁊ refluxū maris. qꝛ corꝑa inferiora natural̓r ſubdūtur ſuꝑioribꝰ. Etiā vnicuiqꝫ illud ē naturale qd̓ ꝯteqͥt̉ip̄m ex cā ſue gn̄atōis. ſꝫ cā actiua gn̄atōis vētoꝝ ē motꝰſol̓. gͦ ſeqͥt̉ ꝙ obliqͥtas motꝰ ex motu celi cāta ſit ei natural̓¶ Sol aūt ⁊ ceſſare facit ⁊ ꝯmouet ſpūs Debiles qͥdē em̄ ⁊ paucas exn̄tes exalatōes exterminat apliori calido qd̓ ī exalatōe minꝰ exn̄s ⁊ diſgregat Adhuc āt ip̄aꝫ terrā p̄uenit exiccās anteqͣꝫ facta fuerit multa ſimul congregatio. ſicut ⁊ſi in multum ignem inciderit modicū exuſtibi-