PrimusMetherologorum

ta qualitercunqꝫ exalatum extiterit figuratum.Siquidem em̄ omniquaqꝫ ſimliter cometes.Si aūt ad lōgitudines vocatur pogonias Sicut auteꝫ talis latio ſtelle latio videtur eſſe. ſic ⁊manſio quaſi ſimilis ſtelle māſio videtur eſſeSimile em̄ qd̓ fit. velut ſi qͥs in palearum cumulum ⁊ multitudinē ⁊ immiſerit titioneꝫ. autignis inijciat principium modicū. videtur em̄ſimilis et ſiderum diſcurſus huic. Cito enimpropter aptam diſpōnem hipercaumatis ſuccedit in longitudinē ſi itaqꝫ hoc maneat et nōcōſumatur ꝑtranſiens aut maxime denſatū eſthi percauma fiet vtiqꝫ principiū latiōis cōſummatio diſcurſionis talis cometa eſt ſtella velutdiſcurſus ſideris habens in ipſo terminū ⁊ pͥncipiū Qn̄ qͥdē igit̉ in ipſo ſuperiori loco principium cōſiſtentie fuerit per ſe cometa apparet.Qn̄ aūt ſub aſtrorū aliquo aut nō errantiū auterrantium a motu conſiſtit exalatio tunc cometes fit horū aliqͥd. Non em̄ apud ipſa aſtra coma fit. ſed quēadmodū halo circa ſolē apparetet lunā aſſequentes. et quidē trāſlatis cū ſic fuerit cōdēſatus aer. vt paſſio hec fiat ſub ſolis itinere. ſic et coma aſtris velut halo eſt. attamenhalo qͥdē fit ꝓpter refractiōem talis coloris. ibiaūt in ip̄is exalationibꝰ color apparens eſt.Qn̄ qͥdem igit̉ ẜm ſtellam fiet talis concretio eādem neceſſe manifeſtare lationē ⁊ motuꝫ cometam qua qͥdem fert̉ ſtella. Cū aūt cōſtiterit ꝑ ſetūc ſubtardantes videntur. Talis em̄ latio mūdi qͥ circa terrā. Hoc em̄ maxime inſinuat noneſſe refractionem quādam cometam. vt halo inhipercaumate puro ad ip̄am ſtellam factam ⁊non vt dicunt qui circa Hipocratem ad ſolemqꝛ et per ſe fit cometa ſepe et frequentius qͣꝫ circa alias determinatarum ſtellarum. De haloquidem igitur cauſam poſterius dicemus.De eo aūt qd̓ eſt eſſe igneam cōſiſtētiā ip̄orūaugmentū oportet putare ꝙ ẜcant facti pluresſpiritus et̓ ſiccitates. Palam em̄ ꝙ fiunt propter multum eſſe talem ſegregationē quare ſic/ciorem neceſſariū eſſe aerem et diſgregari ⁊ diſſolui euaporans humidū a multitudine calideexalationis vt non cōſiſtat facile in aquā. Manifeſtius aūt dicemus et de hac paſſione quādo ⁊ de ſpiritibus dicēdi fuerit tempus. quando quidem igitur crebri et multi apparent ſicutdicimus. ficci ⁊ ſpūmoſi fiunt anni notabiliterQuādo autem rariores ⁊ tenuiores magnitu-

dine. ſimiliter quidem non fit tale. attamē vt frequenter fit quidē exceſſus ſpiritus aut ẜm tempus aut ẜm magnitudinē qm̄ et quādo in egiptijs fluuijs cecidit lapis ex aere a ſpiritu eleuatus cecidit per diem. Accidit aūt et tunc cometes ſtella factus a veſpere et circa magnā ſtellācōmetā ſicca erat hyems et borealis. ⁊ fluctuspropter cōtrarietatem ventorum factus fuit. inſinu quidem em̄ boreas obtinuit. extra aūt auſter flabat magnus. adhuc aūt ſub principe Nichomacho factꝰ fuit paucis diebꝰ cometes circa equinoctialem circulū vt a veſpera faciensortum in eo ꝙ circa chorinthum ſpūs īueneritEius autem qd̓ eſt non fieri multos ſepe cometas et magis extra tropicos qͣꝫ intra cauſaſolis et aſtrorum motus non ſolum ſegreganscalidū ſed et diſgregans qd̓ conſiſtit. maximeautem cauſa quia plurimum in lactis congreIgat regionem.¶ In iſta tertia ꝑte incipit ph̓s ponere opinionē ꝓpriaꝫde cometa. Et quinqꝫ facit. primo excuſat ſe de pleniorideterminatione et cū hoc ponit aliquas ſuppoſitōes Secūdo aſſignat duas cās apparitionis comete ibi (Cumigitur) Tertio oſtendit differentias inter cometas ẜmdictos modos apparentes. ibi (Quādo eiſdem) Quato qd̓ dixerat maīfeſtat per ſignū. ibi ¶De eo aūt) Quinto aſſignat cām de loco et tempore apparitionis comete.ibi (Eius aūt qd̓ eſt) Dicens primo ꝙ de his que īmanifeſta ſunt ſenſui noſtro non eſt exquirenda certa demoſtratio (ſicut in analecticis) et in his que ſubiacent ſenſui. ſed ſufficit queſtionē de illis reducere ad aliquā ſolutionem poſſibilem ex qua nō ſequitur aliquod incōueniens per ea que hic apparent ẜm ſenſum. ⁊ hoc modo ꝓcedendū eſt in ꝓpoſito. Et circa hoc primo oportet ſupponere. ꝙ pͥma pars ⁊ ſuprema pars huius mundi inferioris eſt ignis qui eſt exalatio calida et ſicca. Secundooportet ſupponere ꝙ multa pars aeris que continuatur.ad ignem mouetur et circūducitur circulariter delata ettracta a circulatione reli. Tertio oportet ſupponereæin ſuprema regione aeris exalatio calida et ſicca faciliter.inflammatur et ignitur. et propter illam cau̓ſam fiuntdiſcurſus ſiderum. Uunc ibi (Cum igitur) Aſſignat ſecūdo duas cauſas vel modos apparitionis comete. Prima eſt quādo exalatio eleuata ab iſtis inferioribꝰvſqꝫ ad ſupremā regionem aeris fortis et multa proptemotum celi et calorem ignis inflammatur. ita ꝙ ex aliqua parte incipit exuri. et ſemper noua exalatio eleuaturad fortificandum eam vt ſcꝫ diu duret tunc fit ſtella cometa. quia illud qd̓ iam ignitum eſt videtur quaſi ſtellaſed illud qd̓ iam nodum eſt perfecte ignitum ſed aptumigniri videtur coma eius. Et quando talis exalatio vndiqꝫ circūponitur ſtelle id eſt huic materie ignite tuncvidetur quaſi coma. et dicitur cometes. Sed ſi diſponatur ad longitudinem principij igniti. tūc apparet quaſi barba ſtelle. ⁊ ideo vocatur pogonias quaſi barbatusvel caudatus. Et differt a ſideribus volantibus quiaquando materia eſt debilis. ita ꝙ in ea ignis faciliter