Druckschrift 
Opera, lat. Mit Expositiones textuales dubiorum.
Seite
XXXVv
Einzelbild herunterladen
 

De generationeSecundus

uit dēm paſſionē mixtoꝝ in ꝓportionē quatuor qualitatum primaꝝ. Dicendū illa reſolutio non fit tanqͣꝫ inpͥncipalia agentia. ſed tanqͣꝫ ī inſtrumēta et organa ꝓxime mouentia per virtutem eis a ſuperioribꝰ influxa.F Sip̄ter huiuſmodi virtutes et agentia ꝑticu laria reqͥreret̉ aliqd̓ agens pͥncipalius. vel illud eſſet intelligentia aut corpus celeſte. Sed nullumiſtoꝝ videtur eſſe dicendū. igitur. minor ꝓbatur. qꝛ nonintelligentia ſit eſſentiā ſeꝑata ab iſtis inferioribusnec corpus celeſte. quia tangit iſta inferiora Dicēdum corpus celeſte eſt ponendū tanqͣꝫ inſtrumentūintelligentie vniuerſaliter pͥncipaliter agentis. licetſit ſeꝑata per eſſentiam vnitur tamē orbi per operationem ſicut motor mobili. Et ꝯſequenter ip̄m celum tangit iſta inferiora virtualiter et mediū quod ſufficit Et quando dicitur huiuſmodi virtus eſt accidens.ergo videtur poſſit attingere ꝓductōem alicuiusſubſtantialis forme que eſt dignior nobilior. Dicendum qͣꝫuis illa virtus ſit accidentalis. tamen ſortiturab illo a quo exiuit naturam ꝓprietatem poteſt cauſare ſubſtantiam Nobis aūt et vniuerſaliter prius dictum ēde cauſis. et nūc determinatū eſt de materia etforma Amplius aūt quoniā qui ẜm alterationēmotus demonſtratū eſt qm̄ eſt perpetuus. nccēhis entibus et generationē eſſe continuā alteratio em̄ faciet generatōem actualiter quia adducit abducit generans. Simil̓r aūt manifeſtum quoniā pͥora bene dicta ſunt. Primamtranſmutationū alteratōem ſed generatōemdicendū. multū em̄ rationabilius ens generatōnis cauſam eſſe qͣꝫ ens enti eſſe. Quodfertur quidem igitur eſt. quod generatur autem eſt. propter qd̓ alteratio pͥor generatōePoſtqͣꝫ ph̓us determinauit de pͥncipijs generatōisvniuerſaliter ẜm ꝓpriam et antiquoꝝ opinionē. etiaꝫreprobauit opiniones alioꝝ de pͥncipio mouente. Hicꝯſequenter in iſto capitulo ſcd̓o inquirit ſpecialit̓ de ip̄opͥncipio mouente. Et diuiditur in duas ꝑtes pͥncipales. in pͥma determinat de ip̄o. In ſcd̓a circa determinata mouet queſtionem. ibi. Quoniā aūt in cōtinue motis. Et qꝛ generatio eſt ꝑpetua ẜm ip̄m Ideo ph̓s primo aſſignat cauſam ꝑpetuitatis generatōnis. Dicens cum a nobis pͥus. ideſt in libro phyſicoꝝ dictū ſit depͥncipijs et cauſis naturalibꝰ vniuerſaliter. nunc etiaꝫdeterminatū eſt de materia et forma que ſunt principiagenerabiliū. dictum eſt etiam motus qui eſt ẜm allationē. id eſt motus circuli celeſtis ſit ꝑpetuus. His āttribus ſic ſe habentibꝰ neceſſe eſt generatōem eſſe continue id eſt perpetue. quia allatio. id eſt motus circularisfacit generatōem actualiter eo adducit abducit generans. ideſt ſolem qui eſt cauſa omniū generabiliū. qͥacum ſol accedit ad nos cauſat generatōem. vero abducitur. id eſt recedit cauſat corruptōem. Tunc ibi Similiter aūt. ꝓbat quod dixit duas rōnes. Prima. qͥain p̄cedentibꝰ dictum eſt allatio. id eſt loci mutatio ſit

pͥma oīm mutationū. ſed illud quod eſt pͥus ē cauſa poſterioris. et econtra. ergo loci mutatio eſt cauſa generatōnis econuerſo. Scd̓a ratio. quia multo rationabilius eſt illud quod ſemper eſt et ꝑpetuum perfectum in eſſe ſit cauſa entis qͣꝫ econtra. ſed id quodmouetur localiter eſt ens. quod aūt generatur eſt. ergo motus localis erit pͥor motu generatōnis et perſequens erit cauſa eius Et hoc intelligendū eſt in diuerſis. qꝛ in vno et eodem generabili prius eſt generatio qͣꝫloci mutatio.Quoniā aūt ſuppoſitum eſt demonſtratū.continua ens rebus generatio corruptio. dicimus aūt cauſam eſſe allatōem generatōis. Manifeſtum qͥdem quoniā vna ente allatōnetingit fieri ambo. quia cōtraria ſunt. Idem em̄ſimiliter ſe habens ſemꝑ idē innatum eſt facere quo circa generatio erit ſemꝑ aut corruptio.Oportet aūt multos eſſe contrarios motus.aut allatōnem aut inequalitates. cōtrariorumem̄ contraria cauſa Ideoqꝫ pͥma allatio cauſa generatōnis et corruptōnis eſt ſed que circaobliquū circulum. In hac em̄ et continuū inēmoueri ẜm duos motus. Neceſſe em̄ ſi erit ſemper continua generatio corruptio. ſemꝑ aliquid moueri. vt deficiant tranſmutatōnes.he duo aūt vt ſolum contingat alterum.tinuitatis qͥdem igitur totius allatio cauſa preſentie vero abſentie inclinatio. Contingit em̄quandoqꝫ fieri longe quandoqꝫ vero prope. inequali vero diſtantia ente inequalis erit motusquo circa ſi in adueniendo imprope eſſe generant in recedendo et longe fieri ad ip̄m corrūpunt: ſi in multotiens adueniendo generat etin multotiens recedendo corrumpit. contrariorum em̄ contraria eſt cauſa. inequali temporeet corruptio generatio que ẜm naturam AHic ꝯſequenter ph̓us oſtendit allatio ſit cauſa generatōnis et corruptōnis. quia ſcꝫ motus obliqui circuli qui dicitur zodiacus. motus pͥmi mobilis eſtillius cauſa. Et circa hoc duo facit. quia pͥmo ꝓbat hoc ratōnem. ſcd̓o infert quoddā correlariū. ibi Ideoqꝫtempus. Dicit ergo pͥmo quia ſuppoſitum eſt demonſtratū in hoc libro generatio et corruptio ſinttinue. et ſimiliter dictum eſt motus corporis celeſtisſit cauſa continue generatōnis. Sed cum generatio etcorruptio ſint contraria tunc contingit ambo .ſ. generatōnem et corruptōnem fieri ſi ſit tm̄ vna allatio vnꝰmotus localis. quia idem manens idem ſemꝑ ſimiliter ſe habens ſemꝑ eſt natum facere idem et contraria. Si em̄ eſſet tm̄ vna loci mutatio. tunc eſſet generatōtm̄ vel corruptio tm̄. Cum ergo ſit tm̄ alteꝝ. vt patꝫad ſenſum tunc oportet eſſe multos contrarios motusaltero duoꝝ modoꝝ. ſcꝫ vel vnus ſit contrarius alteri. quod poteſt eſſe in motu circulari. vt probatū eſt1