SecundusDe generatione

fex coniugatōnes. ſed due ſunt impoſſibiles. vt ſupͣ patuit. quia contraria eſſent in eodemUtrum in genere corporum elemenVtā ſint pͥma corpora ſenſibilia Proreſponſione nota breuiter ꝙ per corpus ſenſibile intelligendum eſt corpus ſenſibile ſenſu tactus per quod excluditur corpus celeſte. ¶ Tunc dicendum ꝙ quatuor elementa ſunt prima corpora ſenſibilia. probaturprimo per ph̓m tali demonſtratōne. quia elementa noneſſe prima corpora ſen ibilia nō poteſt intelligi niſi duobus modis. vno modo ſic. quia vnum eorum ſaluatuꝫin ſpecie et forma eſt ex quo alia generantur et in quodreſoluūtur. et eſt par ratio ſi ponātur plura. Secundomodo ꝙ ſit aliquod corpus medium ab ip̄is diſtinctuꝫprius eis ex quo elementa generantur. et in quod reſoluuntur. ſicut imaginati ſunt quidam antiquoruꝫ iuxtamodum ſuperius expreſſum. Sed neuter iſtorum modorum ſuſtineri poteſt. vt eſt ſatis manifeſtum ex his q̄dicta ſunt circa textum. propter impoſſibilia ibidem illata. igitur ⁊c̄. Secundo probatur. quia quatuor elemēta non habent aliud corpus pͥus ip̄is. ergo ſunt primacorpora ſenſibilia ſenſu tactus. Antecedens probatur.quia illud vel eſſet aliquod elementoꝝ. vel aliquod corpus medium inter ip̄a elementa. Sed vtrūqꝫ oſtenſuꝫeſt impoſſibile. vt patuit diffuſe in expoſitōne littereCorpus celeſte eſt ſenſibile. et tamē eſt priusquatuor elementis. ergo ip̄a nō erunt primacorpora ſenſibilia. Dicendū ꝙ corpus celeſte nō eſtſenſibile ſenſu tactꝰ ¶ Et quādo dicitur ignis eſt corpꝰſenſibile ſenſu tactꝰ. et tamē ē prior alijs tribꝰ. ꝓbaturqꝛ conꝑatur ad ipſa ſicut cōtinens ad cōtenta. ſed continens cū habeat rationē forme eſt priꝰ et ꝑfectius contētis. Dicendū dupliciter primo ꝙ quatuor elemēta intſe conꝑata habent ordine. et vnū eſt prius altero. ſꝫ ſi cōparent̉ ad corpus trāſmutabile qd̓ eſt eorū genus tuncſunt coequeua ſub ip̄o. Secundo dicendum. ꝙ licet ignis ſit prior alijs via perfectionis. nō tamē via cauſalitatis. quia non eſt materia aliorum. vt patet ex dictis.¶ Et quando iterum dicitur. Ignis eſt cauſa aeris.igitur ⁊c̄. Probatur. quia caliditas aeris cauſatur a caliditate ignis. cum ignis in genere calidorum ſit pͥmumet cauſa aliorū. ſed qualis eſt ordo paſſionum talis eritordo ſubiectorum. Dicendum ꝙ caliditas que eſt inaere nō cauſatur a caliditate ignis. ſed a ſua forma ſubſtantiali. ſicut etiā humiditas. nō obſtāte ꝙ ordine quodam humiditas prius inſit aeri. ⁊ in ſummo ſeu primoeidem conueniat.Elementa tranſmutant̉ ad inuicem. gͦ vnuꝫIerit pͥncipium alterius. ⁊ per conſequens nonerunt prima corpora ſimplicia ¶ Dicēdum ꝙ qͣꝫuis qͣttuor elementa in ſeinuicem trāſmutant̉. nō tamen ſequitur. ꝙ vnū ſit principium materiale alterius. ſed potiusſeqͥtur ꝙ in elemētis ſit vnū cōmune materiale pͥncipium .ſ. materia pͥma. que deſtituta forma vnius induit ſibi formam alterius. ¶ Et quādo dicit̉. quod ꝑ ſuꝑabūdantiam dicit̉ vni ſoli cōuenit. ſed pͥmū dicit̉ ꝑ ſuꝑabundantiam. igit̉ ⁊c̄. Dicendū ſicut pͥus. ꝙ pͥmum hic debet exponi negatiue ⁊ nō poſitiue.¶ Quoniam autē que tranſmutant̉ ad inuiceꝫimpoſſibile eſt principiū aliquid hoꝝ eſſe aūt innoē Eleme ſoꝝ

extremū aut mediū ex his manifeſtū. ī extremisquidē igit̉ non erit Quoniā ignis nō erunt autterra omnia. ⁊ eadem ratio ſi dicamus ex igneaut terra eſſe omnia. Quoniā autē neqꝫ mediuꝫvt videt̉ quibuſdā Aer quidē ⁊ in igne tranſmnūtat̉ ⁊ in aquā aqua autē in aerem ⁊ in terrā vltīaautē non amplius inuicē. Oportet quidē ſtareet non ī infinitū ire. hoc in rectitudine ad vtraqꝫinfinite em̄ cōtrarietates in vno erunt.Poſtqͣꝫ ph̓s determinauit de mutua trāſmutatiōeelementoꝝ. h̓ cōſequēter in ſcd̓a ꝑte pͥmi capituli ponitopinioues alioꝝ ⁊ deſtruit eas. Fuerūt em̄ circa hͦ dueopiniōes. qꝛ quidā dixerūt ꝙ nō om̄ia elemēta ad inuicem trāſmutant̉. ſꝫ quedā Uerbi grā. ſicut aer mutaturin ignē ⁊ in aquā. Alij vero (vt Empedocles ⁊ eiꝰ ſeces) dixer̄t elemēta inuicē ꝯꝑabilia. ſꝫ nō trāſmutabilia.Primo ergo ph̓s remouet pͥmam. ſcd̓o ſcd̓am ibi. Admirabit̉ aūt. Sed pͥma opinio ſupponit quoddam .ſ. elementū medium eſſe pͥncipiū in trāſmutatōe alioꝝ. qd̓ ēꝯtra illud qd̓ ſupra ꝓbatū eſt. Et iō ph̓s volēs hoc reꝓbare dicit. ꝙ qꝛ elemēta ad inuicē trāſmutant̉ īpoſſibile eſt aliqd̓ ipſoꝝ eſſe pͥncipiū. neqꝫ ſcꝫ mediū neqꝫ extremū. Ꝙ aūt extremū elementū nō ſit pͥncipiū manifeſtūeſt ex ſupradictis. Si em̄ dicat̉. ꝙ ignis aut t̓ra ſint pͥncipia. cū ipſa in trāſmutatōe ꝑmaneat om̄ia erūt ignis.qd̓ eſt manifeſte falſum. ⁊ eadē eſt rō de t̓ra. Sꝫ ꝙ neqꝫmediū elementū ſit pͥncipiū ſic on̄dit. qꝛ nō ſolū aer mutat̉ in aquā ⁊ in igne. nec aqͣ ſolū in aere ⁊ in terrā. vt illidicebāt. ꝙ ſcꝫ extrema nō āplius trāſmutarēt̉ in media.ſed etiā vltima .i. extrema mutant̉ in media. qꝛ oꝫ quodlibet in qd̓libet trāſmutari abſqꝫ hoc ꝙ ſit ꝓceſſus in infinitū ẜm rectū. nā ſi iret̉ in īfinitū tūc in vno ⁊ eodē eēntinfinite ꝯͣrietates. ⁊ hoc erit infra magis manifeſtū.Sit terra. g. aqua. y. aer. a. ignis. p. ſi ergo atranſmutat̉ in. p. ⁊: y. cōtrarietates erit eoꝝ quea. p. ſit hec albedo ⁊ nigredo. rurſus qꝛ in. y. a.erit alia non em̄ quidē. v. et. p. Sit aūt ſiccitaset humiditas a. quidē ſiccitas. v. aut humidi/tas. quapropt̉ ſi quidē manet albū exiſtet aquahumida ⁊ alba. ſinaūt nigra erit aqua incōtraria em̄ tranſmutatio Neceſſe igit̉ aūt nigrā autalbā eſſe aquam: ſit itaqꝫ albū primū Similiterigitur ⁊. p. y. exiſtet ſiccitas erit igit̉ et. p. ignistrāſmutatō in aquā. ꝯtraria em̄ exiſtūt ignis. p.autē primū quidē nigꝝ eē at. deinde aūt ſiccumaqua autem humida. &inde autem alba. Palam vtiqꝫ quoniā omnibꝰ ex adinuicē erit trāſmutatio ⁊ in his. ⁊ qm̄ in. g. terra exiſtūt reliqͣet duo ſymbola nigꝝ ⁊ humidū. hec enim nonconiunguntur vnqͣꝫ EMNA 1f¶ Hic ꝯſequenter ph̓us probat propoſitum. ſcꝫ ꝙom̄ia elementa ſint adinuicem tranſmutabilia. ſic ſcꝫ ꝙextrema nō ſolum ſint tranſmutabilia cum medijs. ſedetiam ad ſeinuicem contra pͥmam opinionem. Et accipiuntur hic extrema non ẜᵐ differentiā loci ſed forme