Druckschrift 
Opera, lat. Mit Expositiones textuales dubiorum.
Seite
XIIIr
Einzelbild herunterladen
 

lcorruptione

Folio xiij

eſt ibi penetratio dimenſionuꝫ. ita duo corpora ſint in eodeꝫ loco quia illa additio fit ad partes formales que ſuntpermanentes. ſed forme vel ſpeciei proprie non debetur locus niſi ratione materie. Secunda concluſio. augmentatio fit adueniente aliquo extrinſeco corporeo. Probatur.quia augmentatio fit ẜm partes formales per actionē virtutis naturalis que eſt in ipſis partibus que partes extēduntur ẜm omnem dimenſionem. ſed illa extenſio poteſt fieri ſine aduentu noue materie. que non eſt ſine quantitate. igitur ⁊c̄. Minori probatur. quia ſi debeat ꝓpriedicta augmentatio que immediate terminatur ad quantitatem. tunc oportet per illam actionem naturalem actuquantū cōuertatur in ſubſtantiam partium formaliū queſunt in potentia ad illam quantitatē. qua conuerſione facta auctum extenditur. occupat maiorem locum. Et ergo non oportet augmentum fieri per additōnem alicuiusincorporei. nec oꝑtet in corpore aucto ponere vacuuꝫ. neqꝫpenetrationem dimenſionum. Tercia concluſio. illudquod augetur ſemꝑ manet vnum idem ẜm ſubſtantiāvel numerū. Patet. quia licet partes materiales fluant etrefluant. tamen partes formales ẜm quas fit augmentatōſemper manēt. ſicut patuit ſuperius per ſimile in textu poſitum de menſura aque que ſemꝑ manet eadem. licꝫ aquamenſurata ſit alia alia. Et ponit ſanctus Thomasdam alia ſimilia. primū eſt de fluuio qui ſemper manet idēqͣꝫtum ad ſpeciem fluuij. ſed materialis aqua ſemper eſtalia alia. Secundū eſt de igne cuius ſpecies figura ſemper manet. ſed ligna in quibus materialiter eſt ignis conſumūtur alia apponuntur. Tercium eſt de populo ciuitatis qui ſemper manet idem ẜm id quod eſt ſpeciei qͣꝫuisinter homines ex quibus cōſtituitur populus quidā mariantur quidam ſuccedant. Sic etiam in propoſito ſpecies carnis permanet eadem. licet materia in qua talis ſpecies fundatur paulatim cōſumatur per actionem calorisnaturalis. ergo ipſum augmentatū manet vnum ideꝫẜm numerū ſubſtantiam.¶Qꝭ circa differentiam partiū ẜm AO.ſpeciem ẜm materiam quas ali vocant mēbra formalia materialia ſunt multe expoſitiones. quarum due ſunt ſuperius habite in quodam notabili. vna illarum eſt doctoris ſancti. quam tene firmitquia eſt multum conſona littere Areſtotelis. Sed Egidius de Rhoma dicit. pars ẜm formam dicitur illudquod in ſe acceptum poteſt habere actionē talis et in ſe conſideratum habet formam talis. Sed pars ẜm materiameſt illa que alteri coniuncta poteſt habere actionem talis.Ex quo infert non quelibet pars qͣꝫtumcunqꝫ minimaſit pars ẜm formam. quia poſſet accipi ita modicuꝫ de carne ſi acciperetur minus iam non haberet actionem carnis vel remaneret ibi ſpecieo carnis. Et ergo pars qͣꝫtumcunqꝫ minima ẜm ſe capta dicitur materialis. ſed alteri coniuncta dicitur formalis. quia tunc habet operationem totius que iudicat formam. Sed alij dicunt parsformalis ſit illa que habet talem virtutem ab anima poteſt nutrimentum conuertere in ſubſtantiam ſui. ſed illadicitur materialis que illam virtutem non habet. Uenerabilis dominus Albertus vero dicit. menbra formaliaſint menbra eterogenea. id eſt diſſimilia ordinata ad actum anime vel virtutꝭ eius. ita anima in eis habeat exercitium ſpecialis operationis propter dominiuꝫ eius ſupra

materiam quam continet. ſed partes materiales ſunt illeque debiliter reſpiciunt formam. eo actum vite vel ſenſus participant. ſed tamen non habent exercitium operationis ſpecialis. ſicut ſunt caro pinguedo. in quibus forma non habet ſpeciale exercitium ſpecialis operationis Evltra illas ponit etiam partes medias que ſunt triplicesqꝛ quedam ſtꝭ propinquiores forme. ſicut neruus artereavena panniculi. quia neruus eſt quo diffunditur ſenſuset motus per corpus. vene ſunt per quas diffunditur ſanguis. arteree per quas diffunditur ſpiritus vitalis. Sedpanniculi ſunt in quibus menbra mobilia voluuntur. ſicilla menbra ſunt ordinata ad actus aīe. Alie auteꝫ propinquiores materie. ſicut oſſa cartilago. que ſunt ad ſuſtentandum fortificandum. Alie vero ſunt eque diſtantiaꝫſicut muſculi qui cōponunt̉ ex neruis carneAliqua pars corporis poteſty AN. eſe infirma alijs exiſtentibꝰ ſanis. et tunc partes ſane poſſunt augeri parte infirma nonaucta. ergo contra primā proprietatem. Dicendumilla prima proprietas intelligitur dūmodo omnes partesſint eque bene diſpoſite eque ſane. Et quando dicitur. ſingule partes ſunt infinite. ergo videtur nutrimentum quod eſt finitum non poſſet mitti ad ſingulas partesReſpondetur partes viuentis ſunt finite ẜm actum. etſimiliter partes nutrimenti. nec ſunt diuiſibiles in infinitūẜm formalem rōnem. qͣꝫuis conſiderata ſub ſola tōe quātitatis ſint ẜm potentiā in infinitum diuiſibilesF Quedam animalia viuunt auy A gentur ſine aduentu alicuius nutrimenti extrinſeci. ſicut pater de multis auibus Dicendum quedam ſunt animalia que habent calorem debileꝫ. ita per longum tempus calor iſte occupatur circa nutrimentum aſſumptum abſqꝫ hoc de nouo aſſumāt nutrimentum Etiam calor in aliquibus animalibus tempore hyemis agit in pinguedinem ip̄am conſumendo abſqꝫadditione noui nutrimenti.Illius quod augetur partes fluuntNV A . ec teſtuunt. ergo totūnon manet ideꝫDicenduꝫ partes ſe principales ſicut ſunt partesformales quibus primo vita infunditur manent durantevita. ſed partes materiales fluunt refluunt. quia aliqueamittuntur alique acqͥruntur. Et quando dicitur. adīdentitatem numeralem exigitur materia eadem. ſed in eoqd̓ augetur non eſt eadem materia. igitur. Minor probatur per Areſtotelē qui dicit partes materiales fluuntrefluunt. Dicendum materia numeralis manet ẜm aliquid ſui. qͣꝫuis aliquid ſui continue deperdatur. fit tamēreſtauratio per alimentuꝫ. ſed quia illa. reſtauratō non eſtper equiualens. ideo tandem corrumpitur. Solet etiaꝫ diſtingui de duplici humido. ſcilicet radicali nutrimentali.per humidum radicale intelligitur om̄is pars viuentiscorrupta non poteſt reſtaurari per naturam ſicut manus.Sed per humidum nutrimentale ſiue cibale intelligiturnutrimentum diſpoſitum ad conuerſionem in ſubſtantiaꝫviuentis. ſicut eſt ſanguis vel aliquod huiuſmodi. Et calor naturalis qͣꝫdiu inuenit humidum nutrimentale agitin ipſum. quo non exiſtente agit in humiduꝫ tadicale. quoconſumpto animal moriturII.7

m iiij