PrimusDegeneratione

In pͥmo determinat de generatione ⁊ corruptōe in communi ⁊ de motibus ꝯſequentibus. ſcꝫ de alteratione ⁊ augmentatione ⁊ cum hoc determinat de qͥbuſdam alijs q̄ad hec reqͥruntur. ſicut ſunt tactꝰ facere pari ⁊ mixtio. Inſcd̓o determinat de generatōe ⁊ corruptione in ſpeciali. ſcꝫde generatōe ⁊ corruptōe elementoꝝ. ibi ¶ De mixtione qͥdemigitur) Primus liber diuidit̉ in tres tractatus. in primo determinat de generatione ⁊ alteratione eo ꝙ eorū cōnexa eſt cōſideratio. quia inqͥrit vtrū generatio differat abalteratione. Et diuidit̉ in duo capl̓a. in pͥmo ponit diuerſas antiquoꝝ ſentētias circa differentiā generatōis ⁊ corruptionis quas cōparat ⁊ etiam reprobat. In ſecūdo inqͥrit de eis ẜm opinionē ꝓpriam. ib ¶ ¶ Determinatꝭ autem)Primū capl̓m diuidit̉ in duas partes. in pͥma inqͥrit illaꝫdifferentiā inter generatōnem. In ſecūda proſeqͥtur determinando de generatione ⁊ corruptōe ⁊ motibꝰ conſequentibus. ibi vl̓iter gͦ Dicit ergo primo ꝙ qͥdam antiquorum dicunt illam generatōem que vocatur ſimpl̓r vel ſimplex generatio eſſe alteratōem. alij vero dixerunt eſſe aliudgeneratōem ſimplicē ⁊ alteratōnem. Rō diuerſitatis eſt.qꝛ illi qͥ dicunt ſimplicē generatō nem eſſe alteratōem ponunt vnū pͥncipiuꝫ materiale omniū rerū puta aquā vel aetem vel ignē. ⁊ cum hoc ponūt ꝙ materia ſit tota ſubſtantia rei. ex quo ſeqͥtur neceſſario generatōem eſſe alterationem. ⁊ ꝙ idem ſit aliquid generari et alterari. Sed illi quipoſuerūt plura principia materialia. ex quoꝝ aggregatiōeet ſegregatōe dixerunt alia fieri ⁊ corrūpi. neceſſario habētdicere generatōem eſſe aliud ab alteratōne Sed tamē abillo ſecūdo excipit Anaxagorā. qꝛ ipſe poſuit plura principia ſicut alij. ⁊ tn̄ poſuit generatōeꝫ eſſe alteratōnem. et inhoc ignorauit ꝓpriam vocem. Fuit tamē rō ſue poſitiōisqꝛ poſuit res fieri ꝑ abſtractōem amixto. ⁊ non ſolum poſuit miſceri elementa. ſed etiam accidentia. ⁊ ergo ſicut caro fit per abſtractōem. ita ⁊ albedo. quare ẜm eundē idemſumt generatio ⁊ alteratio Tūc ibi ( Empedocles em̄)Ponit differentiam ponentiū plura principia. quia illoruꝫque ponebant vnum principiū erat vnus abſolutus modus procedēdi. Dicit ergo ꝙ predicti philoſophi differenter poſuerunt plures materias. quia Empedocles poſuitquattuor elementa eſſe principia matertalia. ⁊ poſuit etiaꝫduo mouentia ſiue effectiua. ſcꝫ amiciciā que congregat etlitem que diſgregat. ⁊ ſic ſunt ſex numeroquare ponit pͥncipia eſſe finita. Sed Anaxagoras poſuit infinita corporaomiomera. id eſt ſimiliū partium eſſe principia materialiavtputa infinitas partes carnis ⁊ oſtis ⁊ alioruꝫ huiuſmodi quoꝝ quelibet pars eſt ſingenea. id eſt cōueniens euꝫ toto in nomīe ⁊ ratione. Democritus vero ⁊ Leucippus dixerunt om̄ia corpora ſenſibilia componi ex qͥbuſdam indiuiſibilibus corporibus. que ponebant infinita multitudine. ⁊ forma. id eſt figura. quia quedam poſuerunt circularia. ⁊ quedā quadrata. poſuerunt tamen illa principia eſſeindifferentes⁊ nature ⁊ ſpeciei contra Anaxagoram. Sconſtituebant corpora ſenſibilia diuerſa. nō propter diuerſitatem ſpēi. ſed propter differentiam poſitionis ⁊ ordinisẜm ꝙ diuerſimode ordinantur. ſcꝫ prius ⁊ poſterius anteet retro. ſurſum ⁊ deorſuꝫ. dextrorſuꝫ ⁊ ſiniſtrorſuꝫ Tūcibi. ¶ Contrarie autem.) Ponit differentiam Anaxagoreab Empedocle. Dicens ꝙ contrarie videntur dicere. qͥaEmpedocles dixit quattuor elementa eſſe corpora ſimplicia ⁊ carnes ⁊ oſſa eſſe compoſita ex quattuor elementis.Sed Anaxagoras poſuit ignem aerem ⁊ aquaꝫ eſſe compoſita ex infinitis partibus homogenijs. ⁊ poſuit carnem

et oſſa eſſe corpora ſimplicia. Et hoc ideo. quia poſuit resfieri per abſtractionem a mixto. ſed ab elemētis om̄ia aliaabſtrahūtur. ergo poſuit ipſa eſſe mixta. Et ergo dicebatquattuor elemēta eſſe panſperma. id eſt vniuerſalia ſemina oīm rerum. quaſi ipſa eſſent cōmixta ex ſeminibus omnium aliorum corporum¶ Qe ẜm Democrituꝫ athomi triNU IA IV.pliciter differebant. primo figuraquia quidam erant triangulares. quidam quadrangulares Secundo ordine. quia quidam erant poſteriores. quidam anteriores. Tercio ſitu ⁊ poſitiope. quia quidā erātſuperiores ⁊ quidam inferiores. ⁊ ẜm hanc triplicem differentiam athomorum ſumebatur differētia eorum que exathomis componebantur¶ Illa corpora q̄ poſuit DemoNI ¶NLC. criius erant quanta. quia figurata. ergo erant diuiſibilia. Dicendum dupliciter. primo ꝙ Democritus tradidit principia rerum naturalium.non mathematicaliū. ſꝫ quia eſt dare minimū corpus phiſicum. ergo verba Democriti poſſunt trahi ad bonū intellectū. Secūdo dicendū ꝙ illa corpora vt pͥncipia reruꝫ naturaliū erant indiuiſibilia. ſed vt quanta erant diuiſibiliaSed vtrū talia corꝑa pn̄t dici pͥncipia vel nō infra dicet̉His qͥdem igitur om̄ibus qui ex vno om̄iaconſtituūt. neceſſe eſt dicere generationē ⁊ corruptionē alterationeꝫ. ſemper em̄ manet vnumſubiectū ⁊ ratione. tale autem alterari diximusHis autē qui genera multa faciunt differregenerationē ab alteratiōe. Cōuenientibus em̄et diſſolutis generatio contingit et corruptio.Ideo dicit Empedocles hoc modo. quoniamnullius natura eſt ſed ſolum mixtura ⁊ ſegregatio mixtoꝝ. Quoniā igitur proprius hic ſermoeorum ſupponi. ita loqui manifeſtum eſt. ⁊ quoniam dicunt hoc modo.Hic ꝯn̄ter manifeſtat dictā rōnem quare. ſcꝫ aliqͥ antiqui dixerunt generatōem nō differre ab alteratōne. et alijdixerunt ipſam differre. Dicens pͥmo ꝙ illi qͥ ponūt om̄iaeſſe ꝓducta ex vno pͥncipio materiali habēt neceſſario dicere ꝙ generatio ⁊ alteratio ſint idē. qꝛ illud dicimus alterari qn̄ manente ſubſtantia actu exn̄tis fit variatio circa forꝯmas. ſed illi qͥ ponūt vnū pͥncipiū ponūt illud ſemꝑ manere. qꝛ oꝑtet pͥncipiū ſemꝑ manere ⁊ eſſe aliquod ens actu.ſcꝫ igne vel aere. Igit̉ ꝑ hoc ꝙ accipit formā d̓r ſolum alterari. ⁊ ꝑ ꝯſequens generari ⁊ alterari erunt idem. Tūcibi (His aūt) Manifeſtat p̄dictam rōem qͣꝫtum ad ponentes plura pͥncipia. Dicēs ꝙ illi qͥ ponunt plura pͥncipianeceſſario habēt dicere ꝙ generatio differat ab alterationeqꝛ inqͣꝫtum illa pͥncipia cōueniūt ⁊ ꝯgregant̉ tūc fit generatio. ſed qn̄ diſſoluūt̉ tunc fit corruptio. qͥa ẜm Empedo.forma mixti nō ē de natura alicuius elemētoꝝ. ſed ſolū eſtmixtura. id eſt cōſiſtit in quadā natura mixtionis. pͥuatiovero oppoſita cōſiſtit in ſegregatione. Alteratōem auteꝫponebant ꝑ ſolam tranſpoſitionē. vt infra diceturUtrum ponētes vnū principiuꝫQIIVI materiale. cogant̉ neceſſana decre generatōem ⁊ corruptōem nō differre ab alteratione.