Druckschrift 
Opera, lat. Mit Expositiones textuales dubiorum.
Seite
XLIIIr
Einzelbild herunterladen
 

Foli xlII

em̄ propter giratōem. ſi aūt hic ferri alicubi natus eſt palā quare et terram exiſtimandū: Sedadhuc neqꝫ giratōne graue et leue determinatūeſt. ſed pͥus exiſtentibꝰ grauibus leuibus. hecaūt ad mediū veniunt. hec aūt ad ſurſum conātur propter motum. Erat igitur an̄ ferri girationem graue leue que quodāmodo determinata erant aliqualiter apta nata erant ferri autalioubi infinito em̄ ente impoſſibile eſt eſſe ſurſum aut deorſuꝫ. Determinata ſunt aūt his grane leue. Plurima igitur quidem circa cauſashas determinata ſunt. Sunt aūt qͥdam quipropter ſil̓itudinem dicunt ip̄am manere. ſicutantiquoꝝ Anaximandros Magis quidem em̄nihil ſurſum aut deorſum aut in plagas ferriuenit. quod in medio collocatū ſimiliter ad extrema ſe habens. Similiter aūt impoſſibile adcontrariū facere motū. quare ex neceſſitate manere Hoc aūt dicit̉ ꝑſuaſibiliter quidem.vere autē. ẜm em̄ hanc rōnem neceſſariū omnequodcūqꝫ ponatur in medio manere. quare ignis quieſcet. Quod em̄ dictū eſt ꝓpriū in terra. ſed neceſſariū. Non em̄ ſolum videturmanens: ſed lata ad medium: Ubi em̄ quecūqꝫ fertur ꝑticula ip̄ius neceſſe ferri totā. Ubiaūt fertur ẜm naturam manet ibi ẜm naturaꝫ.Non igitur propter ſimiliter ſe habere ad extrema. Hoc qͥdem om̄ibꝰ cōmune ferri aūt ad medium ꝓprium terre. Inconueniens aūt hocdem q̄rere ꝓpter qͥd manet terra in medio. Ignis aūt q̄rere ꝓpter qͥd in extremo. Si qͥdēem̄ illi natura locus extremus. palā qꝛ neceſſariū eſſe quendā terre natura locū. Si aūt nonhuic iſte locus ſed ꝓpter neceſſitatē manet eam ſil̓itudinis. quēadmodum de Niklos fermo. Sortitur qͥdem ſil̓r aūt vndiqꝫ tenſe. quoniam non diſcrepet: eſuriente ſitiente valdeqͥdem. Sil̓r aūt ab eſibilibꝰ potabilibꝰ equaliter diſtante. Etem̄ hunc quieſcere neceſſariuꝫQuerendū ip̄is de ignis manſione in extremis§.Mirabile aūt de manſione quidem querere.De latione aūt ip̄orum querere ꝓpter quamquidem cauſam hoc quidem ſurſum fertur hocaut ad medium nullo impedienteHic Areſtoteles ponit quintā ſolutōem ẜm quamaſſignant rōem quietis terre ex ſimilitudine celi ad terram ex om̄i parte. Dicens quidā dixerunt terrameſcere in medio ꝓpter ſil̓itudinem. id eſt ſil̓em eius habitudinem ad omnē partem celi. quia ſic eſt dabilisꝓpter quā magis moueret̉ ad vnam partem qͣꝫ ad aliaꝫ

Rybat iNa tEt Ilius opinionis inter antiquos fuit Anaximādeper quod dat ph̓us intelligere etiā aliqͥbus ſui temporis hoc videbat̉. Uunc ibi. Hoc aūt dicitur) ph̓simprobat dictam ſolutōnem dupl̓r. pͥmo quia eſt neceſſaria. ſcd̓o. quia ſupponit falſum ibi Sed adhuc neqꝫCirca pͥmum ponit quatuor ratōnes. Prima. qꝛ ẜrahanc ratōnem ſimile eſſet de om̄ibus alijs. ſcꝫ quieſcerent in medio ſi eſſent ibi. Sicut ſi ignis poneret̉ admedium quieſceret ibi quod tamen falium eſt. Et cauſa illius falſitatis eſt. qꝛ eſſe in medio eſt ꝓprium terre tamē ibi quieſcere eſt ſibi ꝓprium. Scd̓a ratō qꝛterra naturaliter mouetur ad mediū ad minus ẜᵐ ſuaspartes. licet ẜm ſe totam. ergo etiam naturaliter ibiquieſcit. Tenet ꝯſequentia. quia eadem eſt cauſa motꝰet quietis. Et per ꝯſequens non debet poni pro cauſaillud quod eſt cōmune omnibus cum ferri ad mediumſit proprium terre. Tercia locus extremus naturaliter conuenit igni ꝓpter aliam cauſam. ergo locusmedius naturaliter ꝯuenit terre. vel oportet aſſignarealiam cauſam. quare ſcꝫ ignis manet in extremis. Necvalent rōnes ſophiſtaꝝ. quaꝝ pͥma eſt. quia ſi trichos vl̓pellis capillis vndiqꝫ fortiter extendatur frangeret̉quia non eſſet ratio quare magis frangeret̉ in vno locoqͣꝫ in alio. Sed illa ratio dupliciter deficit. Primo quiadifficile eſt videre. vtrum ſit vndiqꝫ ſimiliter extenſaScd̓o quia poteſt frangi in medio ibi concurrat violentia que ex vtraqꝫ parte infert̉. Scd̓a ratio ſophiſticaeſt de illo qui equaliter eſurit ſitit hꝫ cibū potū inequali diſtantia. Concludunt aūt ſophiſte talis quieſceret. Sed hoc oportet. tum pͥmo. qꝛ ſitis magisagit qͣꝫ fames. Tum ſcd̓o. qꝛ ſi equaliter diſtarent duocibi vel duo potus equaliter deſiderabiles tunc curreret ad alterum quodcunqꝫ ꝯtingeret. Quarta ratōqꝛ irrōnabile videt̉ in antiqͥs quare querebant cauſamquietis corpoꝝ et rōnem motuū ꝓpter quam ſcꝫ cauſam vnū corpus mouetur ſurſum aliud deorſuꝫ. ſiſit aliquod impediens. Natura em̄ eſt pͥncipiū motuset quietis vt dicitur ſcd̓o phyſicoꝝ.Sꝫ adhuc ncqꝫ verum quod dicitur. ẜm accidens tamē hoc verum. neceſſariū manerein medio om̄e cui nihil magis huc qͣꝫ illuc moueri conuenit. Sed propter hanc ratōnemmanet ſed mouebitur. tamē totū ſed diſcrepetur. eadem igitur ratio cōgruit et in igne Neceſſe em̄ poſito manere ſimiliter quēadmoduꝫterram. ſimiliter em̄ ſe habebit ad ſignoꝝ extremorum quodcunqꝫ. ſꝫ tamē fertur a medio quēadmodū videtur latus ſi aliquid prohibeat ad extremū. veruntamē totū ad vnū ſignūHoc em̄ neceſſariū ſolū accidere ex ratōne eade ſil̓itudine ſed ꝓportionata particula ad proportionatū extremū. Dico aūt puta quarta ꝑsignis ad quartā ꝯtinentis partē. Neqꝫ em̄ punctum corpus eſt. Quēadmodū et ſi ex magnoꝯueniat denſatū in minorē locū ſic vtiqꝫ ex paruo in maiorem rarius factum Quare vtiqꝫ terra hoc modo moueretur a medio ꝓpter ſimili-

hh ij