et mundo

Folio xlj

Hmp0 miHic Areſto eles ponit duas rōnes pro opinione pythagoricoꝝ. Prima eſt honorabiliori corpori debetur honorabilior regio. id eſt locus. Sed ignis eſt honorabiliorqͣꝫ terra. ⁊ locus mediꝰ eſt honorab̓ilior. gͣ in medio ſphere mūdialis debet poni poſt corpora celeſtia ignis ⁊ nō terra. Maior ꝓbatur. qꝛ loca ꝓportionant̉ corporibus ẜm naturā eoꝝ. Prima pars minoris ꝓbatur tripl̓r. primo propter claritatē ignis. ſecūdo propter virtutem actiuā. tercioꝓpter ſubtilitatē ipſius. Sed ſecūda pars minoris ptꝫ ẜmeos. qꝛ mediū mundi ponebant eſſe quaſi termīos. ſed termini ſunt nobiliores his que ſunt intermedia inter terminos. ſcilꝫ terminatis. ſicut cōtinens eſt nobilius contento.Tunc ibi (Adhuc aūt) Ponit ſecundā rōnem que talis eſt. principaliſſimū inter elemēta maxime debet conſeruari. ſicut res peioſas diligenter cuſtodimus. Sed ignis ēprincipaliſſimū elementoꝝ ⁊ locus medius videtur habere maximā diſpoſitōnem cōſeruandi. ergo ignis poniturin medio mūdi Secunda pars minoris ptꝫ. quia mediuslocus eſt vallatus ⁊ firmatus om̄ibus que circūſtant ip̄mEt ergo py thagorici metaphorice loquētes dixerunt ignem eſſe carcere vel cuſtodiam Iouis .i. cuſtoditū a Iouevel cuſtodientē Iouem ꝓpter hoc ꝙ eſt in medioTanqͣꝫ medium ſimpliciter ſit dictum. et q̄magnitudinis mediū. ⁊ rei exiſtens medium etnature. Quāuis quemadmodū in animalibusnō idem animalis ⁊ corporis mediū. Sic exiſtimandū magis ⁊ circa totuꝫ celū propter hācquidē igitur cauſam nihil eos oꝑtet timere circa totum. neqꝫ adducere carcerē ad centrū. ſedillud q̄rere medium quale quid. ⁊ vbi aptū natum eſt. Illud qͥdem em̄ principiū quod mediūet honorabile. Loci aūt mediū aſſimilat̉ vltimo magis qͣꝫ principio. qd̓ qͥdem em̄ determinatū mediū. quod autē determinās finis honorabilius aūt cōtinens ⁊ finis qͣꝫ finitū. hec quidem em̄ materia. hec aūt ſubſtātia conſiſtentieeſt. de loco quidem igitur terre hanc habēt quidam opinionemHic Areſtoteles ſoluit has duas ratōnes. Dicens ꝙythagorici vtebant̉ in p̄dictis rōnibus nomīe medij acni diceret̉ ſimpl̓r et vniuoce. ſed dicitur equiuoce. Quia eſtduplex mediū. ſcꝫ magnitudinis ⁊ medium ẜm naturā reper quod ſcilꝫ natura rei conſeruatur. ſicut ꝭexēpli gratiamediū rei in animalibus eſt cor. quia per ipſuꝫ natura animalis conſeruatur. ſed medium magnitudinis eſt vmbilicus. Et ita ſimilit̓ eſt circa totum vniuerſum quare nonoportet dubitare de cuſtodia vel carcere vniuerſi qͥ eſt centrum ⁊ mediū magnitudinis. ſed oportet querere de medio nature vniuerſi ꝑ quod natura vniuerſi conſeruat̉ Etdifferunt hec duo media in vniuerſo tripl̓r. Primo qꝛ medium rei quod ꝓportionatur cordi animalis eſt principiuꝫanimaliū corpoꝝ ⁊ maxime honorabile. ⁊ habet rōnem extremi ⁊ cōtinentis. ſed mediū magnitudinis habet magorōnem vltimi qͣꝫ principiū. Secūdo differūt. quia mediuꝫrei habet rōnem finis determinantis ⁊ cōtinentis. ſed medium magnitudinis habet rōnem finiti determinati ⁊ cōtenti. Tercis differunt. quia medium magnitudinis habet

rōnem materie. ſecl mediū rei habet rōnem forme. quia finitum ⁊ contentū ꝑtinemt ad materiam. ſed finiens ⁊ continens ad formā que eſt ſubſtātia totius continentie rerūUltimo epilogando concludit ꝙ de loco terre quidā habent talem opinionemSimiliter aūt ⁊ de manſione ⁊ motu. Nonem̄ eodem modo om̄es ſuſpicant̉: ſed qͥcunqꝫquidē neqꝫ in medio poni aiunt ipſam moueriin circuitu circa mediū. nō ſolum aūt hanc. ſedet antichtonā. quēadmodū diximꝰ pͥus. Quibuſdā autem videt̉ ⁊ plura corpora talia cōtingere ferri circa medium nobis immanifeſta ꝓpter ſuꝑpoſitionem terre Propter quod ⁊ luceeclipſes plures qͣꝫ ſolis fieri inquiūt. Latorumem̄ vnūquodqꝫ occultare ip̄am ſed non ſolā terram. Quoniā em̄ nō eſt terra centrum ſed diſtat ꝑ hemiſperiū ip̄ius totuꝫ nihil phiberi putant apparētia accudere ſimiliter nō habentibꝰnobis in centro: quēadmodū ⁊ ſi in medio eſſetterra nihil em̄ neqꝫ nunc facere manifeſtū ꝑ medietatē diſtans ab his que dyametri. oHic Areſtoteles in ſecūda parte huius capituli ponitduas opiniones de motu ⁊ quiete ip̄ius terre. ſecundā tangit ibi Quidam autem ⁊ poſitā. Dicit ergo primo. ꝙ ſicut philoſophi diuerſimode loquūtur de loco. ita fimiliterdiuerſimode loquūtur de motu et quiete ipſius. quia illi qͥnon dicūt ipſam eſſe in medio mundi ſicut pythagorici attribuunt ei motum circularem quo mouetur circa mediuꝫEt hoc non ſolum dicunt de iſta terra. ſed etiam de ferracontrapoſita quā vocabant antichtōnaꝫ. Et dicit doctorꝙ ipſi hoc poſuerunt propter perfectioneꝫ numeri denarij.quia ſunt octo corpora celeſtia circulariter mota. ſed poſitis duabus terris implebit̉ numerus denarius. Sunt autem alij pythagorici qui nō ſoluꝫ ponunt duas terras circulariter motas. ſed plura alia corpora terrea circa mediūmota nobis immanifeſta propter ſuprapoſitionem noſtreterre que illa corpora occultat. Tunc ib ¶ ( Propter qd̓et luce) Philoſophus inducit probatōem illius quod vltimo dictum eſt. quia plures ſunt eclipſes lime qͣꝫ ſolis ꝓpter hoc ꝙ plures ſunt terre lunam eclipſantes. et nō eſt ſolum vna terra. Sꝫ dicit doctor ꝙ hec ratio nulla ſit. quialuna ſolum cclipſatur ab illa vna terra. ꝙ auteꝫ pluries accidit eclipſari lunam qͣꝫ ſolem hoc impeditur ꝓpter diuerſitatem aſpectus. Tunc ibi (Quoniaꝫ em̄ non eſt ⁊c̄.)Areſtoteles oſtendit quomō pythagorici obuiabant rōnibus contra ſe inductis. quaruꝫ rationū precipua eſt illa.Niſi terra eſſet in medio mundi. orizon qui eſt ſuperficiestranſiens ꝑ viſum noſtrū non ſecaret ſemꝑ totam ſpheraꝫet maximos eius circulos in duo equalia. ita ꝙ ſemꝑ apparerēt nobis ſex ſigna ſuper terram. ⁊ ſex ſub terra. Reſpondebant ipſi ꝙ tota terranon ſit centrū. quia centruꝫ eſtindiuiſibile ⁊ punctuale. ſed terra eſt corpus habēs magnitudinē. Etiam dicunt ꝙ eadem apparētia accidunt qͣꝫuis terra non ponatur in medio. quia nunc nō manifeſtatur diſtantia a medio qͣꝫtuꝫ ad apparentiā. qͣꝫuis viſus noſter diſtet a medio mūdi ꝑ totā medietatē dyamētri terreqꝛ terta eſt parua ⁊ diſtātia ſuꝑficiei a centro eſt patua.