Folio xxvij

Circa pͥmū intēdit rōem ꝑ ſex ꝯſequētias ꝯditionalesque talis eſt. Si celum eſt corpus diuinuꝫ neceſſe eſt motum eius eſſe ſempiternū ⁊ circularem Si motus eius eſtſempiternus ⁊ circularis neceſſe eſt terraꝫ eſſe. Et ſi terraeſt neceſſe eſt ignē eē. Si ignis ē ⁊ terra neceſſe eſt etiā aliquā corpora intermedia eſſe. Si aūt ſunt huiuſmodi corpora neceſſe eſt generationē eſſe. Si auteꝫ generatio eſt neceſſe eſt diſſimiles motus eſſe in celo. ⁊ ꝑ conſequens plura corpora mobilia. Singulas iſtas conſequētias cōditionales philoſophus ꝑ ordinē manifeſtat. Et primo prim āquia vnūquodqꝫ cuius eſt opus ipſuꝫ eſt gratia illius operis. ſed dei hoc eſt celi eſt aliquod opus propriuꝫ ſcilicꝫ im(mortalitas vel vita ſempiterna. ergo eſt gratia illius operis. ⁊ quia nihil deſtituitur a ſua propria operatione. ſi ergo celum ſit quoddam diuinū ingenitum ⁊ incorruptibilevt ſupra oſtenſum eſt ſeqͥtur ꝙ operatio eius ſcꝫ immortalitas vel motus eius erit ſempiternus. Sed nullus motus alius a circulari poteſt eſſe ſempiternus. vt oſtenſumeſt in octauo phyſicorum. ergo oportet motum illum celiſempiternū eſſe circularemF Quare vnūquodqꝫ habens operatioQVVnem propriam eſt propter illā Solutio doctoris. quia quelibet res appetit ſuam ꝑfectionemſicut ſuū finem. ſed operatio eſt vltima perfectio rei vel ſaltem ipſum operatum in his in qͥbus eſt aliquod opus preter operationē. vt dicitur primo ethicoꝝ. dicitur etiam ſecūdo de anima ꝙ forma eſt actus primus. ⁊ operatio eſt actꝰſecundus tanqͣꝫ operatio ſit finis operantis. igitur ⁊c̄. Ethoc eſt verum tam in corporalibus qͣꝫ in ſpiritualibꝰ. putain habitibus anime. Et tam in naturalibus qͣꝫ in artificialibus. Et dicitur notanter quoꝝ eſt opus. propter ea queſunt cōtra naturā. ſicut ſunt monſtra quoꝝ nō eſt aliquodopus inqͣꝫtum huiuſmodi. ſed patiūtur defectum operatiue virtutis. vt patet in his que naſcuntur claudi vel ceci.quia claudicatio non eſt finis intentus a natura ꝓpter quēfaciat naſci claudū. ſed hoc accidit preter intentōem nature ex defectu naturaliū principioꝝQ Areſtoteles hic probat ſem7UA¶LIiternitarē motus celi ex ſempiternitate corꝑis eiꝰ. qͣ via non fuit vſus in octauo phyſicotum. qꝛ ibidem nondum ꝓbauerat ſempiternitatē mundiSed quia ad motū celi ſe habet ipſuꝫ corpus celeſte vt materia ⁊ ſubiettū primū autē mouens. ſcꝫ deus. ſicut agensquod facit ipſum eſſe in actu. ſic ex parte celi probari p̄t ꝙſit potens ſemꝑ moueri. ex ꝑte aūt volūtatis diuine depēdet ꝙ moueat̉ mactu vel ſemꝑ vel non ſemꝑEſſe diuinū cōuenit ſolum ſpūalibus. ergo nō¶ L. poteſt attribui celo quod eſt corporeū Dd̓mẜm doctorē ſanctum. ꝙ Arcſtoteles hic loqͥtur more Platonicoꝝ. quia platonici poſuerunt in vniuerſo vnuꝫ deumſummū qui eſt ipſa eſſentia bonitatis et vnitatis ſub quopoſuerunt ordinē intelligentiaꝝ ſub quibus ordinē animarum ⁊ poſtremo ſub illis ordinē corpoꝝ. Et illud primūet ſummū bonū appellant deū ꝑeēntiam. intelligentias vero ⁊ deos ꝑ participationē. corꝑa vero celeſtia illis cōiuncta appellauerūt diuina. qꝛ ſunt ꝯiuncta animabꝰ diuinis.Et quādo d̓r. ergo ad minus. Areſtoteles non deberetcelū appellare deum. Dd̓m ꝙ deus ibi non debet capi procauſa prima omniū rerum. ſed more platonicoꝝ ⁊ alioruꝫgentilium ꝓ om̄ibus illis capitur q̄ dicuntur diuina

Immortalitas eſt differētia vel impaſſibilitasV L. ſicut mortale eſt drn̄a vel paſſio. gͦ hic male d̓rꝙ ſit oꝑatio celi Soluit doctor ꝙ immortalitas ſignificat vitam indeficientē vita autē nō ſolū nomīat ipſum eēviuentis. ſed etiā nomīat oꝑatiōem vite. ſicut intelligere ēquoddā viuere ⁊ ſentire ⁊ alia hmōi. vt patet ſecundo deanima ⁊ nono ethicoꝝ. Et iſto ſecundo mō capitur hic. etad hoc expͥmendū ſubiungit hec aūt. ſcꝫ immortalitas eſtvita ſempiterna. Et ꝓpter hoc etiam non d̓t ꝙ dei oꝑatioſit incorruptibilitas que importat ſolū ſempiternitateꝫ ipſius eſſe. Sed dicit immortalitas vt includat ſempiternitatem operationisPropter qͥd igit̉ non totius celi corpus taleqͥa neceſſe manere aliqͥd corꝑis lati circū qd̓ inmedio. huius aūt nullā poſſibile eſt manere ꝑtem neqꝫ vl̓iter neqꝫ in medio. Etem̄ ſi ẜm naturā motus erat ip̄ius ad medium. natura aūt circum mouet̉. nō vtiqꝫ eſſet ſempiternus motusNihil em̄ p̄ter naturā ſempiternū. poſterius ātqd̓ p̄ter naturaꝫ. Eo ꝙ ẜm naturā. Et exceſſusqͥdem eſt in generatōne qd̓ p̄ter naturā eius qd̓ẜm naturā. Neceſſe igit̉ terrā eſſe. Hoc em̄ qͥeſcit in medio. Nunc qͥdem igit̉ ſupponat̉ hocpoſterius aūt demonſtrabit̉ de ipſoVHic ꝯn̄ter on̄dit ſcd̓am ꝯditionalē .ſ. ꝙ ſi celum mouet̉ſempiterno ⁊ circulari motū ꝙ ncc̄e ſit eē terrā Tali rōne.qꝛ motꝰ circularis fit circa mediū. ſꝫ rō medij cū ſit accn̄snō eſt ſine ſubiecto. gͦ in medio mūdi oꝑtet aliqͥd eē. Et cūmūdus ſit corpꝰ oꝑtet illud eē corpꝰ. qꝛ mediuꝫ corꝑis eſtcorpꝰ. Sꝫ illud nō p̄t eē al qͣ ꝑs celi. Tū pͥmo. qꝛ celū ẜmſe totū ꝑpetue mouet̉. ⁊ gͦ nulla ꝑs p̄t in medio qͥeſcere Tūſcd̓o. qꝛ vel ibi qͥeſceret ẜm naturā vel ꝯtra naturā. Nonprimū. qꝛ ſic totū celū naturaliter moueret̉ ad mediū cumvnūqd̓qꝫ naturaliter ferat̉ ad focū in quo naturaliter qͥeſcit. Nō ſcd̓m. qꝛ ſic nō ſꝑ qͥeſceret cū nullū violentū ſit perpetuū. ſed illud qd̓ in medio qͥeſcit ſempiterne qͥeſcit. ſicutet celū ſempiterne mouet̉. Relinqͥtur gͦ oꝑtet eſſe aliqͥd qd̓naturaliter quieſcit in medio ſi motus celi ſit circularis etſempiternꝰ. ſꝫ hͦ qͥeſcēs in medio ē terra vt infra on̄det̉ gͦ ſicelū mouet̉ circl̓arit̓ ⁊ ſempit̓ne ncc̄e ē terrā eē qd̓ fuit ꝓpoᵐSed adhuc ſi terrā neceſſe ⁊ ignē eē. Cōtrarioꝝ em̄ ſi alterū natura. neceſſe ⁊ alteruꝫ eē natura. Si vero ſit ꝯtrariū ⁊ eſſe qͣndaꝫ ip̄ius naturā. Eadē em̄ materia ꝯtrariorū ⁊ priuationepͥus affirmatio. dico aūt puta calidum frigidoQuies autem ⁊ grauitas dicūtur per priuatioxobanem leuitatis ⁊ motus.Hic oſtēdit terciā ꝯditionalē .ſ. E ſi ſit terra ꝙ ignis ſitEt pͥmo ꝓponit qd̓ intēdit. Dicēs ꝙ adhuc ſi neceſſe ē terrā eē neceſſe eſt ⁊ ignē eē Probat eā duabꝰ rōnibꝰ. pͥma qꝛſi vnū ꝯtrarioꝝ ſit in natura oꝑtet ⁊ reliquū eē in natura.ptꝫ qꝛ vnū ꝯtrariū hꝫ materiā ſibi ſubiectā vt pꝫ in pͥmophyſicoꝝ. ſed eſt eadē materia ꝯtrarioꝝ. vt ptꝫ ibidē. et ſicoportet ꝙ materia vnius contrarij habeat potentiam adaliud contrariū. ⁊ ſic poſſet eſſe in natura. et qꝛ nihil eſt fru⁊ reliquū ſu-ſtra in natura ſic neceſſe eſt ꝙ ſi vnū ꝯͣrioꝝ ſit

ee iiij