Folio xxvj

catur. oriēs ⁊ occidēs ſolum diſtinguunt̉ in celo ꝑ ꝯꝑationē ad nos. ergo videt̉ ꝙ nō ſemꝑ ſint in determinataparte corꝑis. An̄cedēs probatur. qꝛ variant̉ ẜm orizōtem vniuſcuiuſqꝫ regionis. Dicit doctor. ꝙ ꝓpter immobilitatē poloꝝ ſurſum et deorſum ſunt in determinata parte celi. ſed qꝛ dextrū ⁊ ſiniſtrū habent ſe lateraliterad illa. ergo ſunt ſimiliter in ꝑte determinata Et gͦ Areſtoteles accipit hic ortū ⁊ occaſum nō ꝑ ꝯꝑationem adaſpectū noſtrum. ſed ꝑ comparatōem ad polos immobiles mundi.Surſum ⁊ deorſuꝫ ſunt termini lōgitudinis¶L. ante ⁊ retro ꝓfunditatis. dextrū ⁊ ſiniſtrū latitudinis. ſed in celo nō reperit̉ longitudo. ergo videturꝙ ibi nō ſint ſex differētie poſitionū. Minor probat̉. qꝛde rōne longitudinis eſt ꝙ ſit maior alijs dimēſionibusſꝫ in celo (cū ſit ſphericū) vna dimēſio nō eſt maior alia.¶ Dicendū ꝙ de rōne longitudinis nō eſt ꝙ ſit maioralijs extēſiue. ſed ſufficit ꝙ ſit prior ⁊ maior intenſiue ẜmvirtutē ⁊ ꝑfectionē. ⁊ quia illa diſtantia que eſt inter polos eſt ꝑfectior alijs. vt īferius probabit̉. ergo ſequit̉ ꝙẜm illā debeat accipi longitudo ⁊ latitudoAreſtoteles dixit ſupra. ꝙ ſurſum et deorſuꝫꝯueniunt corpori animato ẜm augmētū. an̄et retro ẜm ſenſum. dextrū vero ⁊ ſiniſtrū ẜm motuꝫ localem. ſed nullꝰ ponens celum eſſe animatū ponit in eomotū augmenti neqꝫ motū ſenſus. ergo neqꝫ deberꝫ poni in celo ſurſum aut deorſum ante vel retro ¶ Solutiodoctoris. ꝙ in animalibꝰ ꝑfectis habētibus motū localem attendunt̉ p̄dicte differentie nō ẜm augmentum etẜm ſenſum. ſed etiā p̄ciſe ẜm motum localē. Et ergo ſuperius in quadā ratōe dictū eſt. ꝙ ſurſum eſt vnde ē motus. dextrū aūt a quo. ⁊ anterius ad quod. Sed in illisque nō habent motū localē que oīno carent dextro ⁊ ſiniſtro inueniunt̉ ſurſum ⁊ deorſum ante ⁊ retro ẜm aliosmotus. Et ſic oportet om̄ia iſta attribui celo ẜm ſolūmotum localem ſicut ꝑfectiſſimo corpori.Non oportet em̄ dubitare ꝓpter ſphericameſſe figurā totius quo modo erit huius hoc qͥdem dextrū. hoc aūt ſiniſtrū. ſimilibꝰ entibus ꝑtibus oībus ⁊ motus om̄i tempore Sed ītelligere vtiqꝫ ſi quis in qͥbus habet dextrū aūt ſiniſtrum differētiaꝫ etiā figuris. deinde circūponat ſpherā. Habebit quidē em̄ virtutē differentem. videbit̉ aūt nō ꝓpter ſimilitudinem figureEodem aūt modo ⁊ de pͥncipio eius qd̓ eſt moueri. Etem̄ ſi nequaqͣꝫ incepit habere neceſſarium pͥncipium vnde incepit. ſi incipiebat qd̓ mouetur moueri. et vtiqꝫ ſi ſteterit mouebitur vtiqꝫ iterum.Hic ꝯſequēter ph̓s ponit duas obiectōes qͣs etiamſoluit Prima obiectio. differētie poſitionū requirūt diſſimilitudine partiū aūt in virtute aut in figura. vt dictūeſt ſupra. ſꝫ celū eſt ſpherice figure habēs oēs ꝑtes ſil̓esergo videt̉ ꝙ hmōi drn̄tie poſitionū nō poſſint attribuicelo. Secūda obiectio eſt. quia in oībus in qͥbus hmōſpēs poſitionū inueniūtur vna ꝑs mouet̉ an alterā. ſedhoc nō poteſt eſſe in celo qꝛ ꝑtes eius om̄i tꝑe mouēturvt ipſe dicit octauo phiſicoꝝ. ergo videt̉ ꝙ hmōi poſitio

nes nō ſint ponēde in celo. ¶ Tūc ibi. Sed intelligere.Soluit p̄dictas obiectōes. ⁊ pͥmo pͥmā dicēs. ꝙ ab aīaceli ſunt diuerſe ꝟtutes in diuerſis ꝑtibꝰ eius. qͣꝫuis ſil̓ibus ẜm figura. ⁊ ꝓpter illas p̄dicte poſitōes celo attribuunt̉. Sicut in ſil̓i. ſi eſſet aliqd̓ corpus qd̓ haberꝫ drn̄tias dextri ⁊ ſiniſtri ẜm figuras partiū diſtinctas. ⁊ poſtea circūponeret̉ ei ſphera ſicut corpus natural̓r ꝯiunctū ꝯtīgens exterius. tunc tale corpus haberet ꝟtutemdrn̄tem dextri ⁊ ſiniſtri. ſed videt̉ nō habere ꝓpter ſil̓itudinē figure q̄ eſt exterius. Scd̓am ſoluit dicēs. ꝙ eodēmō nō eſt dubitandū ꝓpter hoc ꝙ aīalia in qͥbus ſunt dicte drn̄tie poſitionū hn̄t pͥncipiū ſui motꝰ. Quāuis em̄celū nūqͣꝫ incepit moueri. tn̄ qꝛ motus eiꝰ eſt ordinatusiō nccē eſt in ipſo accipere pͥncipiū vn̄ motꝰ inceꝑit ſi inceꝑit moueri. a quo iterum inciꝑet moueri ſi contingeret ipſum ſtare.Dico aūt longitudinem qͥdem ip̄ius que ẜmpolos diſtātia. ⁊ poloꝝ hunc qͥdem ſurſum hūcaūt deorſum. Differentiā em̄ in his ſoluꝫ videmus hemiſperioꝝ per nō moueri polos. ſiml̓ ātet cōſueuimus dicere latera in mūdo. nō qd̓ ſurſum ⁊ deorſum. ſed qd̓ iuxta polos tanqͣꝫ hoc lōgitudine exiſtente. Qd̓ em̄ ad latus eſt quod iuxta ſurſum et deorſum. odudo ēHic ph̓s oſtendit ẜm quā dimenſionē celi attendat̉ſurſum ⁊ deorſum. Et pͥmo ꝓponit qd̓ intēdit dicēs. ꝙlōgitudo celi eſt diſtātia q̄ eſt inter polos ip̄ius celi .ſ. inter palū arcticū ⁊ antartricū. qꝛ vnꝰ poloꝝ eſt ſurſum ⁊alius deorſum. Probat ꝓpoſitū dupl̓r. Primo ꝑ rōemqꝛ in quolibet corꝑe attēdit̉ lōgitudo ẜm maxima diſtātiam dimenſionū ip̄ius. ſed maxima diſtātia celi eſt ẜmdiamētrū que determinat̉ ſolū inter duos polos immobiles ⁊ ſꝑ eodē modo ſe hn̄tes. gͦ inter polos maxime attendit̉ lōgitudo celi. Minor ꝓbatur. qꝛ in his polis ſolū videmus determinatā drn̄am hemiſperiorū ꝑ hoc ꝙhmōi poli nō mouent̉. Scd̓o probat idē ꝑ ꝯmuneꝫ modum loquēdi. qꝛ nō ꝯſueuimus dicere ꝙ latera ip̄ius celi ſint ip̄i poli. ſed ſunt id qd̓ eſt iuxta polos ex vtraqꝫ ꝑte .ſ. oriēs ⁊ occidēs. ergo ſequit̉ ꝙ diſtātia poloꝝ ſit lōgitudo. Tenet ꝯſequētia. qꝛ hoc dicimꝰ laterale qd̓ eſtiuxta ſurſum ⁊ deorſum ex vtraqꝫ ꝑte. ſicut ptꝫ in hoīe.Scd̓m aſtrologos attēdit̉ lōgitudo ẜm drn̄tiam oriētis ⁊ occidentis. latitudo vero ẜm diſtantiā meridiei ⁊ ſeptētrionis. gͦ hic male d̓r ꝙ attēdat̉ẜm diſtantiā poloꝝ. ¶ Qd̓m cuꝫ doctore. ꝙ aſtrologinō ꝯſiderant dimēſiones celi. ſꝫ magis dimeſiōes nr̄ashabitabiles. Et qꝛ qͣntitas noſtra habitabilis eſt maior plus qͣꝫ in duplo ab oriēte in occidēs qͣꝫ a polo ꝟſuseqͥnoctialē. iō ẜm illam aſſignāt longitudinēPoloꝝ aūt qui quidē ſuꝑ nos apꝑens q̄ deorſum ꝑs eſt. Qui aūt nobis immanifeſtus quiſurſum. Dextrū em̄ vnūquodqꝫ dicimꝰ vn̄ pͥncipium eius qͥ ẜm locū motus Celi aūt pͥncipiūcirculatōis vnortus aſtrorū. Quare hoc vtiqꝫerit dextrū. vbi aūt occaſus ſiniſtrū. Si igit̉ incipit a dextris ⁊ ad ſiniſtra circūfert̉ nccē qd̓ ſurſum eſſe īmanifeſtū polū. ſi em̄ erit qͥ manifeſtꝰ

ee iij