De celoPrimus

eē quātoteꝫ mimA y ꝙ ſiqfacit. quia pͥmo p̄mittit quaſdā ſuppoſitōes. Secūdo exhis arguit ad ꝓpoſituꝫ. ibi (neceſſe igitur) Et tercio excludit quandā obiectōem. ibi (Neqꝫ ſi eſſet. Dicit gͦ pͥmo ꝙoportet manifeſtare ex his q̄ ſequunt̉ ꝙ impoſſibile eſt grauitatē eſſe infinitā. Et ꝓ illius manifeſtatione p̄mittit tresſuppoſitōes. Prima. ſi aliqua grauitas determinata moueat ꝑ aliquā magnitudinē ſpacij determinata in tꝑe determinato neceſſariuꝫ eſt ꝙ tanta et adhuc .i. maior grauitas moueat ꝑ eandē magnitudinē ſpacij in minori tꝑe pꝫqꝛ quāto virtus motiua eſt fortior tanto motus eius ē velocior. ⁊ ita ꝑtranſit equale ſpaciū in minori tꝑe. vt probat̉ſexto phyſicoꝝ. Secūda ſuppoſitio. grauitas ⁊ tꝑa habētecōtrario analogiā. qꝛ ſi media grauitas mouet in tāto tepore duplū grauitatis mouet in medietate eiꝰ tꝑis. Tercia ſuppoſitio finita grauitas mouet ꝑ finit ā magnitudinē ſpacij in quodā tꝑe finito. Tūc ibi (Neceſſe igiturPh̓us arguit ex p̄miſſis. ſi eſſet grauitas infinita ſequerēt̉duo ꝯtradictoria. ſcꝫ ꝙ aliqͥd moueret̉ ẜm eam et non moueret̉. Primū ſeqͥtur ex pͥma ſuppone. qꝛ infinita grauitaseſt maior qͣꝫ finita. gͦ ẜm eam aliqͥd velocius moueret̉. Secundū ꝯtradictoriū ptꝫ ex ſcd̓a ſuppōne. qꝛ oportet aliqͥdmoueri ꝓportionabiliter ẜm excellentias .ſ. ꝙ maior grauitas mouet in minori tꝑe ſed infinite grauitatis ad finitaꝫnulla eſt ꝓportio ⁊ tamē eſt ꝓportio minoris tꝑis ad maiusdūmodo ſit finitū. gͦ non eſt dabile aliquod tꝑs in quo infinita grauitas moueat. Nec p̄t dici ꝙ moueat in mīmo tepore. qꝛ non p̄t accipi minimū in tꝑe cum om̄e tp̄s ſit diuiſibile Tunc ib (Neqꝫ ſi eſſet) Excludit quandā obiectionē. poſſet em̄ aliqͥs dicere eſſe aliqd̓ tp̄s minimū .i. indiuiſibile ſicut aliqͥ poſuerūt aliqͥs magnitudines mīmas ⁊indiuiſibiles. Rn̄det ph̓s ꝙ hoc incōueniens ſeqͥtur ſi ponatur tp̄s minimū in quo illa infinita grauitas mouetur ⁊etiam ſeqͥtur in quolibet tēpore non mīmo. Primū patet.qꝛ qͣꝫuis poneret̉ tempus minimū adhuc tamē non excluderetur eius ꝓportio ad tēpus maius. qꝛ tēpus minimumerit pars tēporis maioris. ſicut vnitas eſt ꝑs numeri. et gͦhabet aliqualē ꝓportōem ad omnē numeꝝ. ſed minimumquod eſt ꝑs hꝫ ꝓportōem ad totū. licet mīmū qd̓ nō ē ꝑsnon habeat ꝓportōem. ſicut ptꝫ de puncto in ordine ad lineā. Scd̓m patet. qꝛ ſi in qualicūqꝫ tꝑe finito etiā nō minimo ſit gͣuitas infinita moues adhuc neceſſe eſſꝫ ꝙ in illo tēpore nō mīmo aliqua grauitas finita moueat ꝑ finitū ſpacium. qꝛ oportet accipere exceſſum grauitatis ẜm diminutionē tꝑis vt p̄dictuꝫ eſt. Sic gͦ ptꝫ ꝙ impoſſibile ē eē grauitatem infinitā. ⁊ eadem eſt rō de leuitate. ſcꝫ ꝙ impoſſibile eſt leuitatem eſſe infinitam¶ Ignis eſt corpus ſimplex recte motū. et tamenI . p̄t eſſe infinitus. Scd̓a pars ꝓbatur ꝑ ph̓m ſecūdo de aīa dicentē ꝙ ſi apponerēt̉ infinita cōbuſtibilia igni augeret̉ in infinitū Dd̓m ꝙ ignis capit̉ dupl̓r. Unomō ex ꝑte ſue nature ꝑticulariter accepte. ⁊ ſic p̄t augeri ininfinitū ꝓpter imꝑfectōem formaꝝ elementoꝝ que magisſunt vie ad naturā ꝑfectā qͣꝫ nature ꝑfecte. Alio mō capitur vt eſt natura cōis. ſcꝫ inqͣꝫtum eſt ꝑs totius vniuerſiet ſic nō p̄t augeri in infinitū. qꝛ eſt impoſſibile ꝙ forma ignis actuet materiā infinitā ꝓpter ordinem ꝑtis ad totumUel dd̓m ꝙ ph̓s loqͥtur ibi ſolū ꝯditionaliter. ſed ꝯditionalis p̄t eſſe vera etiā ambabꝰ exn̄tibus falſisF Aliquod corpus recte motū eſt infinitū ẜm diF ¶ L. uiſionē. qꝛ eſt continuū. ergo etiā erit infinitumẜm compoſitōem ⁊ quantitatē ſuaꝝ partium Dd̓m ꝙ

non eſt ſil̓e de diuiſione ⁊ cōpoſitiōe. qꝛ diuiſio terminaturad materiā que habet rōem infiniti. ſed ꝯpoſitio terminatur ad formā que eſt pͥncipiū finitatis. Et qn̄ d̓r. materia ⁊ ꝓpria forma debent ad inuicē ꝓportionari. ſi gͦ vnū ſitfinitū ⁊ reliquū. Dd̓m ꝙ nō eſt incōueniens ꝙ ſub formaque de ſe eſt finita ſtet materia que de ſe non eſt finita. licet ſit finita inqͣꝫtum ſtat ſub taliformaAPGrauitas infinita poteſt mouere in inſtāti. gͦ mayle ꝓbatum eſt ꝙ ſi eſſet grauitas infinita ipſa nonmoueret. An̄s ꝓbatur. qꝛ ſicut infinita grauitas nō habetꝓportōem ad finitā. ita ſimiliter inſtans tꝑis cū non ſit ꝑstꝑis nō habet ꝓportōem ad tp̄s Dd̓m ꝙ impoſſibile ēin inſtāti fieri motū vt ꝓbatum eſt ſexto phyſicoꝝ. Et ergo d̓t ſanctus Thomas ꝙ non eſt par rō de tꝑe mīmo ⁊de inſtanti. qꝛ tempus minimū eſſet pars tꝑis maioris. ſꝫinſtans temporis nō eſt pars temporisꝘquidē igitur nō eſt infinitum corpus. palamꝑ ea que ẜm partē ſpeculantibꝰ hoc mō et vniuerſaliter intendentibꝰ. nō ſolum ẜm rōnes easque in dictis nobis circa principia: determinatuꝫ eſt em̄ et ibi vl̓iter pͥus de infinito qūo eſt ⁊quo nō ē ſꝫ nūc ⁊ alio mō. Poſt hec āt intēdēdūvtrū ſi nō infinitū qͥdem corpus qd̓ om̄e. Sedtamē adhuc tm̄ qͥdem vt poſſint eſſe plures celi. forte em̄ vtiqꝫ quis hoc dubitabit qm̄ quemadmodū qͥ circa nos mūdus cōſtitutus ē nihilprohibet. ⁊ alios eſſe plures qͥdem vno non tamen infinitos. Primum autem dicamus vniuerſaliter de infinitoIſtud eſt terciū capl̓m huius tractatus in quo oſtēditꝙ vl̓iter nullū corpus ſenſibile .i. naturale p̄t eē actu infinitum. Et diuidit̉ in duas ꝑtes pͥncipales. In pͥma oſtēditꝓpoſitum ꝑ rōnes naturales demōſtratiuas. que ſcilꝫ ſumūtur ex ꝓprijs pͥncipijs ſcīe naturalis. In ſcd̓a oſtenditidem rōnibus logicis que ſcꝫ ſumūtur ex aliqͥbus cōmunioribꝰ vel ex aliqͥbus ꝓbabilibꝰ ⁊ nō neceſſarijs. ibi Rōnabilius aūt. Circa primū duo facit. qꝛ pͥmo comꝑat dicta dicēdis. ⁊ ſecundo exeqͥtur ꝓpoſitum. ibi. Neceſſe itaqꝫ.Dicens pͥmo ꝙ poſtqͣꝫ manifeſtū eſt ẜm ꝑteꝫ .i. ẜm ꝓpriasrōnes ſingularū partiū vniuerſi ſcilꝫ corꝑis quod mouet̉circulariter ⁊ qd̓ mouet̉ recte ꝙ ſit aliquod corpus infinitūHic ꝯn̄ter oſtendenduꝫ eſt vl̓iter .i. ꝑ medium cōmune ꝙnullū corpus ſenſibile p̄t eſſe actu infinitū. que tn̄ rōes comunes ſunt alie ab his que poſite ſunt in tercio phyſicorum. vbi determinat̉ vl̓ ter de infinito quomō ſit et qͦmodo non ſit. Deinde etiā inqͥrendū eſt ſuppoſito ꝙ totū vniuerſum nō ſit infinitū vtrū poſſit eſſe tante quantitatis ꝙpoſſint eſſe plures celi .i. mūdi diſtincti ab illo mūdo vno qͥeſt circa nos. nō tn̄ infiniti. Sed anteqͣꝫ ph̓us illa pertractet prius oſtendit vniuerſaliter. id eſt ꝑ rōnes cōmunes.ꝙ nullum ſit corpus actu infinitumNeceſſe itaqꝫ om̄e corpus. aut infinitū eſſeaut finitum. ⁊ ſi infinitum. aut anomiomerorūtotum aut omiomeroꝝ. ⁊ vtiqꝫ ſi anomiomeꝝaut exfinitis ſpēbus. aut ex infinitis. Ꝙ quidem igitur nō poſſibile eſt ex infinitis manife-