PrimusDe celo

elum ſit infinitū tempus erit infinitum. quia illa ſunt equalia quo ad infinitate. Sed hoc eſt manifeſte falſum. qͥa adſenſum videmus ꝙ celum circunfert̉ in tempore finito. qꝛin vigintiquattuor horis. ergo eſt impoſſibile corpus circulariter motū eſſe infinitum. Sed ꝓbando oſtenſiue format rōnem ecōuerſo ſic tempus in quo celū reuoluit̉ eſt finitum. vt patet ad ſenſum. ergo ⁊ ſpaciū ꝑtranſitum erit finitū. ⁊ per cōſequens celum quod tale ſpaciuꝫ ꝑtranſit eritfinitū. Tenent ambe cōſequētie. qꝛ tempus ſpaciū ⁊ mobile cōſimiliter diuidunt̉. vt ꝓbatur ſexto phyſicoꝝ. Ex omnibus his concludit ꝙ manifeſtuꝫ eſt corpus circularitermotum non eē interminatum. quia eſt figuratū. et ꝑ conſequens non erit infinitumPrimū mouens eſt infinitū ergo primū mobileI . quod eſt celum erit infinitū. Tenet conſequenItia. quia motoris ad mobile debet eſſe ꝓportio. Etiā ſi primū mouens eſſet infinituꝫ pͥmo mobili exiſtente finito. tūcpoſſet ipſum mouere in inſtanti quod implicat contradictionē Dicendum dupl̓r. primo ꝙ argumentū concluderet ſi primū mouens ageret ꝑ neceſſitatem nature ⁊ ẜm extremū poſſe. quia tunc moueret in nō tempore. ſed hoc falſuim eſt. quia agit ꝑ intellectum ⁊ voluntatem. Secundodicendū ꝙ motoris ad mobile debet eſſe ꝓportio inequalitatis. quia oportet virtutem actiuaꝫ mouentis excederereſiſtentiam paſſiuamAliquod eſt corpus circulariter motum finitur¶. ergo etiam erit aliquod corpus circularit̓ motum infinitū. Tenet cōſequentia. quia ſi vnuꝫ oppoſitoruꝫſit in natura ⁊ reliquū Dicendū ꝙ probatio conſequentie habet ſolum veritatem in cōtrarie ⁊ relatiue oppoſitiscum tali declaratione. ſi vnū oppoſitoꝝ ſit in natura oportet reliquū eſſe actu vel in potentia. quia eadem eſt potētiacontrarioꝝ ¶ Et quando querit̉. vtrum in corpore infinito ſi eſſet poſſet dari centrū. Dicendū ꝙ ſic ſi ponatur moueri circulariter. quia omis motus circularis eſt circa centrum immobile ¶ Et ſi iterum queritur an in tali corpore infinito ſit dare medium. Dicendū ꝙ mediuꝫ poteſt accipi dupl̓r. Uno modo poſitiue pro illo quod eque diſtatab extremis. ⁊ ſic non eſſet in corpore infinito. Alio mō negatiue pro illo qd̓ nō magis accedit ad vnum extremū qͣꝫad aliud. Et ſic in infinito poſſunt dari infinita mediaExtra celum eſt ſpacium infinitum. ergo erit reF pletū aliquo corpore infinito. Tenet conſequentia. quia vacuum non eſt ponendū. Dicendum ꝙ nihileſt extra celum niſi ẜm imaginationem. ſed imaginationicredere eſt inconueniensSed adhuc neqꝫ quod ad mediū. neqꝫ qd̓ aEmedio fertur in infinitū. contrarie em̄ lationesque ſurſum ⁊ que deorſum. contrarie autem adcōtraria loca. Contrarioꝝ aūt ⁊ ſi alteruꝫ determinatū eſt ⁊ alterum determinatū erit Mediūaūt determinatū eſt. ſi em̄ vndecūqꝫ feratur deorſum quod ſubſtat. nō contingit ꝑtranſire longius medio loco. Determiato igitur medio loco ⁊ eum qui ſurſum locum neceſſe determinatum eſſe. Si autē loca determinata ſunt ⁊ finita ⁊ corpora erunt finita. Adhuc ſi ſurſumet deorſum determinata ſunt ⁊ intermediuꝫ neceſſe

determinatū eſſe. Si em̄ nō eſt determinatuꝫinfinitus vtiqꝫ erit motus. hoc aūt quod impoſibile. on̄ſuꝫ eſt prius. Determinatū eſt igit̉ medium. Quare ⁊ quod in hoc corpus aut exiſtēsaut fieri poſſibile. Sed et adhuc quod ſurſuꝫ ⁊deorſum fertur corpus poteſt in hoc factū eſſe.natum eſt em̄. hoc qͥdeꝫ hoc a medio moueri.hoc aūt ad mediū. Ex his itaqꝫ manifeſtum. ꝙnō ꝯtingit corpus eſſe infinitū Et adhuc ſi grauitas non eſt infinita. neqꝫ vtiqꝫ horum corporum nullum erit infinitum. Neceſſe enim infiniti corporis infinitam eſſe ⁊ grauitatem. eadem autē ratio erit et in leui. Si em̄ eſt infinitagrauitas eſt ⁊ leuitas. ſi infinitū ſit quod circunfertur. palam aūt ex his. Sit em̄ finita et ſumatur infinitū qͥdem corpus in quo a b. grauitasautē ipſius in quo g. Auferat̉ igitur ab infinitofinita magnitudo in quab d. et grauitas eiꝰ ſitin quo eſt e. itaqꝫ e eo quod g. minus erit Minoris em̄ grauitas minor. menſuret autem minus quotiēſcunqꝫ ⁊ vt grauitas minor ad maiorem b d. ad bꝫ. fiat. cōtingit em̄ auferri ab infinito quācunqꝫ. Si igit̉ ꝓportionabiliter magnitudines grauitatibꝰ. Minor auteꝫ grauitasminoris eſt magnitudīs et maior maioris vtiqꝫ erit equalis igitur erit finiti et infiniti grauitas. Adhuc aūt ſi maioris corporis maior grauitas eius qd̓ eſt b. maior grauitas qͣꝫ bꝫ. Quare finiti grauitas erit maior qͣꝫ infinitis Et inequalium magnitudinum eadem grauitas erit.Inequale em̄ finito infinitumNullū cop⁊Iſtud eſt ſcd̓m capl̓m huius tractatus in qͦ ph̓s oū̄ditꝙ nullū corpus recte motū ſit actu infinitū. Dices pͥmo ꝙnullū corpꝰ motū ad mediū aūt a medio eſt infinitū. Probat duabꝰ rōnibꝰ. quaꝝ pͥma ſumit̉ ex ꝑte locoꝝ q̄ talis ēSi corꝑa recte mota eſſent infinita vel eſſent corꝑa extrema ſicut ignis ⁊ terra. aut eēnt corꝑa intermedia. Sꝫ nullū iſtoꝝ eſt dd̓m. gͦ. Minor ꝓbat̉ pͥmo de extremis. qꝛ mōtus illoꝝ corpoꝝ ſunt ꝯtrarij ⁊ ad loca ꝯtraria. ſed vnū illorū ꝯtrarioꝝ eſt determīatū .ſ. mediū mundi. qꝛ ſi aliqd̓ corpus vndiq̄qꝫ ferat̉ deorſum ad locū mediū nō p̄t longiusꝑtrāſire. gͦ oꝑtet etiā reliquū eē determīatū. Tenꝫ ꝯn̄a. qͥaꝯtraria ſtꝭ vnius generis et vniꝰ potētie. Sed ſi loca ſintdetermīata oꝑtꝫ corꝑa eē finita q̄ nata ſunt moueri ad illaloca. qꝛ oꝑtet locatū ꝯmēſurari loco. Scd̓o ꝓbat̉ mīor demedijs. qꝛ ſi extremis exn̄tibꝰ determīatis media eēt indetermīata ſeq̄ret̉ ꝙ motus extremoꝝ corpoꝝ eſſꝫ infinitus. ⁊ ſic nō poſſꝫ ꝑfici motꝰ de vno extremo in aliud. etiāſtante naturali inclinatiōe ad hūc vel illū locū. qꝛ eēt ꝑ media infinita. ſed hͦ pͥus on̄ſum eſt eē īpoſſibile. qꝛ on̄ſum eſtꝙ natural̓ inclinatio nō p̄t eē fruſtra cū deꝰ ⁊ natura nihilfaciāt fruſtra. vt pͥus dem eſt. Ergo eſt impoſſibile corꝑqd̓ actu eſt in medio vel quod p̄t ibi eſſe ſit actu infinitum