Folio viij
figuraꝝ. ergo in eis nihil erit contrariū. ⁊ per ꝯſequensmale dicitur. ꝙ circulari maxime opponatur rectum.Dicendū dupliciter ⁊ ſunt ambe ſolutōnes doctoris ſancti. Primo dicitur ꝙ ph̓us hic loqͥtur ex ypoteſtet nō ſimpl̓r. ſi em̄ eſſet aliquid contrariū circulari maxime hoc eſſet rectum ratōne ſupradicta. Scd̓o dicendūꝙ licꝫ in figuris nō ſit ꝯtrarietas ſpecieꝝ. eſt tamē ibi ſicut in quolibet genere ꝯtrarietas differentiaꝝ. vt patetdecimo metaphiſice¶ Deinde ſi quis exiſtimet eandē ratōnemeſſe quā ⁊ in recto ⁊ in circulari. eam em̄ que aba. ad b. latōnē contrariā ei que ab ad a. eam quein recto dicit. He em̄ infinite ſunt: circularesem̄ infinite vtiqꝫ erunt circa eadē ſigna.partibus motus circularis. Et pͥmo dicit ꝙ nō eſt cōHic ꝯſequēter ſcd̓o oſtendit ꝙ nō eſt ꝯtrarietas intrarietas in partibꝰ motus circularis que ſumunt̉ ẜmeundem ſemicirculū. qꝛ alias infiniti motus eſſent vnicontrarij. Probat. qꝛ inter duo puncta eiuſdem ſemicirculi poſſunt deſcribi infinite linee curue. ſic aūt nō eſtde lineis rectis. quia inter duo puncta poteſt ſolum eſſevna linea recta vt patꝫ in hac figura que ſequitur
¶ Hic oſtendit ꝙ nō eſt ꝯtrarietas in ꝑtibus motus circularis que accipiunt̉ ẜm eundē ſemicirculū terminis tranſpoſitis. Probat. qꝛ de ratōne ꝯtrarietatiseſt ꝙ habeat maximam diſtantiā ſed talis nō ſumit̉ ẜmſemicirculū. quia diſtantia que eſt in ſemicirculo reputatur eadem diſtantie que accipitur per dyametrum. qꝛper illam menſuratur. Nam oēm aliam diſtantiā menſuramus per lineam rectam cum illa ſit certa determinata ⁊ minima. cum inter duo puncta nō ſit niſi vna. ſedcurue ſunt infinite vt patet in hac figura.Mathematici accipiunt quantitatē linee curL. ue per lineam rectam et econuerſo. ergo hocph̓us hic incōuenienter negat. Probatur. qꝛ accipiuntquantitatē corde per arcum. et quantitatē arcus ꝑ cordam. Dicendū ꝙ illa eſt ratio Iohānis grāmatici.ſed deficit vt inquit doctor ſanctus ab ītellectu Areſtotelis. qꝛ Areſtoteles hic nō intendit ꝙ linea curua menſuretur per rectam. Sed ꝙ diſtantia que eſt inter quelibet duo puncta menſuretur per lineam rectam. ratione iam dicta.Maxima diſtantia eſt in celo et tamē celum ēScircularis figure. Prima pars ꝓbatur de diſtantia que eſt inter pͥncipium arietis ⁊ pͥncipium libreDicendū ꝙ illa diſtantia maxima attendit̉ ẜm quātitatem dyamētri ⁊ nō ẜm quantitatē ſemicirculi. aliasem̄ plus diſtaret pͥncipiū arietis a pͥncipio ſagittarij qd̓reſpicit trino aſpectu recte oppoſitōnis.¶ Similiter aūt et vtiqꝫ ſi quis circulū faciēseam que in alterutro ſemicirculo lationē cōtrariaꝫ ponat ei que in altero. puta in toto circulo eaꝫque ab e adz. eius que in ſemicirculo. ei que a ꝫ.ad e in c. ſemicirculo Si aūt et iſte ꝯtrarie. ſꝫ nōquid et que intoto circulo lationes inuicē propr̓hoc contrarieHic ph̓s oſtendit ꝙ nō eſt ꝯtrarietas in partibusmotus circularꝭ q̄ accipiunt̉ ẜm duos ſemicirculos Etd̓t ꝙ ſi qͥs deſcribens circulū totū ꝑ dyametrū diuiſumponat motū qͥ eſt in vno ſemicirculo eē contrariū ei qͥ eſtin alio. hoc improbat̉ eadē ⁊ ſimili ratōe qua et pͥmū. qꝛilla diſtantia nō eſt maxima nec menſurat̉ ſemicirculo.ſed diametro vt patet in ſequenti figura
IILLGb̓aEx iſta ratōne ph̓i videt̉ ſequi ꝙ infiniti mo¶ tus eſſent infinitis contrarij. Probatur. quiapoſſunt deſcribi infinite linee ⁊ ſuꝑ quālibet erunt duomotus contrarij. Dicendū ꝙ illa eſt ratio Iohānisgrammatici. ⁊ veꝝ ꝓbat ſi loquamur de contrarietateterminoꝝ ſicut accidit in motibus rectis. ſed in ratōneph̓i cōparatur vnus motus qui fit ſuꝑ vna linea curuadeſcripta ad infinitas alias deſcribendas vel deſcriptasin quibus nō eſt equalis diſtantia.Sicut inter duo puncta poſſunt deſcribi infi¶ ¶. nite linee curue. ita ſimiliter inter duo punctapoſſunt deſcribi infinite linee recte. Probatur. qꝛ a centro ad circūferētiā pn̄t doſcribi īfinite linee recte. Dicendū ẜm doctorem ꝙ om̄es iſte linee recte ſunt equales. ⁊ ideo deſignant eandem diſtantiā inter cōtrariosterminos. ⁊ ideo in om̄ibus eſt eadem ratio contrarietatis que importat maximam diſtantiā. ſed linee curueſic deſcripte ſunt inequales. et ergo in eis nō eſt eademratio contrarietatis.Similiter aūt ⁊ que in ſemicirculo vno. puta a. gͦ: ad d. ⁊ a. d̓ ad g. Eadē em̄ ei q̄ in dyamefro ē. ſꝑ em̄ vnūqd̓qꝫ diſtare ẜm rectū ponimꝰ
bb iij