PrimusDe celo

ſpeciem ⁊ vnitatē a termino ad quē. ergo etiā diſtinctionēDd̓m ẜm doctorē ſanctū ꝙ hoc eſt verum de alijs motibus qͥ ſpecificant̉ ẜm ſuos terminos. ſed motꝰ localis ſpeefficatur ẜm loca. Uel d̓r ꝙ motus in rōne actus imꝑfecti capit ſpēm in ſuo termino. ſed in tōne paſſionis quantitatiue accipit ſpēm a magnitudineMotus rectus eſt mixtus ⁊ cōpoſitus. gͣ ma¶ . led̓r ꝙ ſit ſimplex. An̄s probatur. qꝛ reꝑitur incorꝑibus mixtis ſicut ſuꝑius exemplificatum fuit de ferroquod recte ſolū mouetur deorſum Dd̓m ẜm doctoremſanctū ꝙ duplicia ſunt corpora mixta. quedaꝫ in qͥbus nōtotaliter dominat̉ grauitas vel leuitas ſicut patꝫ de pluma. ⁊ illa qn̄qꝫ mouent̉ ſurſum ⁊ quādoqꝫ deorſum. Aliaſunt in qͥbus vnū elementū ſimpl̓r p̄dominat̉. ⁊ illa mouētur ſolum ad vnū locum ẜm elementū quod in eo eſt predominans. Et qn̄ d̓r. ex illo ſequeret̉ ꝙ homo quādoqꝫ deberet ſurſum moueri etiā excluſo principio actiuo motus quod eſt anima. An̄s ꝓbatur. qꝛ in aliqͥbus puta colericis p̄dominatur ignis qui naturaliter mouet ſurſum.Rn̄detur ꝙ duplices ſunt qualitates elemēti p̄dominantis. q̄dam ſunt motiue ſicut grauitas ⁊ leuitas. et ab illismixta mouent̉ localiter. Alie ſunt qualitates alteratiue. ſicut calidum ⁊ frigidum. et illas ſequunt̉ alie paſſiones inmixtis. vt patet in diuerſis ꝯplexionibus hominūSi qͥdeꝫ igitur eſt ſimplex motus qui in circuitu corporis ⁊ ſimplex motus ſimplicis corporis. Etenim ſi compoſiti fuerit ẜm p̄dominans erit neceſſarium eſſe aliquod corpꝰ ſimplex. quod natuꝫ eſt ferri circulari motu ẜm ſuiipſius naturā Uiolentia quidem em̄ cōtingiteo ꝙ qͥ alterius ⁊ alterius. ẜm naturam aūt impoſſibile. Siqͥdem vnus vniuſcunqꝫ motusqui ẜm naturam ſimpliciumIſta eſt ſecūda pars pͥncipalis huius capl̓i in qua ph̓sincipit arguere ad ꝓpoſitum. ſcilꝫ ꝙ p̄ter quattuor elemētaſit ponendū qͥntum corpus. ſcꝫ celum quod ẜm ſuam naturā circulariter mouet̉. Et hoc qͥnqꝫ rōnibus. quarū prima talis eſt. Motus circularis eſt motus ſimplex. ergoeſt alicuius corporis ſimplicis. ſed non eſt alicuius qͣttuorelemētorum. gͦ p̄ter qͣttuor elemēta ponēdum eſt vnū corpus ſimplex quod ẜm naturā circulariter mouet̉. Conſequētia maioris ꝓbatur. qꝛ motus ſimplex ē corporis ſimplicis ⁊ nō cōpoſiti. niſi tale compoſitū moueat̉ ẜm elemētum p̄dominans. Minor ꝓbatur. qꝛ quattuor elementiscōuenit alius motus ẜm naturā. ſcilꝫ motus rectus. gͦ eisnon p̄t cōuenire circularis. qꝛ vnius corporis ſimplicis eſtſolum vnus motus ſimplex ẜm naturaꝫ ⁊ diuerſoꝝ ſuntdiuerſi motus. Et d̓r notanter ẜm naturā. qꝛ ꝑ violentiaꝫvnū corpus poteſt moueri motu alterius corporis. ſed ẜmnaturam eſt impoſſibileUtrum vnius corporis ſimplicis ſitAuem̄ vnus motus ſimplex ẜm ꝓpriā naturam. Dd̓m ꝙ ſic. qꝛ vnius corporis ſimplicis eſt tm̄vna forma ſimplex. ſed motus conſeqͥtur formā. qꝛ eſt effectus nature ⁊ forma eſt magꝭ natura qͣꝫ materia. vt probatur ſecundo phiſicoꝝ. ergo ⁊c. Et ecōtra vnius motusſimplicis eſt ſolū vnum corpus ſimplex ex eodem fundamento. Et d̓r notanter ẜm naturam ꝓpriam. qꝛ idem cor

pus ſimplex p̄t moueri diuerſis motibꝰ ẜm naturā alterius vel ꝑ violentiā. Sicut ignis mouet̉ motu rectoſurſum ẜm naturā ꝓpriam. ſed ẜm naturā alterius ſcꝫceli mouet̉ circulariter. Et etiam ignis ẜm naturamꝓpriam aſcēdit. ſed ẜm naturam cōem deſcendit ad replendū vacuū qd̓ natura cōmunis abhorret. Et ē hiccōſiderandū ꝙ in eodeꝫ eſt eadem natura cōis ⁊ ꝓpriaẜm rem. differēs tamē ẜm rōem. qꝛ d̓r natura ꝓpria inqͣꝫtum ordinatur ad ꝓprium eſſe rei. ſed d̓r cōis inqͣꝫtūordinat̉ ad cōſeruatōem totius vniuerſi cuius eſt parsF Aqua ⁊ terra ſunt duo corꝑa ſimplicia. et tn̄¶. eis cōuenit naturalit̓ vnus motus ſimplex.Probat̉. qͥa motus deorſum eſt vtriqꝫ naturalis. Etita ſil̓iter poſſet argui de motu ſurſum reſpectu ignis ⁊aeris Qd̓m ẜm ſanctū Thomam ꝙ motus localisnō attribuit̉ elemētis ẜm principia alteratiua que ſuntcalidū frigidū humidū ⁊ ſiccum. qꝛ ẜm illa elementa diſtinguunt̉. vt ptꝫ ſecūdo de generatōe. ſed attribuit̉ eisẜm grauitatē ⁊ leuitatem. Et ẜm illa pͥncipia duo elementa poſſunt habere rōnem vnius corꝑis. quare noneſt incōueniens ꝙ vnus motus ſimplex eis conueniatUel dd̓m ẜm eundē ꝙ nō eſt om̄ino ſimpl̓r idē motusẜm ſpēm in illis elemetis. ſicut nec ſimpl̓r eadem grauitas aut leuitas. qꝛ terra eſt ſimpl̓r grauis ⁊ ignis ſimpliciter leuis. ſed aqua eſt grauis ꝑ ꝯparationē ad duoet ſil̓iter aer eſt leuis per cōparatōem ad duo. Probatſanctus Thomas. qꝛ motus ſpecificātur ẜm ſuos terminos. ſed nō ſunt ſimpl̓r ⁊ omino ijdem termini. quiaaer mouetur ad locum qui ſubditur igni ⁊ aqua ad locum qui ſupereminet terre.F Non eſt neceſſariū ꝙ tot ſint corꝑa ꝯpoſitaV . quot ſunt motus cōpoſiti. gͦ a ſimili non eritneceſſariuꝫ eſſe tot corpora ſimplicia quot ſunt motusſimplices. An̄s ꝓbatur. qꝛ motus cōpoſiti diuerſificātur in infinitū. nō aūt corꝑa Solutio doctoris eſt. ꝙmotus localis ſimplex nō correſpōdet corꝑi ſimplici inqͣꝫtum eſt calidū humidū frigidū ⁊ ſiccum. ſed ſoluꝫ ẜmꝙ eſt graue aut leue Nec etiam motus cōpoſitus correſpōdet corꝑi cōpoſito ẜm gradus mixtionales p̄dictaꝝ qualitatū. ſꝫ ẜm ꝯpōem grauis ⁊ leuis Et gͦ vtraqꝫ diuerſitas non tendit in infinitum ẜm ſpeciem ſed ſolum ẜm numerumF Si corꝑa ſimplicia multiplicarent̉ ad multiV ¶ L. plicatōem motuum. ſeq̄retur ꝙ eſſent pluracorꝑa ſimplicia qͣꝫ quinqꝫ. ꝓbatur. qͥa ſunt plures motus ſimplices. ſicut ſunt motus ad dextrum et ſiniſtrūſimiliter motus ad ante ⁊ retro. Solutio doctoris.hic ſolum fit ſermo de motibꝰ ſimplicibꝰ qͥ conueniunteſſentialibꝰ partibꝰ vniuerſi ẜm cōditōem vniuerſi inqͣꝫtuꝫ eſt ſphericū. ⁊ gͦ ſolum diſtinguunt̉ ꝑ cōparationeꝫad mediū qd̓ eſt immobile. ⁊ ila diſtinctio fit triplicit̓.ergo ſolum ſunt tres motus ſimplices. Sed dextrū etſiniſtrum ſil̓iter ante ⁊ retro cōſiderant̉ in aīmalibus ⁊nō in toto vniuerſo. quare ẜm illos motus nō fit diſtinctio Et quando d̓r. illa etiā reperiunt̉ in celo vt patebit ſecūdo huius Qd̓m ꝙ tunc reducunt̉ ad motū circularem. quia motus circularis eſt ẜm dextrum et ſiniſtrum. ante et retroAdhuc ſi qui p̄ter naturā cōtrarius ei qͥ ẜmnaturā ⁊ vnū vni contrariū neceſſe. qm̄ qͥ circi