Druckschrift 
2,2 (1485)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

QueſtioCXXXVIII

O tertium ſic ꝓcedit̉ Uidet̉ cōſtantia ꝑtineat ad perſeuerantiaꝫConſtantia enī ꝑtinet ad patientiā vt ſupra dictū ē. ſedpatientia differt a ꝑſeuerantia. ergo cōſtantia non ꝑtinetad ꝑſeuerantiā. Pre. Uirtus ē circa difficile bonumſed in ꝑuis oꝑibus cōſtantē videt̉ eſſe difficile ſꝫ ſolum in oꝑibus magnis ꝑtinēt ad magnificētiā. ergoſtantia magis ꝑtinet ad magnificentiā qͣꝫ ad ꝑſeuerātiā.Pre. Si ad ꝑſeueranuā ꝑtineret cōſtantia. in nullo videret̉ a ꝑſeuerātia differre. qꝛ vtrūqꝫ īmobilitatē quādaꝫimportat. differunt aūt. Uacrobius cōdiuidit cōſtantiā firmitari quā intelligit̉ perſeuerātia. vt ſupra dictūeſt. ergo cōſtātia ꝑtinet ad ꝑſeuerantiā. Sed contraeſt aliquis dicit̉ eſſe cōſtans ex eo in aliquo ſtat. ſꝫ immanere aliquibus ꝑtinet ad ꝑſeuerantiā vt pꝫ ex diffinitione quā Andronicus ponit. ergo cōſtantia ꝑtinet adſeuerantiā. Rn̄. dd̓m ꝑſeuerantia cōſtantia cōueniūtquidē in fine. qꝛ ad vtrāqꝫ ꝑtinet firmiter ꝑſiſtere in aliqͦbono. differunt aūt ẜm ea difficultatē afferunt ad perſiſtendū in bono. virtus ꝑſeuerantie ꝓprie facit firmiterꝑſiſtere hoīem in bono cōtra difficultatem que ꝓuenit exipſa diuturnitate actus cōſtantia aūt facit firmiter ꝑſiſtere in bono cōtra difficultatē que prouenit ex quibuſcūqꝫalijs exterioribus impedimentis. principalior ꝑs fortitudinis ē perſeuerātia qͣꝫ cōſtantia. qꝛ difficultas ē exdiut uruitate actus ē eſſentialior actus virtutis qͣꝫ illa ēex exterioribus īpedimentis. Ad i. ergo dd̓m exteriora īpedimenta ꝑſiſtendi in bono p̄cipue ſunt illa triſticiam inferūt. circa triſticiā aūt ē patientia vt dictū ē. ideocōſtantia ẜm finē cōueuit ꝑſeuerantia. ſcd̓m aūt ea quedifficultatē inferunt cōuenit patīa. finis autē potior ē. cōſtantia magis ꝑtinei ad ꝑſeuerantiā qͣꝫ ad patiētiā.Ad. ij. dd̓m in magnis oꝑbus ꝑſiſtere difficilius ēſed in paruis in mediocribus diu ꝑſiſtere habꝫ difficultatē ſi ex magnitudine actus quā reſpicit magnificētia. ſaltem ex ipſa diuturnitate qua reſpicit ꝑſeuerantia. cōſtantia pōt ad vtrūqꝫ ꝑtinere. Ad. iij. dd̓mſtantia pertinet quidē ad ꝑſeuerantiā inquāt ū conuenitꝭ ea. tn̄ eſt idem ei inquātum differt ab ea vtᶠ dcm̄ eſtO quartū ſic pro gider̉ceditur. perſeuerantia indigeat au yio gratie. Perſeuerantia .n. ē quedā virtus vt dictū eſt. ſed virtꝰ vt Tullius dicit in ſua rhetorica agit in modū nature. ergo ſolainclinatio virtutis ſufficit ad ꝑſeuerādū. ergo ad hocrequirit̉ aliqd̓ auxiliū gratie. Pre. Donū gratie xp̄i ēmaius qͣꝫ nocumentū qḋ adā iniulit vt pꝫ ad Ro. v. ſedante peccatū ſic cōditus fuit vt poſſet ꝑſeuerare per idqd̓ acceꝑat ſicut Augꝰ dicit in li. de correct. gr̄a. ergo ml̓to magis per gr̄am xp̄i reꝑatus pōt ꝑſeuerare abſqꝫ auxilio noue gratie. Pre. Oꝑa peccati qn̄qꝫ ſunt difficiliora qͣꝫ oꝑa virtutis. vnde ex perſona impioꝝ dr̄ Sap̄. v.Ambulauimus vias difficiles. ſed aliqui ꝑſeuerāt in oꝑibus peccati abſqꝫ alterius auxilio. ergo etiā in oꝑibꝰ virtutū pōt homo perſeuerare abſqꝫ auxilio gratie. Sedcontra eſt qd̓ Augꝰ dicit in li. de perſeuerantia. Aſſerimꝰdonū dei eſſe perſeuerantiā qua vſqꝫ in finē perſeueraturin xp̄o. Rn̄. dd̓m ſicut ex dictis pꝫ. ꝑſeuerātia dupliciter dicit̉. Uno modo pro ipſo habitu perſeuerantie ẜm eſt virtus hoc indiget dono habitualis gr̄e ſicut cetere virtutēs infuſe. Alio poteſt accipi actu per-

ſeuerantie durante vſqꝫ ad amorē. ẜm hoc indigat ſolum gr̄a habituali ſed etiā gratuito dei auxilio cōſeruantis hominē in bono vſqꝫ in finē vite ſicut ſupra dictuꝫ ē de gratia ageret̉. qꝛ liberū arbitriū de ſe ſit vertibile hoc ei tollat̉ per habitualē gratiā pn̄tis vite. ſubeſt ptāti liberi arbitrij etiā per gratiā reꝑati vt ſe immobiliter in bono ſtatuat licet ſit in ptāte eius hoc eligat plerūqꝫ .n. cadit in noſtra ptāte electio ſed executio. Adprimū ergo dd̓m virtus perſeuerantie quantū eſt de ſeinclinat ad ꝑſeuerandū. qꝛ habitus ē quo quis vtit̉voluerit. eſt neceſſariū hn̄s habitū virtutis īmobiliter vtat̉ eo vſqꝫ ad mortem. Ad. ij. dd̓m ſic̄ augꝰ.dicit in li. de correctione gr̄a. primo homini datū eſtvt perſeueraret ſed vt perſeuerare poſſet per libeꝝ arbitrium. qꝛ nulla corruptio tunc erat in humana natura perſeuerandi difficultatem̄ preberet. ſed nūc predeſtinatisgr̄am xp̄i ſolū dat̉ vt ꝑſeuerare poſſint ſed vt ꝑſeueretUnde primus nullo ter rente ꝯtra dei terrentis imperiū libero vſus arbitrio non ſtetit in tanta felicitateta peccādi facilitate. iſti aūt ſeuiente mundo ne ſtarentſteterūt in fide. Ad. iij. dd̓m. ſe pōt cadere ī peccatū ſed pōt ſe reſurgere a pctō ſine auxilio gratie. etideo ex hoc ipſo cadit in peccatū inquantū de ſe eſt.facit ſe ī peccato ꝑſeuerantē niſi gratia dei liberet̉. aūtex hoc facit bonū facit ſe ſeuerantem in bono qꝛ de ſepotens eſt peccare. ideo ad hoc indiget auxilio gratie.Queſtio. CXXXVIIIEinde ꝯſiderādum.eſt de vitijs oppoſitis perſeuerātie. circa hocquerunt̉ duo. Primo de mollicie. Secundode pertinaciaCdiſ. D primuꝫ ſic Proce cdetur mollicies non opponatur perſeuerantie. qꝛ ſuꝑillud. i. ad Coꝝ. vi. Neqꝫ adulteri neqꝫ molles neqꝫ maſculoꝝ ꝯcubitores. glo. exponit molles .i. patici. hoc eſt muliebria patientes. ſed hoc opponit̉ caſtitati. ergo mollicie ſnon eſt vitiū oppoſitū perſeuerātie Pre. phūs dicit iniiij. ethi. delitia mollicies quedā eſt. ſed delitioſū videt̉ ꝑt inere ad intemꝑantiā. ergo mollicies opponit̉perſeu erantie ſed magis temꝑantie. Pre. Phūs ibi dicit luſiuus eſt mollis. ſed eſſe īmoderate luſiuumopponit̉ eutrapelie que eſt virtus circa delectationes ludoꝝ. vt dr̄ in. iiij. ethi. ergo mollicies opponit̉ perſeuerantie. Sed ꝯtra eſt qḋ phūs dicit in. xij. ethi. molli opponit̉ perſeueratinus. Rn̄. dd̓m ſicut ſupra dictūeſt laus perſeuerantie in hoc ꝯſiſtit aliquis non recedita bono ꝓpter diuturnā tolerātiā difficiliū laborioſorūcui di recte videt̉ opponi aliquis de facili recedat a bono ꝓpter aliqua difficilia que ſuſtinere pōt. hoc perrinet ad rōnem molliciei. molle dicit̉ qḋ facile cedit tangenti. aūt iudicat̉ aliqͥd molle ex hoc cedit fortiter īpellenti. parietes cedunt machine ꝑcutienti. nonreputat̉ aliquis mollis ſi cedat aliquibꝰ valde grauiter īpellentibꝰ. Un̄ phūs dicit in. vij. ethi. ſi quis a fortibꝰ ſuperexcellentibus d̓electationibꝰ vincit̉ vel triſticijs eſt admirabile ſed ꝯdonabile ſi ꝯtra tendat. manifeſtūeſt aūt grauius īpellit metus periculoꝝ qͣꝫ cupiditas delectationū. Unde Tullius dicit in primo de offi. eſtꝯſentaneū qui metu frangat̉ frangi cupiditati. necqui inuictū ſe a labore p̄ſtiterit rīci a voluptate. ip̄a etiā