QueſtioL

ſcientijs ſpeculatiuis ad eandem ſcientiam pertinet inq̄riere ⁊ determinare. ergo pari rōne in oꝑatiuis hoc ꝑtinetad eandē virtutem. ſed inquirere ꝑtinet ad eubuliā. determinare aūt ad prudentiā. ergo eubulia non eſt alia virtꝰa prudētia. ¶ Sed ꝯtra eſt ꝙ prudentia eſt p̄ceptiua. vtdicit̉ in. vi. ethi. hoc enī non ꝯuenit eubulie. ergo eubuliaeſt alia virtus a prudētia. ¶ Rn̄. dd̓m ꝙ ſicut dictū ē ſupra. virtus ꝓprie ordinat̉ ad actū quē reddit bonū. ⁊ ideooporret ẜm differentiā actuum eſſe diuerſas virtutes. ⁊maxime qn̄ non eſt eadem rō bonitatis in actibꝰ. ſi enī eſſet eadē ratio bonitatis in eis. tunc ad eandem virtutemꝑtinerent diuerſi actus. ſicut ex eodē dependet bonitas amoris deſiderij ⁊ gaudij. ⁊ ideo oīa iſta ꝑtinēt ad eandeꝫvirtutē charitatis. actus aūt rōnis ordinati ad opus ſūtdiuerſi. nec habēt eandem rōnem bonitatis. ex alio enī efficit̉ hō bene ꝯſiliatiuus ⁊ bn̄ iudicatiuus ⁊ bn̄ p̄ceptiuꝰ.quod ptꝫ ex hoc ꝙ iſta aliqn̄ ab inuicē ſeꝑant̉. ⁊ ideo oportet aliā eſſe virtutē eubuliā ꝑ quam hō eſt bn̄ ꝯſiliatiuus⁊ aliā prudentiā ꝑ quam hō eſt bn̄ p̄ceptiuus. ⁊ ſicut cōſiliari ordinat̉ ad preciꝑe tanqͣꝫ ad principalius. ita eriameubulia ordinat̉ ad prudentiā tanqͣꝫ ad principaliorē virtutē ſine qua nec virtus eſſet. ſicut nec morales virtutesſine prudentia. nec cetere virtutes ſine charitate. ¶ Ad. iergo dd̓m ꝙ ad prudentiā ꝑtinet bn̄ cōſiliari imꝑatiue.ad eubuliā aūt elicitiue. ¶ Ad. ij. dd̓m ꝙ ad vnū finemvitimū qd̓ ē bene viuere totū. ordināt̉ diuerſi actꝰ ẜm q̄ndā gradum. nam p̄cedit conſiliū. ſequit̉ iudicium. ⁊ vltimū eſt preceptum quod immediate ſe habet ad finē vltimum. alij aūt duo actus remote ſe hn̄t qui tn̄ habent qͥſdam ꝓximos fines. conſiliū quidem inuentionem eorumque ſunt agenda. iudicium aūt certitudinē. vn̄ ex hoc nonſequit̉ ꝙ eubuli a ⁊ prudentia ſint diuerſe virtutes. ſed ꝙeubulia ordinet̉ ad prudentiā ſicut virtus ſcd̓aria ad pricipalē. ¶ Ad. iij. dd̓m ꝙ etiam in ſpeculatiuis alia rōnalis ſcientia eſt dyaletica que ordinat̉ ad inquiſitioneꝫ inuentiuam. ⁊ alia ſcientia demonſtratiua que eſt veritatisdeterminatiua.Ad tertiuꝫ ſic procediturUidetur ꝙ ſyneſis non ſit virtus. Uirtutes enī non inſunt nobis a natura. vt dicitur in. ij. ethico. ſed ſyneſis ineſt aliquibus a natura. vt dicit Phūs in. vi. eihicō. ergoſyneſis non eſt virtus. ¶ Pre. Syneſis vt in eodem libro dicitur eſt ſolum iudicatiua. ſed iudicium ſolum ſineprecepto poteſt eſſe etiam in malis. cum ergo virtus ſit ſolum in bonis. videt̉ ꝙ ſyneſis non ſit virtꝰ. ¶ Pre. Nūqͣꝫ eſt defectus in precipiendo niſi ſit aliquis defectus iniudicando. ſaltem in particulari operabili in quo omnis malus errat. ſi ergo ſyneſis ponitur virtus ad bene iudicandum videtur ꝙ non ſit neceſſaria alia virtus ad bn̄precipiendum. ⁊ ideo prudentia erit ſuꝑflua. quod eſt inconueniens. non ergo ſyneſis eſt virtus. ¶ Sed contraIudicium eſt perfectius qͣꝫ conſilium. ſed eubulia que ēbene conſiliatiua eſt virtus. ergo ml̓to magis ſyneſis queeſt bene iudicatiua eſt virtus. ¶ Rn̄. dd̓m ꝙ ſyneſis importat iudicium rectuꝫ. non quidem circa ſpeculabilia. ſꝫcirca particularia operabilia circa que etiam eſt prudentiavnde ẜm ſyneſim dicunt̉ aliqui in greco ſyneci. id ē. ſenſati. vel euſyneci. id eſt homines boni ſenſus. ſicut ē contrario qui carent hac virtute dicuntur a ſyneci. id eſt. inſenſati. oportet aūt ꝙ ẜm differentiam actuum qui non reducuntur in eandem cauſam ſit etiam dſuerſitas virtutum

manifeſtum eſt autem ꝙ bonitas conſilij ⁊ bonitas iudicij non reducunt̉ in eandem cauſam. multi enī ſunt benecōſiliatiui qui tamē non ſunt bene ſenſati quaſi recte iudicātes. ſicut etiā in ſpeculatiuis aliqͥ ſūt bene inquirētes ꝓpter hoc ꝙ ratio eorum prompia eſt ad diſcurrendum ꝑdiuerſa. quod videt̉ prouenire ex diſpoſitione imaginatiue virtutis que de facili pōt formare diuerſa fantaſmata⁊ tn̄ hmōi quandoqꝫ non ſunt boni iudicij quod eſt ꝓpterde ectum intellectuſ qui maxime contingit ex mala diſpoſitione cōmunis ſenſus non bene iudicantis. ⁊ ideo oportet p̄ter eubuliā eſſe aliā virtutē que eſt bene iudicatiua.⁊ hec dicit̉ ſyneſis. ¶ Ad i. ergo dd̓m ꝙ rectū iudicium īhoc conſiſtit ꝙ vis cognoſcitiua apprehendat rem aliquā.ẜm ꝙ in ſe eſt. quod quidem prouenit ex recta diſpoſitiōevirtutis apprehenſiue. ſicut in ſpeculo ſi fuerit bene diſpoſitum imprimunt̉ forme corpoꝝ ẜm ꝙ ſunt. ſi ꝟo fuerit ſpeculum male diſpoſitum apparent ibi imaginines diſtorte⁊ praue ſe habentes. ꝙ aūt virtus cognoſcitiua ſit bene diſpoſita ad recipiendū res ẜm ꝙ ſunt. contingit quidem radicaliter ex natura. conſummatiue autē ex exercitio vel exmunere gratie. ⁊ hoc dupliciter. vno modo directe ex ꝑteipſius cognoſcitiue virtutis. puta qꝛ non eſt imbuta prauis cōceptionibus. ſed veris ⁊ rectis. ⁊ hoc pertinet ad ſyneſim ẜm ꝙ eſt ſpecialis viriꝰ. alio modo indirecte ex bona diſpoſitione appetitiue virtutis ex qua ſequitur ꝙ homo bene iudicet de appetibilibꝰ. ⁊ ſic bonum virtutis iudiciū conſequit̉ habitus virtutū moralium. ſed circa fineſſyneſis aūt eſt magis circa ea que ſunt ad finē. ¶ Ad. ijdd̓m ꝙ in malis poteſt quidē iudiciū rectū eſſe in vniuerſali. ſed in particulari agibili ſꝑ eoꝝ iudiciū corrumpitur.vt ſupra habitum eſt. ¶ Ad. iij dd̓m ꝙ cōtingit quādoqꝫid quod bene iudicatum eſt differri vel negligenter agi.aut inordinate. ⁊ ideo poſt virtutem que eſt bene iudicatiua. neceſſaria eſt finalis virtus principalis que eſt bene p̄ceptiua ſcꝫ prudentia.Ad quartuꝫ ſic procedit̉Uidet̉ ꝙ gnomin non ſit ſpecialis virtus a ſyneſi diſtincta. qꝛ ẜm ſyneſim dicit̉ aliquis bn̄ iudicatiuus. ſed nullus pōt dici bn̄ iudicatiuus niſi in oībus bene iudicet. ergo ſyneſis ſe extendit ad oīa dijudicanda. nō eſt ergo aliqua alia viriꝰ bn̄ iudicatiua que gnomin dicat̉. ¶ Pre.Iudiciū medium eſt inter conſiliū ⁊ preceptū. ſꝫ vna tantim virtus eſt bene conſiliatiua .ſ. eubulia. et tm̄ vna virtns eſt bene preceptiua ſcilicet prudentia. ergo etiaꝫ vnaeſt tm̄ virtus bene iudicatiua ſcilicet ſyneſis. ¶ Pre. Eaqueraro accidunt in quibꝰ o portet aliqn̄ a cōmunibꝰ legibus diſcedere. vident̉ precipua caſualia eſſe quoꝝ noneſt ratio. vt dicitur in. ij. phi. om̄es autē virtutes intellectuales ꝑtinent ad rationem rectam. ergo circa predicta n̄eſt aliqua virtus intellectualis. ¶ Sed contra eſt quodphūs determinat in. vi ethi. gͣnomin eſſe ſpecialē virtutē¶ Rn̄. dd̓m ꝙ habitus cognoſcitiui diſtinguunt̉ ẜm altiora vel inferiora principia. ſicut ſapīa in ſpeculatiuis altiora principia conſiderat qͣꝫ ſcientia. ⁊ ideo ab ea diſtinguit̉. ⁊ ita eriam oꝑtet eſſe in actiuis. manifeſiū eſt aūt ꝙ illa que ſunt preter ordinē inferioris principij ſiue cauſe reducunt̉ qn̄qꝫ in ordinē altioris principij. ſicut monſtruoſi partus aīaliū ſunt p̄ter ordinem virtutis actiue in ſemine. tn̄ cadunt ſub ordine altioris principij .ſ. ce leſtis corꝑiſvel vlterioris ꝓuidētie diuine. vn̄ ille qui conſiderat virtutem actiuā in ſemine non poſſet certum iudicium ferre