Areſtotelis Foltoxxxx.
xxxx.
prium id eſt ſpeciem choruſci eſſe choruſcum. Sed iudicat per illam ſpeciem veꝝ choruſcuꝫ Si vero aliquis ſentiendo dicat illam ſpeciem eſſe Choruſcum ⁊ nō detineatur a ſanguine ſicut accidit in freneticis. ſed moueatur talis a motibus qui ſunt in ſenſitiuis et a ſpeciebus ſimulacrorū tunc illi apparet hoc qd̓ eſt ſimile vere rei ac ſi eſſꝫvera res propter aliquam paſſionem ſomni que habet talem poteſtatem ꝙ facit hoc latere. Tunc ibi (Quemadmodū igit̉) Oſtendit ꝙ hmōi deceptio aliquādo latet et aliquādo nō latet. qd̓ declarat ꝑ ſimile. qꝛ ſi digit̉ſupponatur oculo tunc vnū apparebit eſſe duo. ſi gͦ lateataliquem ꝙ digitus ſit ſuppoſitus oculo tunc non ſolumapparet ꝙ vnū ſit duo ſed etiam ſibi videbitur. qꝛ tuncca deceptiōis latet ip̄m. Si vero nō lateat tūc apparebittm̄ ⁊ nō putabit̉ qꝛ cā deceptiōis eſt manifeſta Sic etiāeſt in propoſito de ſomnijs. qꝛ ſi quis ſentiat et percipiatꝙ dormit ⁊ etiā ſentiat paſſionē ſcꝫ ſomniū in qͣ ē ſenſusdormitōis tūc apparet illi ꝙ videat choruſcū vel ꝙ aliqͥdſit in ip̄o vt choruſcꝰ. ſꝫ nō dicit ꝙ ſit choruſcꝰ Et hͦ eſtpoſſibile qꝛ ſepe dormiendo accidit ꝙ aliquod qd̓ eſt inanima dicit illud qd̓ apparet eſſe ſomniū. ſi vero lateat aliquē ꝙ dormiat tunc nihil cōtradicit phantaſie ſed decipitur in motu talium phantaſmatuꝫ. et ita accipit ſimilitudines vt veras res.Ꝙ aūt vera dicimus et ꝙ ſunt motus phantaſtici in ſenſitiuis manifeſtū ſi quis attendenstemptet memorare q̄ patimur dormientes quidem ⁊ exꝑgefacti. Interdū em̄ q̄ apparent idola dormiendi aſpiciat expergefactus eſſe motꝰin ſenſitiuis. quibuſdā em̄ iuniorū ⁊ oīno ꝑſpicientibus et ſi ſint tenebre idola apparent plura q̄ ita mouentur vt velentur frequēter timētesEx his itaqꝫ vniuerſis oportet ſyllogiſareqͥd eſt ſomniū phātaſma qͥdē aliqͥd et ī ſomno.Hic conſequenter ph̓us cōcludit ex dictis definitionem ſomnij Et primo premittit duo neceſſaria que valent ſibi ad ſuū propoſitum. Secūdo concludit definitionem. ibi ¶ Ex his itaqꝫ) Primum qd̓ premittit eſt ꝙmotus ꝓhantaſtici ⁊ ſpecies ſenſibilium manent in ſenſitiuis. Et hoc eſt manifeſtū verū. quia ſi quis temptetꝰmemorari illa que patiuntur dormientes ⁊ exꝑgefactitunc manifeſte apparebit ꝙ illa idola que vidētur dormientibꝰ etiam apparent eis ſi euigilentur ac ſi eſſent in ip̄is fiſenſitiuis. Sicut (exēpli gratiā) languido dormienti aliquādo apparet ꝙ audiat latratu canis ⁊ ſi exꝑgefiat apparebit ſibi ꝙ in veritate iſti motus ſenſitiui inſonent inſenſitiuis Secūdum qd̓ p̄mittit eſt ꝙ quibuſdaꝫ qͥ ſuntde nūero iuniorū qꝛ ipſis pueris etiā vigilantibus et ꝓſpicientibꝰ ſi ſint tenebre apparent plura idola ꝑ que pueri ita mouentur et terrentur ꝙ aliquando velant ſe ⁊ cooperiūt ſua capita ⁊ nulla illarum apparitionuꝫ phantaſticarum eſt ſomniū Tunc ibi (Ex his itaqꝫ) Cōclu qdit definitionē ſomnij Dicens ꝙ ex his vniuerſis q̄ dic¬7ta ſunt oportet ſyllogiſare ꝙ ſomniū eſt phātaſma aliqd̓et inpl̓xpormi.¶ Nam que modo dicta ſunt idola non ſunt.ſomnia neqꝫ ſi quid aliud ſenſibus ſolutis vide
tur neqꝫ qͦd̓ in ſomno phantaſma om̄e. Namprimum quidem aliquibꝰ accidit et ſentire aliquo modo et ſonos et lumen et ſaporem ⁊ tactum languide qͥdeꝫ veluti et delonge Iam em̄in dormiendo reſpiciētes et mox excitati qd̓ debiliter videbāt lumē lucerne dormientes vt arbitrabantur expergefacti ſtatim cognoueruntꝙ lucerne erant et gallorum. et canum debiliter audientes vocem expergefacti cognouerūtmanifeſte. quidā vero reſpōdent interrogati cōtingit em̄ et vigilare et dormire ſimpliciter altero exiſtente et alterum aliquo modo ineſſe quorum nullum ſomnium dicendum. Sed neqꝫ quecunqꝫ in ſomno quidem fiunt vere intelligentie preter phātaſmata ſed phantaſma qd̓eſt a motu ſimulacrorū cum in dormiendoſet in eo qd̓ dormit. hoc eſt ſomniū.Hic cōſequenter declarat definitionē predictam perhoc ꝙ remouet quedā a definitione Et ſunt duo qͦꝝ primum eſt ꝙ idola que apparent pueris vigilantibus nonſunt ſomnia neqꝫ aliquid aliud qͦd apparet ſolutꝭ ſenſibꝰneqꝫ etiaꝫ om̄e phantaſma qͦd apparet in ſomno eſt ſomnium ſicut ē phantaſma qͦd apparet lāguide dormiētibꝰquia languide dormientibus in principio cōiter acciditſentire aliquo modo ſcꝫ debiliter ⁊ quaſi delonge ſonoslumen ſaporē et tangibile. qꝛ ſenſus in iſtis nō ſunt vſquequaqꝫ ſoluti. et ergo iſta apparitio nō eſt ſomnium. quiatales exꝑgefacti ꝯgnoſcūt manifeſte ꝙ fuerūt talia ī veritate que cognouerūt. ⁊ ſic tales apparitiones are adextra cauſantur ſed ſic non eſt de ſomnio Similiter etiā cōtingit ꝙ aliqͥ reſpondent interroganti ⁊ hoc eſt quia cōtingit aliquem dormire et vigilare alterū tamen inexiſtit̉quodāmodo ⁊ alterū ſimpliciter. Et nullum iſtoruꝫ eſtdicēdum ſomniū Tūc ibi (Sꝫ neqꝫ) Excludit ſcd̓ma definitōne ſomnij Dicens ꝙ vere intelligentie q̄ fiuntin ſomno preter phantaſmata non ſunt ſomnia. qꝛ ſicutin vigilia ex ſenſatis et imaginatis ꝯtingit deuenire in cognitōem vniuerſaliū ex quibꝰ fiunt vere intelligentie. ſicetiam hoc cōtingit ex apparentibꝰ idolis et ſpeciebus inipſo ſomnio. Ex illis ꝯcludit iterū definitōem ſomnij etaliqͦd ſuꝑaddit Dicens ꝙ eſt phantaſma qd̓ eſt a motuIimulacrorum cū in dormiendo fit ⁊ in eo qd̓ dormit. 10eſt inquātum dormit vel ẜm illā ꝑtem ẜm quā dormit.Iam vero quibuſdam accidit vt nulluꝫ ſomnium viderint in vita Rarū quidē huiuſmodi ēaccidit tamē et his. quidam ꝑſeuerant quibuſdam vero et multum ꝓuectis etate accidit cumprimum nullū ſomniū viderint Cauſam autēquare nō fiet ſimile aliqͥd oportet arbitrari qm̄neqꝫ ꝙ poſt cibum dormitauerunt neqꝫ puerisfit ſomniū. qͥbuſcūqꝫ em̄ hoc mō ꝯſiſtit natura⁊ ita vt ml̓ta aſcēdat euaporatio ī ſuꝑiorē locūvl̓ iteꝝ deorſuꝫ facit ml̓titudinē motꝰ ꝯueniēter
G iiij