Folioxxxvj.

Tunc ibi. Om̄is vero Oſtendit vbi fiat illa diſcretōſanguinis. Dicens ꝙ cor eſt pͥncipiū om̄is ſanguinis. ſicut dictum eſt prius. ⁊ etiā in alijs libris ſcꝫ in libro de ꝑtibꝰ aīalium. qꝛ ibi dictū eſt ꝙ in corde ſint tres ventriculi ſiue talami ſcꝫ vnus medius et duo extremi mediꝰeſt cōis vtriſqꝫ talamis extremis qꝛ vterqꝫ recipit a medio ventriculo vtraqꝫ vena et ꝑ vtrāqꝫ venā ſcꝫ illa q̄ dicitur magna ⁊ que d̓r adorti. Et in medio ventriculofit diſtinctio ſanguinis puri ab impuro. ſꝫ tn̄ de illis percertitudinem determinare ꝑtinet ad librū de aīalibꝰ Etaddit ph̓s ꝙ poſt oblatōnem nutrimēti maxime fit ſanguis indiſcretus et ideo fit ſomnus et dormiunt animalia quouſqꝫ diſtinguit̉ ſanguis purus ab īpuro Et mittatur hoc qd̓ puriſſimū eſt ſurſum ad caput. ſanguis vero turpiſſimus mittitur deorſum ad ꝑtes inferiores Etcū iſtud factū fuerit tūc aīalia exꝑgiſcunt̉ abſoluta a grauitate nutrimēti Qd̓ dꝫ intelligi naturaliter qꝛ pōt aliqͥsexꝑgefieri ab aliqua cā extrinſeca quā cōiter ſequunt̉ dolores capitis in anteriori ꝑte eo ꝙ humores adhuc ſuntindigeſti.Que quidē igitur cauſa dormiendi dictū eſtqꝛ corpulento quod ſurſum fertur ꝑ ingenituꝫcalorem ſubito ad primū ſenſitiuum. Et quid ēſomnus qm̄ primi ſenſitiui cōprehenſio vt nōpoſſit agere ex neceſſitate quidē factum. Nonem̄ ꝯtingit animal eſſe nō accidentibꝰ q̄ ipſumꝑficiūt ꝓpter ſalutem vere eſt ſaluat em̄ quies.Hic finaliter tertio epilogat dicta ī tota ꝑte an̄te. Dicens ꝙ dictum eſt q̄ ſit cauſa effectiua dormiēdi. qꝛ dictūē ꝙ cauſet̉ a corpulento .i. ab euaporatiōe corpulēta q̄ fertur ſurſum ꝑ calorem ingenitū et ibi ſcꝫ in capite infrigidato ſubito deſcendente ad primū ſenſitiuū ita ꝙ ipſumīmobilitat et ligat Dictum eſt etiam quid ſit ſomnus qͥaeſt ꝯp̄henſio primi ſenſitiui ꝙ non poſſit agere. Dictuꝫeſt etiam ꝙ ſomnus eſt factꝰ ex neceſſitate ſi debeat aīalſaluari. qꝛ aīal nō pōt eſſe niſi ſint ea que aīali proficiuntUnde dictū eſt ꝙ ſomnꝰ ſit ꝓpter ſalutem aīaliū. vt ſcꝫcalor et ſpiritus retrahātur ad interiora et ibi cōfortant̉.ne oīo deſtruant̉ et ergo ſomnus eſt ꝓpter ſalutem aīaliūNā quies ſaluat ſed ſomnus eſt quedā quies et in hocepilogat cām finalemF Utrum ſomnus bene definiatur. ꝙ eſt cōuentus vel reciprocatio caloris naturalis. ab exterioribus ad interiora ꝓpter vaporem infrigidatū a cerebro deſcendentem et obſtruentem meatus ſenſationis.et ꝓpter ſalutem aīalium. Qd̓m ꝙ ſic qꝛ explicat oēscauſas quas habet ſomnus. pͥmo cām formalem ꝑ hͦ ꝙdicit̉ cōuentus vel reciprocatio caloris naturalis. qͥa ꝓpter illam reciprocationem calor nō deriuat̉ a corde ī ſenſus exteriores. et ſic priuatur vigilia ſed illa priuatio eſtcauſa formalis ſomni eo modo quo habet formaleꝫ cauſam. Et qꝛ illa priuatio eſt propter immobilitationemprimi ſenſitiui cuius ſomnus eſt paſſio ideo habet eandem cauſam materialem in qua quā habet primum ſenſitiuum. de qua dictum eſt ſuperius. Sed cauſa efficiēsprima eſt cor. ſecūda eſt cerebrum. tertia vero eſt vaporingroſſatus per frigiditatem cerebri qui deſcendens a cerebro ꝑ viam ſpirituū ſenfitiuorum obſtruit ipſas venas

et priuat vigiliam a ſenſibus. Et de illa vltima cauſa efficiente fit ſermo in ſupradicta definitione Cauſa finaliseſt ſalus animalium vel etiam vigilia iuxta ſuperius declarata. et vna illarum ponitur in definitione ſuperius afſignata. gͦ relinquit̉ ꝙ ſit ſufficiens. et bona.F Si definitio iſta eſſet bona ſequeret̉ ꝙ humidaet vl̓r calida non eſſent ſomnifera. Tenet conſequentia. qꝛ impedirent frigiditatem cerebri que requiritur in ſomno. Qd̓m ꝙ hoc argumentum eſt ſuperiꝰin textu qͣtuor ſolutōibꝰ ſolutū qꝛ caliduꝫ eo mō facit adſomnū quo facit ad euaporatōem Et ſil̓r qꝛ humidū eſtſolum euaporabile ſic etiam cōcurrit ad ſomni generationem Eſt tamen conſiderādū ꝙ inter quatuor ſolutiones datas quarta ſolum eſt ſufficiens et vera proptertres cauſas. Prima qꝛ quāuis in animalibus ſubtilempellem et ſubtiles humores habentibus ſit poſſibilis infrigidatio iuxta tres primas ſolutiones ipſa tamen nonſufficit ad inducendum ſomnium. Secūda qꝛ aliqua ſtꝭanimalia que habent groſſos humores et ſpiſſam pelleꝫin quibus calor naturalis aſcendēs ad caput ex loco nutrimenti non poteſt aperire poros propter ſpiſſitudinēpellis. Tertia quia dato ꝙ pellis et pori aperiantur nōtamen exeunt humores ꝓpter ſui groſſitiem. et ideo heccauſa non eſt ſufficiens.☞ F In plantis tempore hiemis eſt reciprocatio caloris naturalis ab exterioribꝰ ad interiora ⁊ tamen eis non conuenit ſomnus ergo videtur ꝙ iſta definitio nō ſit ſufficiēter aſſignata Dd̓m ſicut ex dictis pꝫꝙ illa reciprocatio caloris nō fit ꝓpter eandem cauſaꝫ inaīalibus et in plantis. et ergo plante nō dicūtur dormire niſi methaphorice. qꝛ potentia vegetatiua plante noneſt cognitiua et ideo ipſa nō eſt fatigabilisCapitulum ſecundumOſt hoc aūt querēdum eſt de ſomno etprimo cui eorū que aīe paſſio hoc in eēvidetur. et vtrū intellectiue ꝑticule paſſio eſt hec vel ſenſitiue his em̄ ſolū eorū q̄ in nobis ſunt cognoſcimus aliqͥd. Si itaqꝫ vſusviſus viſio ⁊ auditus audire ⁊ oīno ſenſus ſentire. cōia āt ſunt ſenſuū velut figura ⁊ motꝰ magnitudo et alia hmōi. aut ꝓpria velut color ſonus ſapor in potentia aūt ſunt om̄ia claudētiaet dormientia videre. ſimiliter aūt et in reliqͥsmanifeſtuꝫ qm̄ nō ſentimus nihil in ſonis. nonergo ſenſu ſomnium ſentimus Atuero neqꝫopinione. nō em̄ ſolū adueniēs dicimus hominem eſſe vel equū ſed et album vel pulchrū quoruꝫ opinio ſine ſenſu nihil vtiqꝫ dicet nec veroneqꝫ falſo. in ſomnis aūt accidit aīam hoc facere. ſimiliter em̄ qm̄ homo eſt et quoniaꝫ albuseſt quod adueniens videmur videre.Amplius preter ſomniū aliud aliquid intelligimus quēadmodū in vigilādo ſentientes aliquid de eo em̄ qd̓ ſentimus ſepe etiaꝫ intelligi