Areſtotelis

Folio viij

¶ Quare color vtiqꝫ erit ꝑſpicui extremitasin determinato corpore. ⁊ ipſorum autē perſpicuorum. puta aque. ⁊ ſi quid aliud tale quorūcūqꝫ videtur aliquis color ꝓprius eſſe ẜm extremitatem ſimiliter om̄ibus ineſt¶ Hic ꝯcludit definitōem coloris. ⁊ pͥmo in his que perſe colorantur interius. Secūdo in his que colorant̉ ab exteriori. ibi. Et ipſoꝝ aūt. Concludit ergo ꝙ coloreſt extremitas p̄ſpicui in corpore de terminato Quod quidemadditur qꝛ huiuſmodi corpora terminata ſunt que ẜᵐ ſecolorant̉. ſed in definitōe dꝫ poni. id qd̓ per ſe eſt. ¶ Tuncibi. Et ipſoꝝ aūt. Manifeſtat definitōem coloris qͣꝫtumad ipſa ꝑſpicua interminata. ſicut eſt aqua vel aliud hmōiqd̓ habet hmōi aliquē coloreꝫ. qꝛ in om̄ibꝰ his nō eſt colorniſi ẜm extremitatem.P Utrum definitio coloris eQul̓VIINI. phioſopho aſſignata ſit ſufficiens ⁊ bona. ¶ Pro reſponſione notandū ẜm doctorem ſanctū ꝙ ſemꝑ oportꝫ ſubiectū ponere in definitiōeaccn̄tis. vt d̓r in ſeptimo metaphyſice. differenter tn̄. qꝛ ſiaccn̄s definiat̉ in abſtracto ſubiectū ponatur loco differencie. ſed illud qd̓ pertinet ad genus accidētis ponit̉ loco generis. ſicut cum d̓r ſimitas eſt curuitas naſi. Cum auteꝫaccn̄s definitur in ꝯcreto. econtra ſubiectū ponit̉ loco generis. ſicut cum d̓r ſimus eſt naſus curuus. ſed quādo h̓definitur color in abſtracto. ideo illud qd̓ ponit̉ loco generis eſt eſſential̓r ipſe color. ⁊ ſubiectū ponitur loco differetie. ¶ Tunc dd̓m ꝙ predicta definitio coloris eſt bene aſſignata. ſicut ſufficienter patꝫ ex inueſtigatōe generis ⁊ diſferentie facta ꝑ textum iuxta modū iam dictum. Eſt aūtſenſus definitiōis ꝙ color eſt natura vel qualitas. que eſteſſentialiter extremitas ꝑſpicui cauſata ex ꝑmixtione lucidi cum perſpicuo ẜm ꝙ eſt in corpore terminato. Ex p̄dictis pꝫ primo drn̄tia coloris a lumine. qꝛ lumen eſt actusꝑſpicui inqͣꝫtum ꝑſpicuū. ſed color eſt actus ꝑſpicui terminati. Secūdo patꝫ ꝙ ſicut ſuꝑficies eſt terminus corporisꝓut eſt quātum. ita color eſt terminus corporis inqͣꝫtuꝫ ꝑſpicuū. Tercio pꝫ ꝙ coloreſt ſolum in generabilibꝰ ⁊ corruptibilibꝰ. qꝛ diuerſa diſpoſitio qualitatū pͥmarum diuerſificat ꝑſpicuitatem cuius extremitas in corpore terminato eſt color. ſed ſoluꝫ generabilia ⁊ corruptibilia participātqualitates pͥmas. igit̉ ⁊c̄Areſtoteles dixit immediate ante definitiōem¶ L. coloris colorem eſſe in extremitate ꝑſpicui ⁊ nōextremitatem ꝑſpicui. ergo male hic d̓r in definitōne ꝙ ſitextremitas ꝑſpicui. ¶ Dd̓m ẜm doctore ſanctū ꝙ illa dicta nō repugnāt. qꝛ illud qd̓ ſupra dixerat colorem nō eſſeextremitatem. intellexit de extremitate corporis. hoc autēqd̓ hic d̓t. ſcꝫ colorem eſſe extremitatem. intelligit de extremitate ꝑſpicui. qd̓ noīat qualitatem corꝑis. ſicut calidū etalbum. ⁊ ideo color nō eſt in genere qͣꝫtitatis ſicut ſuperficies. que eſt extremū corporis. ſed eſt in genere qualitatisſicut ꝑſpicuitas cuius eſt extremitas. qꝛ extremuꝫ ⁊ id cuius eſt extremū ſint vnius generis ☞ Et quādo d̓rvidet̉ ꝙ corpora ad intra ſint colorata ⁊ ꝑſpicua. gͦ maled̓r ꝙ color ſit extremitas ꝑſpicui. Dd̓m cum doctore ſancto ꝙ ſicut corpora intrinſecꝰ habent ſuꝑficiem in potentia. nō aūt actu. ita etiā intrinſecus non colorātur in actuſed in potentia que reducit̉ ad actum facta diuiſione cor-

poris. qꝛ illud qd̓ eſt intrinſecū nō habet actu virtutē mouendi viſum qd̓ ꝯuenit colori ꝑ ſe.Corpus terminatū nō eſt de natura coloris. cūI ſit ſubſtantia. ergo male ponitur in eius definitione. ¶ Qd̓m ꝙ color eſt accidens abſtractiue ſumptuꝫin cuius definitōe ponitur ſubiectū in obliquo ꝑ moduꝫdifferentie. ⁊ ſic fit in ꝓpoſito. gͦ definitio eſt bona.POm̄e corpus eſt terminatū. cum ſit finitū. ergoV . ſuꝑflue additur in definitōne. in corpore terminato. ¶ Qd̓m ꝙ licet om̄e corpus ſit terminatū ꝑ terminos ſue magnitudinis. nō tamē om̄ia ſunt terminata oꝑacitate terreſtri. ⁊ in illis que ſic ſunt termīata eſt color ẜᵐſe. vt patꝫ ad longum ex his que recitata ſunt ſuperius.quia niſi ſic color nō haberet virtutē terminādi viſionem¶ Eſt ergo īeſſe ꝑſpicuo hoc qd̓ quidē in aere facit lumen. Eſt aūt nō. ſed pͥuatū eſſe quēadmoduꝫ igitur ibi hoc quidē lumen. hoc vero tenebre. ita ⁊ in corꝑibꝰ inſit albū ⁊ nigrū¶ Poſtqͣꝫ ph̓us oſtendit quid ſit color. hic ꝯſequēter ꝓcedit ad diſtinguenduꝫ ſpēs coloris. Et primo qͣꝫtum adcolores extremos. ſecundo qͣꝫtum ad colores medios. ibiDe alijs aūt coloribꝰ. Quia vero differētie quibꝰ ſpeciesdiſtinguūtur debent per ſe eſſe generis diuiſiue ⁊ nō ꝑ accidens. vt patꝫ ſeptimo metaphyfice. ideo ph̓us ex p̄dictanatura coloris quā ꝑ definitōnem ſuppoſitā explicaueratꝯcludit diuerſitatē ſpērum ipſius. habitum eſt aūt in premiſſis ꝙ ſubiectum coloris eſt ꝑſpicuū ẜm ſuū extremumin. corporibꝰ terminatis ⁊ ꝓprius actus ꝑſpicui inqͣꝫtumhmōi eſt lux cuius preſentia in dyaphano nō terminatoſicut eſt aer facit lumen. euis vero abſentia facit tenebrasDicit ergo ꝙ ꝯtingit extremo ꝑſpicui terminatoꝝ corpoꝝ ineſſe id qd̓ in aere facit lumen. ⁊ hoc ibi facit coloreꝫalbū. ſed ꝑ abſentiam eius efficit̉ color igit̉ xiqex.Illud qd̓ cātur ꝑ abſentiā luminis eſt pura pͥ¶¶ L. uatio. ſicut pꝫ de tenebra aeris. ſed nigrū cāturꝑ abſentiā luminis. vt d̓t textus. ergo erit pura pͥuatio. etſic nigredo nō erit ꝯtraria albedini. neqꝫ participabit eandem naturā cū albedine. ¶ Qd̓m ẜm doctorē ſanctuꝫ ꝙdictū ph̓i nō eſt intelligendū quaſi in colore nihil ſit lumiminis. ſed d̓r nigredo cauſari ꝑ abſentiā luminis. qꝛ minimū habꝫ de lumine inter omēs colores. ſicut albedo hꝫ plurimū. ꝯtraria em̄ ſunt que in eodē genere maxime diſtantvt d̓r decimo metaphyſice¶ De alijs aūt coloribꝰ iam diuidētes quotmodis ꝯtingit fieri dicendū. Contingit em̄ ſecus inuiceꝫ poſitis albo ⁊ nigro. ita ꝙ vnūqd̓qꝫ eoꝝ ſit inuiſibile ꝓpter paruitatē: qd̓ autē abambobꝰ viſibile ſic fieri. hoc em̄ neqꝫ albuꝫ poteſt videri neqꝫ nigrū. Qm̄ aūt neceſſe qͥdemeſt quēdā colorum habere. neutruꝫ aūt horumpoſſibile eſt neceſſe eſt ꝯmixtum eſſe ⁊ ſpeciemquādam coloris aliam. Eſt qͥdem ergo ſic accipere plures colores eſſe qͣꝫ albū ⁊ nigrū. Multos aūt ꝓportione. tria em̄ ad duo. ⁊ tria ad qͣtuor. ⁊ ẜm alios numeros eſt ſecus īlateu

B ij.