Druckschrift 
Opera, lat. Mit Expositiones textuales dubiorum.
Seite
LIIr
Einzelbild herunterladen
 

Foliolij

et dulce et calidū et frigidū in poſſe aliqͥd facerein ſenſum ſunt: et alijs magis ꝯuenientibꝰ paſſionibus quecūqꝫ in patiendo dicuntur. Dicoaūt puta liquabile et coagulabile et flexibile etquecūqꝫ alia talia Om̄ia em̄ talia paſſiua ſicuthumidū et ſiccū. His aūt iam diſfert os et caro neruus et lignū et cortex lapis. et aliorumvnūqd̓qꝫ omiomerorū quidē aūt naturaliū corporū Dicamus āt primo numerū ipſorū q̄cūqꝫẜm potentiā et īpon̄am dicūt̉ Sunt āt hec coagulabile et īcoagulabile. liqͣbile et illiqͣbile mollificabile mollificabile. intingibile et intingibile. flexibile inflexibile. frangibile etfrangibile. ductile ductile. Cōminuibile incōminuibile. impreſſibile imp̄ſſibile. formabile informabile: capibile non capibile. trahibile trahibile ſciſſibile ſciſſibile. detrūcabile detruncabile. viſcoſum fragile. commaſſabile cōmaſſabile. vſtibile vſtibile.exalabile non exalabile. plurima quidē igit̉ corporum his differūt paſſionibus. Qūo et qͥbꝰ differunt omiomera.Iſta eſt tertia pars huius capl̓i primi in qua determinat in generali de oībꝰ paſſionibꝰ qualitatū paſſiuaꝝ Circa qd̓ duo facit. qꝛ pͥmo ꝯcludit ex quibꝰ hn̄t eſſe corpora omiomera. qꝛ ex quatuor qͣlitatibꝰ primis. Scd̓o oſtēdit penes iſta omiomera dr̄nt abinuicem ibi (hec autēDicit primo oīa omiomera formaliter hn̄t ꝯſiſtentiam a calido et frigido. ſꝫ materialiter conſtant ex humido et ſicco Et hoc eſt verū tam in aīalibꝰ qͣꝫ in plātisqͣꝫ etiā in mineralibꝰ alijs incluſis in terra. habent fieri ex exalationibꝰ ſicut dictū eſt in fine tertij huiꝰ Tūcibi (Hec aūt) Oſtēdit penes qͥd iſta omiomera drānt etvult in ſnīa drn̄t qͣlitates ſenſibiles. ſicut ſunt albedocolor et ſil̓es. Et ſolū d̓rn̄t illis ſed etiā differūt qͥbuſdam alijs magis ꝓprijs ſonant in paſſionē. ſicut ſunt coagulabile incoagulabile liquabile et illiquabile mollificabile mollificabile tingibile intingibile de quibꝰ oībꝰph̓us ordinē determinat.Quā aūt vnūqd̓qꝫ horū habeat potentiamdicamus De coagulabili qͥdē igit̉ et incoagulabili et liquabili illiquabili dictū eſt quidē vniuerſaliter prius. actū redeamꝰ ad nūc. Corpoꝝem̄ quecūqꝫ coagulant̉ indurantur hec qͥdeꝫa calido patiuntur hoc Hec aūt a frigido. A calido qͥdē deſiccante humidū. a frigido āt exprimēte calidū Quare hec quidē humidi abſentiahec aūt calidi hoc patiunt̉. Quecūqꝫ qͥdē aquecalidi. quecūqꝫ aūt terre humidi Que qͥdē igit̉humidi abſentia ab humido liquefiunt. niſi ſicꝯuenerint vt minores relicti ſint pori qͣꝫ aq̄moles. velut later. quecūqꝫ aūt ſic hec humido

ſoluunt̉ velut vitrū ſales terra ex luto Que ātcalidi priuatiōe a calido ſoluunt̉: velut glaciesplumbū es. Que qͥdem igit̉ coagulabilia et liquabilia dictū eſt. et qualia et illiquabilia Incōagulabilia aūt q̄cūqꝫ aut habēt humiditatēaquoſam. aut aqͣ ſunt. ſed plus calidi et terreputa mel et muſtū velut feruētia em̄ ſunt Et q̄cūqꝫ aque qͥdē habēt. ſunt āt plus aeris ſicut oleūet argētū viuū et ſi qͥd viſcoſuꝫ velut gluten ⁊c̄Coagulabile.Hic ꝯſequēter ph̓s determīat in ſpēali de oībꝰ illis qͥbꝰomiomera ab inuicē drānt pͥmo de coagulabili in coagulabili Dicēs q̄dā ſunt coagulata a calido abſentiāhumidi. quedā a frigido abſentiaꝫ calidi. prima ſuntmagis terrea vt vitrū et ſales. et ſecūda ſunt magis aq̄avt criſtallus et ſil̓ia Etiam prima liqueſcūt ab humidoſiue frigido Sed ſecūde liqueſcūt a calido ſubintrāte vtglacies et criſtallus Sed incoagulabilia ſunt habēthumiditatem aquoſam. aut ſi aquā habeant plus tn̄ habent de terra et calido Exemplū primi. vt mel et muſtuꝫExemplū ſcd̓i. vt oleum et argentum viuū et alia viſcoſa ſicut gluten.Mollificabilia aut ſunt coagulatorū q̄cūqꝫ ex aqua. velut glacies aque. ſed quecūqꝫ terre magis neqꝫ eua porauit totū humidū ſicutin vitro et ſale. neqꝫ habet irregulariter ſicut later. ſꝫ aut trahibilia entia humectabilia. autductilia non entia aque mollificabilia igne velut ferrū et cornu et lignaMollificabile.Hic agit de mollificabilibꝰ Dicens mollificabiliaſunt de numero coagulatoꝝ. qꝛ ſicut cogulatio incipit exhumido. ſic mollificatio a ſicco. Et loquitur de mollificabilibꝰ ab humiditate intrinſeca per hoc calidū reſoluithumidū. et per conſequens mollificat. Et dicit vlterius talia ſunt aqua aut aque ſpēs. vt glacies et criſtallus. ſed habēt plus terre in quibꝰ totum humidū euaporauit. ſicut eſt in vitro et ſale. quia illa a proprio humido reſoluta non poſſunt mollificari. Sed mollificabiliaſunt in propoſito poſſunt trahi ſiue prolongari aut duci abſqꝫ humido aqueo. ſicut ferrū et cornu et q̄dā ligna.Sunt aūt liquabiliū et illiquabiliū hec qͥdēintingibilia. Hec āt ītingibilia velut es ītingibile liq̄factibile exiſtēs. lana āt et terra ītingibilia madefiūt em̄. et es qͥdē liqͣbile ab aqͣ ātliquabile ſed ab aqua liquabiliū q̄dā non intingibilia velut vitrū et ſales Neqꝫ em̄ aliud intingibile nullum quod non mollius ſit madefactum. Quedam autem intingibilia exiſtentianon liquabilia ſunt velut lana et fructus.Sunt aūt intingibilia quidem quecunqꝫ terreexiſtentia habent pͥoros maiores eque mollibꝰexiſtentibꝰ durioribꝰ aqua Liquabilia āt aqua