Druckschrift 
Opera, lat. Mit Expositiones textuales dubiorum.
Seite
XXIIIIr
Einzelbild herunterladen
 

Folio xxiiij

minorſudat. humiditas em̄ ſudor fiūt amaraſiqͥdē et tunc et nūc oportebat videt̉ autēhoc accidens. ſed humida quidem exiſtens exiccatur. ſicca aūt exiſtēs nihil patitur tale. Quomodo igitur poſſibile circa primaꝫ generationem humida exiſtente terra ſudore exiccata ſedmagis veriſimile. ſicut aiunt qͥdā aſſumpto plurimo ſolem relictum eſſe mare. humidā autemexiſtentem ſudare impoſſibile. Que quidē igit̉dicuntur ſalſedinis diffugere vidētur rōemIſtud eſt vltimū capitulū huius tractatus primi Inquo ph̓s determinat de ſalſedine maris. Et diuidit̉ induas ꝑtes principales. In prima inqͥrit de ſalſedine maris ẜm opiniones aliorū. In ſecūda ponit opinionē ſuaꝫppriā. ibi (Nos aūt dicamus) Circa primū ꝓſequit̉ deſalſedine marꝭ ẜm tres opiniones ph̓oꝝ naturaliū in pͥncipio huius tractatus de mari poſitas Dicens illi quidixerūt. mare ſemel eēt generatū pn̄t aſſignare camſalſedinis niſi ſol a pͥncipio eleuando magnā ꝑtē aqueetiā eleuauit id qd̓ eſt dulce potabile. groſſum aūt terreſtre eſt relictum. et ideo mare ꝓpter talē terreſtreitateꝫeſt ſalſum. Hāc opinionē reprobat ph̓s Dicēs ſic qͣꝫtum eleuat̉ de humido a mari tantū iterū cadit in ipſumet ſic poſt illū caſum mare eſſet ſalſum. oꝑtet dicere primo anteqͣꝫ ſol incepit deſiccare mare eſſet ſalſumvel ſi primo fuerit ſalſum. neqꝫ poſterius Uuncibi (Atuero et quicūqꝫ) ph̓us ꝓſequitur ſcd̓am opinionem Et d̓t quidā dixerūt admixtionē terre eſſe cauſaꝫſalſedinis maris Dicūt em̄ terra habeat multos ſapores ẜm diuerſas ſui partes et illos ſapores terra deferūt ſecū ad mare flumīa que ingrediunt̉ mare ex quoꝝꝑmixtione mare fit ſalſum. Sed dicit ph̓s illi ſufficienter oſtendūt quare mare ſit ſalſum fluuij ſuntminoris qͣꝫtitatis tn̄ ex tali ꝑmixtōe fluuij magis eēntſalſi qͣꝫ magna multitudo maris eſt ꝯgregatio oīm aqͣrum fluuialium. et in nullo differt ab eis. niſi in ſalſedineUūc ibi ¶Sil̓r auteꝫ deriſibile Areſto. improbat tertiam opinionē illoꝝ dixerūt ſudorē terre eſſe marepter hoc mare eſſet ſalſum. Sed d̓t Areſto. ſit deriſibile hoc dicere ſicut Empedo. dixit qui forte locutus ēpoetice et methaphorice. qͥa vt d̓r Empedo. metriceripſit ſic multa methaphorice protulit. Sꝫ tn̄ illa ditere non ſufficit ad cognoſcēdū naturā rei. Et etgo Areſto. illas opiniones reprobat tribꝰ rationibus Prima qꝛſalſedo cauſant̉ reſolutōem vel ꝯmixtōem. vt deducit̉in exemplis. ſꝫ iſta opinio declarat iſtoꝝ modorum cauſet̉ ſalſedo in mari. ē immanifeſta inſufficiēs Secūda ratio. qꝛ ſudor qui eſt ſalſus cauſat̉ in animalibꝰ exabūdantia humorum quorum eſt minor pars. ſed in terra non apparet tanta multitudo humorum quanta eſtmultitudo maris. ergo ex eis non poſſet fieri aqua maris ſalſa. Tertia ro. qꝛ ẜm illam opinionem ſequeretur partes terre humide calorem exiccitate deberent ſudare qd̓ tamen falſum. Et ergo prima opinio eſt magꝭveriſimilis qͣꝫ iſta. concludit tamē de omnibus cauſeque dicuntur de ſalſedine maris vident̉ rōem diffugereNos aūt dicamus pͥncipiū ſumētes idē qͦdet pͥus. qm̄ em̄ poſitum et duplicē eſſe exalatio

nem. hanc quidem humidā. hanc aūt ficcā. palam hoc putandū pͥncipium eſſe taliuꝫ. Etvtiqꝫ et de quo dubitaſſe pͥus neceſſariū vtruꝫet mare ſemꝑ permanet earūdem exiſtens ꝑtiūnumero aut ſpecie quātitate ꝑmutatis ſemꝑpartibꝰ quēadmodum aer et potabilis aqua etignis Semper em̄ aliud et aliud fit. horū vnūqd̓qꝫ ſpēs aūt multitudinis vniuſcuiuſqꝫ. horum manet ſicut que fluentiū aquarū et flam/me fluxus. manifeſtuꝫ itaqꝫ hoc probabileimpoſſibile eandē de oībus his ratiōemet differre velocitate tarditate permutatōnisin omnibus generatōem et corruptōnem eſſeHoc tamē ordinate accidere oībus ipſis. Hisaūt ſic ſe habentibus tētandū reddere cauſamet de ſalſedine Manifeſtū itaqꝫ per multa ſigna fit talis ſapor propter cōmixtionē In corporibuſqꝫ qd̓ indigeſtiſſimū ſalſuꝫ et amarū ſicutet prius diximꝰ Indigeſtiſſimū em̄ ſuꝑfluū humidi alimenti talis aūt omnis hipoſtaſis maxime aūt que in veſica. Signū aūt qꝛ ſubtiliſſima eſt. digeſta aūt om̄ia cōſtare nata ſunt deinde ſudor ſꝑ in quibus idem corpus cōſegregatur qd̓ facit ſaporē hunc. Similiter aūt in aduſtis vbi em̄ vtiqꝫ obtinuerit calidum in corporibus qͥdem fit ſuꝑfluitas in aduſtis āt cinisPropter qd̓ et mare qͥdē ex aduſta aiūt factūeſſe terra qd̓ ſic qͥdeꝫ dicere incōueniens qd̓ tn̄ex tali verū. ſicut em̄ et in dictis ſic et in toto etex naſcentibus et factis ẜm naturā ſꝑ oꝑtet intelligere ſicut ex ignitis relinquit̉ talē terrāet itaqꝫ et eam in arida exalatōe oēm Hec em̄exhibet multā hāc multitudinē. Mixta āt igit̉exiſtente ſicut diximus vaporoſa exalatione etficca ꝯſtituerint ī nubes aquā. Neceſſuriūintercipi aliquā multitudinē ſemꝑ huiꝰ virtutis et ſimul deorſum ferri iterū pluta et hoc ſꝑfieri ẜm quēdā ordinē vt ꝯtingit hic ꝑticipareordinem Unde quidē igit̉ generatio ſalſi ineſtin aqua dictum eſt.Iſta eſt ſecūda pars huiꝰ capituli in ponit Areſto.opinionem ꝓpriam de ſalſedine maris. Et circa hoc triafacit qꝛ primo premittit que ſint neceſſaria ad propoſitūmanifeſtandū. Primū eſt. duplex eſt exalatio que eleuatur a terra vna eſt humida alia eſt ſicca. hoc putā eſt eſſe pͥncipiū ſalſedinis maris Scd̓m eſt partesmaius non manent ſꝑ eedem numero ꝓpter continuamgenerationem corruptionem ipſarum ſed bene ꝑmanent eedem ſpecie qualitate ſicut etiā accidit in aere inaqͣ potabili fluuioꝝ in igne. qꝛ in oībꝰ iſtis ſꝑ ꝑtes fiūtalie alie numero ſꝫ ſpēs vniuſcuiuſqꝫ hoꝝ manet eadē