De generationeSecundus
nē. vt probatū eſt ex ꝑte materie in pͥmo libro de generatione. ⁊ in hoc ſcd̓o probatū eſt ex ꝑte motus ⁊ finis. aut ergo eſt infinita ẜm rectū. aut in circuitu. Sed nō eſt ſempiterna ẜm rectū. vt ſupra oſtēſum eſt. ergo ſeqͥtur ꝙ ſit infinita ẜm ꝯuerſionē ⁊ circulū. ſicut ſepius exemplificatū eſtde terra depluta. ex qua generant̉ nubes. ⁊ ex nubibꝰ iterūfit terra depluta. Et nihil refert vtrū illa ꝯuerſio fiat pervnū mediū vel ꝑ duo aut ꝑ tria. dūmodo ab vltimo fiatreditus ad primū. Ex om̄ibus ergo ꝯcludit. ꝙ ſi generatio ſit ex nccītate ⁊ ſꝑ. hoc erit verū ẜm circuitū ⁊ non ẜmrectū. Et hoc rationabil̓r accidit .ſ. ꝙ generatio ſit circularis. qꝛ motus celi eſt in circuitu. ⁊ ergo hec inferiora ex neceſſitate generant̉ circulariter. ⁊ ſimiliter oīa que ſunt effectus illius motus vel ꝓpter ip̄m. Ratio qꝛ celū ſic motumſꝑ mouet aliquid .ſ. hec inferiora circulariter. quare neceſſeeſt motū horū inferiorū eſſe in circuitu. Uerbi grā cū motus ſuꝑioris circuli .ſ. obliqui ſit in circuitu. ncc̄e eſt ꝙ ſol etalij planete ſic moueant̉. quia vero hic .i. ſol mouet̉ in circuitu. nccē eſt horas ⁊ tꝑa generari ⁊ reiterari in circuitu. ſedab illis ſunt generatōes alioꝝ. quia ex iſtoꝝ generatōe oīaalia generant̉ maxime omnia temporalia.¶ Quare ergo hec qͥdē ita vidētur (verbi grā)aqua ⁊ aer in circuitu generant̉ ⁊ ſiqͥdem nubeserunt. oportet ⁊ pluere. et ſi pluet oportꝫ et nubem eſſe. homines vero ⁊ aīalia nō reiteranturin ſeip̄ſos vt rurſus generet̉ idem Nō em̄ neceſſe eſt ſi pater generatus eſt ⁊ te generari. ſed ſi tuillum in rectū itaqꝫ videtur eſſe hec generatio.Principiū aūt intentiōis rurſus hec vtrū ſimiliter om̄ia reiterant̉ aūt nō. ſed hec qͥdem numero. hec aūt ſpecie ſolū Quorū qͥdem igiturincorruptibilis ſubſtātia mota Manifeſtū qm̄et numero eadē erunt Motus em̄ ſeqͥtur quodmouet̉. Quorū aūt nō. ſed corruptibile neceſſeſpecie. numero aūt nō reiterari. ideo aqua ex aere. ⁊ aer ex aqua ſpecię idē nō numero. Si autēet hec numero ſed nō quorū ſubſtantia generat̉ens talis qualis cōtingit non eſſeHic ꝯn̄ter mouet duas q̄ſtōes. ſcd̓am. ibi ( Principiūaūt) Querit gͦ pͥmo qͣre q̄dam in circuitu generant̉ ſicutptꝫ de aere ⁊ aqͣ ⁊ alijs elemētis. qꝛ ſi nubes ſit oꝑtet pluere. ⁊ ſi pluat oꝑtet nubē eē. Et in qͥbuſdā nō ē ita qꝛ homines ⁊ aīalia nō reiterant̉. nō em̄ eſt neceſſe te generare ſi pater tuus ſit generatus. Sedſi tu es generatus neceſſe eſtpatrē tuū fuiſſe generatū. Et ſtatim ſoluit iſtā q̄ſtōem Dicens. ꝙ hec eſt cā. qꝛ generatio aīaliū eſt ẜm rectū ⁊ nō ẜmcirculū. vn̄ generatio ẜm circulū tunc hꝫ locū qn̄ in vtroqꝫtermīoꝝ eſt tota materia ad alteꝝ. ita ꝙ vno motore diuer.ſimode ſe hn̄te educat̉ vtrūqꝫ de vtroqꝫ. ſicut ptꝫ de elemētis. ſed ſic nō eſt de te ⁊ patre tuo. qꝛ pr̄ tuus nō ē tota materia tui Tunc ibi ( Principiū aūt) mouet aliā q̄ſtōnemDicēs. ꝙ qꝛ ꝓbatū eſt ꝙ generatio ſit ꝑpetua ꝑ reiterationē poſſet aliqͥs credere ꝙ oīa eadē reiterant̉. Ideo d̓t ph̓sꝙ pͥncipiū intentōis in hāc vltimā ꝑtē eſt q̄rere vtꝝ oīa ſil̓rreiterant̉ aut nō. ſed hec qͥdem reiterant̉ eadē numeeo. aliavero ſolum eadem ſpecie. Ex quo em̄ oīm ẜm naturameſt generatio videtur ꝙ oīa eadē ẜm naturā debeāt iterari.
Tunc ibi (Quoꝝ qͥdem) Soluit hanc q̄ſtionē Dicēsꝙ illa quoꝝ ſub̓a nō corrumpit̉ in mutatione reiterant̉ eadem numero. ſicut ſol reiterat̉ in obliquo circulo. ⁊ qꝛ motus ſeqͥtur id qd̓ mouet̉. gͦ etiā motus eſt vnus ⁊ ꝯtinuujsSed in illis quoꝝ ſub̓a eſt corruptibilis neceſſe eſt eademiterari in ſpē non in numero. ſicut aqua ex aere. ⁊ aer ex acͣſunt eadē ſpē. qꝛ eoꝝ ſub̓a corrumpit̉ in tali trāſmutationeSed tn̄ cū aer ſit tota materia aque. ⁊ ecōuerſo. talia iterata magis accedūt ad identitatē numeralē qͣꝫ aīalia ⁊ homines reiterati. qꝛ vnū aīal generans. ſcꝫ bos nō eſt tota materia alteriꝰ bouis generati. ⁊ ideo minus accedūt ad idētitatē numeralē qͣꝫ elemēta in circulari generatōe elementorum. vn̄ ⁊ ſi concedat̉ ꝓpter hoc ꝙ elemēta aliqͦ mō reiterent̉ in generato. ⁊ in eo ex quo generatur. nō tn̄ reiterātureadē in numero. qꝛ ſi reiterarent̉ eadē in numero. eoꝝ ſubſtantia nō corrumperet̉. ſicut tn̄ manifeſte videmꝰ. qꝛ ſunttalia entia quoꝝ ſub̓a nō generat̉ ⁊ nō corrumpit̉. eo ꝙ pn̄tnō eſſe. ⁊ gͦ qn̄ deſinūt. tūc nō redeūt eadē numero ſed ſpēj¶ Utrū actione naturali. poſſet ſubſtanMVtialiter corruptū idē numero reproduciDd̓m ẜm doctorē in quodlibetis ꝙ nō. ꝓbat ſic. qꝛ illd̓nō p̄t idē numero reiterari ꝑ agens naturale cuius vnitasin ſua rōne hꝫ continuitate durationis. ſicut patꝫ de motuet tꝑe. nec illud p̄t reiterari idē numero cuius eſſe eſt ſubiectū motui. ſicut pꝫ in ꝑmanentibꝰ. ſed vnitas cuiuſlibet ſuper qd̓ extendit ſe agens naturale aūt hꝫ in ſua tōne durationis cōtinuitatē ſi ſit ſucceſſiuū. aut hꝫ eſſe ſubiectū motui ſi ſit ꝑmanēs qd̓ eſſe menſuratur tꝑe. gͦ nullū tale p̄t naturaliter idē numero reproduci ſi ſit ẜm ſub̓am corruptuꝫrMaior ꝓbat̉. qꝛ corruptio taliū ẜm ſub̓am indirecte contrariat̉ eoꝝ vnitati numerali pro quāto ad eoꝝ vnitatē numeralē reqͥritur vnitas motus ⁊ duratōis q̄ eſt ꝑ corruptionē ſub̓e interrupta. Sed illa q̄ ꝯtradictōnem implicantnō cadūt ſub actione alicuius agētis cū deficiant a ratiōeentis Et d̓r notāter in maiori ꝑ agens naturale. qꝛ agensſuꝑnaturale qd̓ deus eſt p̄t res ꝑmanentes in nihilū redactas ⁊ corruptas eaſdē numero reꝑare. qͥatale agens agitſine motu cū ſit in eius poteſtate ꝓducere effectus ſine cauſis medijs Sed de rebus ſucceſſiuis nō eſtHhincinde parꝭ rōqꝛ ille innhilū redacte ꝑ nullā potentiā p̄n̄t eadē numeroreparari ꝓpter implicatā ꝯtradictionēIn ſolutionibꝰ duaꝝ queſtionū Areſtotelis. viV. detur eſſe cōtradictio. ergo nō erunt bone. Antecedens ꝓbatur. qꝛ in prima d̓t ph̓us ꝙ animalia nō reiterantur eadē in ſpecie. ſed in ſecūda d̓t ꝙ reiterant̉ eadeꝫſpecie Dd̓m dupl̓r ẜm doctorem ſanctū in fine ſui commenti. primo. qꝛ in pͥma d̓t. ꝙ animalia nō reiterant̉ eadēnumero. ⁊ ſic cōcordat cū ſecunda ſolutione. Secundo. qͥain generatione animaliū nō ex neceſſitate eſt reite ratō ſiueẜm numerū ſiue ẜm ſpēm Et ideo patre tuo genito nō ē neceſſe te generari. ſed te generato neceſſe eſt patreꝫ tuū fuiſſegenitum. ⁊ in hoc nō ꝯtradicit ſecunde ſolutōi que d̓t. ꝙ ſiiterant̉ eadem ſpecieiterātur non eadem numero.F Si agens ſit idē ⁊ materia eadeꝫ effectus eritI idem numero. vt d̓t ph̓us octauo metaphyſice. capl̓o tercio. ſed illa poſſunt eſſe eadeꝫ reſpectu effectusſecūdo ꝓducti. ergo ſcd̓m productū erit idē numero cumprimo ꝓducto. Minor ꝓbatur. qꝛ agens p̄t cōuerti in acrem. ⁊ eadem materia ſtans ſub forma aeris p̄t iterū conuerti in ignē ab eodem agente. ſcilꝫ a reflexione radioꝝ ſolariū Dd̓m ẜm doctorē ſanctū ꝙ autoritas ph̓i octaus