Druckschrift 
Opera, lat. Mit Expositiones textuales dubiorum.
Seite
XVIIIv
Einzelbild herunterladen
 

PrimusDe generatione

ſicut Empedocles et ſui ſequaces dixerunt pati ẜmporos. ita omnē alteratōem om̄e pati per poros ſaluabant. Ita ſimiliter Democritus dixit generari vacuum et corrumpi facta reſolutōne et corruptōe in vacuo. et ita ſimiliter dicebat fieri augmentatōem. quia calida ſubintrant quaſdam vacuitates Et ſic idem eſt ponere poros quos ſubintrant corpora vt ſe contingantagant̉ quod fecit Empedocles ponere vacuitatesquas hec contingunt. ſicut fecit Democritꝰ. et ergo inpoſitōne poroꝝ differunt dicte opiniones. Tuncibi fere aūt Comꝑat opinionem Empe. ad opinionemLeucippi. dicēs Empedocles fere neceſſario habuitdicere ſicut dixit Leucippꝰ. ſcꝫ corpora indiuiſibilia.Dicit aūt fere quia Empedocles non confitebatur expreſſe aliqua corpora indiuiſibilia. ſed quia hoc ſequitur ad opinionem eius quia ipſe ponebat pͥoros in ipſiscorporibꝰ ex qͥbus ẜm cauſabat̉ actio paſſio Autilli pori ſunt ī toto corpore ita nihil ſit mediū īter eosaut eſt aliqd̓ corpus diuidens eos. ſed pͥmum eſt īpoſſibile. qꝛ alias totū corpꝰ eēt vacuū qd̓ eſt impoſſibile. etgo neceſſe eſt eſſe aliquod corpus ſolidum extra pͥorosid eſt p̄ter poros. quod ip̄os diuidat diſtinguat. talia corpora neceſſe eſt eſſe indiuiſibilia. media aūt iſtorūſunt vacua ſiue foramina que Empedocles dicit poros. Et ergo ẜm cōmentatorē quē hic allegat ſanctusThomas. inter illas opiniones nulla eſt differentia niſi Leucippus ponit inter hec corpus vacuū. ſed apudiſtos ſunt foramina plena ſubtilibꝰ corꝑibꝰ Conueniūt in duobꝰ .ſ. in poſitōe vacuitatꝭ in poſitōe corꝑū īdiuiſibiliū. vt d̓t doct. ſāctꝰ. Finalit̓ epilogat ē lr̄a planaEt de his qͥdem quomō dicunt manifeſtūeſt Et ad eoꝝ poſitōnes qͥbus vtunt̉ fere cōfeſſevidet̉ ꝯtingēs alijs aūt minꝰ (verbi gratia) Empedocli quō erit corruptio alteratio eſt manifeſtū his aūt erūt indiuiſibilia prima corporūformis drn̄a ſolum. ex quibꝰ pͥmuꝫ cōponunt̉. etin vltima diſſoluūtur Empedocles aūt aliadem manifeſtū qm̄ vſqꝫ ad elementa habēt generationem corruptiōeꝫ. Ipſoꝝ vero hoꝝ quōgenerat̉ et corrumpit̉ coaceruata quātitas necmanifeſtū nec ꝯtingit dicere ei dicēti igniselemētum eſſe Simil̓r aūt alioꝝ omniū vt īTimeo ſcripſit Plato in tātū differt vt eo Leucippꝰ dicat. qm̄ qͥdē ſolida. aūtplanicē d̓t īdiuiſibilia. qͥdē īfinitis termīarifigurꝭ indiuiſibiliū ſolidoꝝ vnūqd̓qꝫ: āt t̓mīatis Qm̄ īdiuiſibilia vtriqꝫ dicūt t̓mīata figurisex his itaqꝫ gn̄atōnē corruptōnē Leucippo duo mōī erāt vtiqꝫ vacuū. tactū. qͥdē īdiuiſibile vnūqd̓qꝫ Platōni aūt ẜm ſoluꝫ tactuꝫ ſetvacuū em̄ eſſe inquit. de indiuiſibilibꝰ qͥdēplaniciebꝰ diximꝰ in pͥoribꝰ ſermonibꝰ. de īdiuiſibilibꝰ āt ſolidis ampliꝰ eſt dicere. ideo hoc accidēs relinquat̉ nunc.Hic ꝯn̄r ph̓s ponit drām inter vtrāqꝫ opinionē Di

cens iſtoꝝ drā de illis modis agendi eſt manifeſta exillis ſequunt̉ eoꝝ poſitōnes. qꝛ Leucippus ex ſua poſitōnē p̄t magꝭ dare cauſas eoꝝ manifeſte ꝯtingūt. ſꝫEmpedocles minꝰ. qꝛ ẜm eius fundamentū eſt manifeſtū quō accidat generatio corruptio alteratio inom̄ibꝰ entibꝰ naturalibꝰ. Sꝫ Democritꝰ Leucippuspoterāt illas cauſas aſſignare. ſolū in mixtis. ſꝫ etiaꝫin elementis. ꝓpter diuerſitatē corpoꝝ athomaliū. quedifferunt poſitōe. ordine. forma. figura. vt d̓r pͥmo metaphiſice. dixerūt pͥma corꝑa ex qͥbꝰ alia cōponunt̉Empedocles āt ponit aliqͣ corꝑa pͥora elemētꝭ. ſic potuit ſaluare corpoꝝ generatōeꝫ ex alijs nec corruptionē ī alia. Tūc ibi. Sil̓r āt alioꝝ Cōꝑat opinionēLeucippi ad opinionē Platōnis. Primo penes ꝯuenientiā. Dicens ſicut Leucippus p̄t dare cām generationis oīm ex ſua poſitōe. ita ſil̓r Plato ẜm ſcripſit inTimeo. Scd̓o penes drām. qꝛ qͣꝫuis vterqꝫ ponat indiuiſibilia eſſe pͥncipia. tn̄ differūt in tribꝰ. pͥmo qꝛ Leucippus dixit illa indiuiſibilia corꝑa ſolida. ſꝫ Plato dixit ea eſſe ſuꝑficies. Scd̓o. qꝛ figure indiuiſibiliū corporum qͥbus figurant̉ terminant̉ poſita ſunt infiniteẜm Leucippū. ſed ẜm Platonē ſunt finite. qꝛ poſuit figuras triangulares pͥmas oīm figuraꝝ ſunt finiteTercio differunt. quia ẜm Leucippū ſunt duo modibus fit actio paſſio. qꝛ vnoº fit tactū agētꝭ patiētꝭAlio fit vacuū qd̓ ē porꝰ tm̄. ſꝫ ẜᵐ Platonē ē vnusmodus .ſ. pͥmus. qꝛ ẜm Platōnē vacuū ē. Sꝫ de īdiuiſibilibꝰ ſuꝑficiebꝰ dictū ē in tercio celi. qͥd aūt ꝯtingatdicere de indiuiſibilibꝰ corporibꝰ nunc relinquat̉Ut aūt parum diſgrediētes dicamꝰ nccāriūet īpaſſibile vnūqd̓qꝫ dicere īdiuiſibiliū. em̄poſſibile pati niſi vacuū nulliꝰ actiuū paſſionis Neqꝫ em̄ calidū frigidū oportꝫ diuiſibile: Quāuis hoc incōueniēs ſit ſolū dare circulari figure calidū. nccē em̄ ꝯͣriuꝫ frigidū alij alicui adaptare figuraꝝ Incōueniēs aūt ſi hecdem exiſtūt. dico āt caliditas frigiditas grauitas āt duritia. leuitas mollicies non exiſtūtSꝫ tn̄ grauiꝰ ẜm excedētia dicit Democritus vnumqd̓qꝫ īdiuiſibiliū. quaꝓpter calidiꝰTalia āt entia pati adīuicē īpoſſibile (verbigratia) multū excedēte calido leuit̓ calidū Stn̄ ſi duꝝ molle. molle āt in patiēdo aliqͥd dicitur ſubactiuū em̄ molle. Sed tn̄ incōueniēs ſinihil exiſtit. niſi ſolum figura ſi exiſtit vnū ātſolum (verbi gratia) hoc qͥdē frigidū. hoc aūt calidum. nec em̄ vna aliqua eſſet natura eoꝝ. Sil̓rāt īpoſſibile ſi multa vni Indiuiſibile āt ens īeodē habebit paſſiones Quaꝓpter ſi patiat̉ ẜꝫ īfrigidat̉ hoc aliqͥd aliud faciet aut patieturEodē aūt modo de paſſionibus alijs Hocem̄ ſolida planiciē dicentibꝰ īdiuiſibilia cōtīgit eodē modo nec em̄ rariora nec dēſiora eſt poſſibile generari vacuo ente ī indiuiſibilibus