et munoq

Folio xxx

breuiter dd̓m eſt de motu celi oſtendendo ſcꝫ ꝙ eſt regularis et ſꝑ vniformē velocitatē hn̄s ⁊ nunqͣꝫ irregularis Et hͦ dꝫ intelligi de pͥmo celo et de pͥmo motū ſcꝫdiurno. qꝛ in tali motu nulla eſt irregularitas. neqꝫ ẜmꝟitatē neqꝫ ẜm apꝑentiā ſicut tn̄ apparꝫ in motibꝰ planetaꝝ qͥ ſunt ſub illo. qꝛ in planetis pl̓es motꝰ cōueniūt admouendū vnum corpus. Uel ẜm diuerſas ſpheras voluentes ⁊ reuoluentes ſicut dicebant aſtrologi tempore Areſtotelis. Uel ẜm motus ecētricorum ⁊ epiciclorum ẜm modernos aſtrologos. qꝛ motus planetarumquandoqꝫ apparent directi. quandoqꝫ retrogradi. ⁊ qn̄qꝫ ſtationarij. ſed tn̄ ẜm veritatem nullus motus in celo eſt irregularis. Et hoc ꝓbat Areſtoteles quatuorratōnibus. quaꝝ pͥma ſumitur ex forma motus circularis. Et eſt talis. ſi motus celi eſſet irregularis. ſequeretur ꝙ in celo eſſet intenſio. id eſt augmentū velocitatis. vel virtus. id eſt ſummū velocitatis. aut remiſſio ideſt diminutio velocitatis. qꝛ om̄is motus irregularꝭ habet illa tria. id eſt aliqua illoꝝ trium. quia habꝫ duo illorum. vt dicit doctor. ⁊ ergo om̄is debet capi collectiue.Sed nullū iſtoꝝ eſt in celo. igitur ⁊c̄. Minor patet inductiue. qꝛ intenſio velocitatis accidit in pͥncipio motꝰvt in motu violento. vel in fine vt in naturali vel in medio. vt in motu ꝓiectoꝝ. id eſt animaliū. vt dicit Simplicius qui eſt quaſi ad latus ſicut motꝰ proiectoꝝ et ſicſuo modo dicendū eſt de remiſſione ⁊ virtute. ſꝫ in motu celi nō eſt pͥncipium mediū vel finis neqꝫ ẜm durationem cum ſit ſempiternus. neqꝫ ẜm magnitudinē cū ſitcircularis et ſupra magnitudinē circularē que eſt infrangibilis. id eſt non diuiſa in actu quare in ip̄a non poteſtactu deſignari pͥncipium et finis.F Utꝝ ad ſaluandū ea que apparēt inQI motibus planetaꝝ ſint in celo ponendi circuli ecētrici ꝯcētrici ⁊ epicicli ¶ Pro rn̄ſione conſiderandum eſt ꝙ circulus cōcentricus dicitur cuius centrum eſt idem cū centro mundi Et dicit̉ a con quod eſtſimul et centrum. Sed circulus ecentricus eſt qui continet centrum mundi. habens tamē ſuum centrū extracentrum mundi. Et dicitur ab e quod eſt extra ⁊ centrum. Et tales ecentrici ſunt triplices. Nam quidaꝫſunt ecentrici ẜm ſuperficiē concauam tantū. alij ẜm ſuperficiem conuexam. et tercij ẜm vtrāqꝫ Unde ecentricus ẜm vtrāqꝫ ſuꝑficiem dicitur circulus deferens corpus planete et mouetur ad motum eius. Et pars circuli ecentrici magis diſtās a centro mūdi vocat̉ aux .i.eleuatio. ſed pars oppoſita dicitur oppoſitū augis ⁊ portiones intermedie dicuntur ſtationes. Sed epicicliseſt idem qd̓ paruus circulus nō continens centrū mūdi. ſed eſt in circūferētia circuli deferentis vbi habꝫ ſuūcentꝝ Et d̓r ab ep̄i quod eſt ſupra. ⁊ circulus quaſi ſupra circulū exiſtens in cuius circūferentia mouet̉ corpus planete. Unde in tali circulo deſcribunt̉ quatuorpuncta imaginando duas lineas procedentes a centromundi ꝯcludētes illum circulū. vna verſus orientē aliaverſus occidentē. Et punctū tangens lineā verſus orientem dicitur ſtatio prima ſed punctum ſibi oppoſitumeſt ſtatio ſcd̓a. et planeta exiſtens in illis duobus punctis dicitur ſtationarius. Sed arcus ſuperior interceptus inter illas duas lineas dicitur directio ⁊ planeta ineo exiſtēs dicitur directionarius. arcus vero inferior di

citur retrogradatio et planeta in eo exiſtens dicitur retrogradus. ¶ Tunc dicendū ad queſitū pͥmo ꝙ ad ſaluandum diuerſitatē in motibus planetaꝝ neceſſariumeſt ponere circulos ecentricos. Probatur duabꝰ ſuppoſitionibꝰ. Prima. quilibet planeta ſemꝑ mouetur vniformiter et regulariter. Scd̓a duo ſigna zodiaci ſunt equalis longitudinis. Ex his ſic arguitur. Expertū eſt vnūplanetam citius tranſire vnum ſignū qͣꝫ aliud. ſꝫ hoc nōp̄t ſaluari ꝓpter hoc ꝙ citius moueatur ſub vno qͣꝫ ſubalio. quia eſſet contra pͥmam ſuppoſitōem. Nec poteſtſaluari ꝓpter maiorem longitudinem vnius ſigni qͣꝫ alterius. quia eſſet contra ſcd̓am ſuppoſitionem. ergo eſtneceſſe ꝙ ſaluetur propter hoc ꝙ deferens habet minorem diſtantiam ſub vno ſigno qͣꝫ ſub alio. et hoc nonpoteſt fieri niſi deferens ſit ecentricꝰ. ergo neceſſario ſtꝭponendi circuli ecentrici iuxta imaginatōnem ſuperiustactam. Secundo dicendū. ꝙ neceſſariū eſt planetaꝫmoueri in circulis epiciclis. Orobatur per duas ſuppoſitiones. Prima. idem ſignū nō eſt maius ſeip̄o in vnotempore qͣꝫ in alio. Secunda planeta eque velociter mouetur in vno tempore ſicut in alio. Ex his ſic arguitur.Compertum eſt per experientiā ꝙ idem planeta citiꝰpertranſit idem ſignum in vno tempore qͣꝫ in alio. Ethoc nō poteſt fieri niſi quia in deferente eſt quidam paruus circulus in quo planeta mouetur contra motū deferentis. et talis motus eſt motus epicicli. ergo ⁊c̄. Ethec om̄ia patent infra ſenſibiliter in figura.Qꝭ nō eſt explicite de mentey ¶ AO Areſtotelis et eius cōmentatoris. nec eſt de mente aſtrologoꝝ qui fuerunt temporeAreſtotelis ꝙ ſint ponendi circuli ecentrici et epicicli.ſed eſt magis ẜm eos error in phiſica ſicut manifeſte patet in duodecimo meraphiſice Qoderni tamē aſtrologi ſicut Ptolomeus ⁊ alij poſteriores ſimpliciter concludunt ⁊ probant tales circulos neceſſario fore ponēdos. Eſt tamē verum ꝙ Areſtoteles quodāmodo implicite videtur hos circulos ponere. quia dixit ſuperiꝰꝙ in his que ſubtus ſunt. id eſt in planetis plures motus conueniunt ad mouendū vnum corpus vbi ꝑ plures motus intelligi poſſunt motus in epiciclis et ecentricis. Dicit etiam. Areſtoteles ſuperiꝰ in capitulo dedifferentijs poſitionū aliter debere ſumi differētias poſitionum in motu primi mobilis ⁊ aliter in motu planetarum. imo recte oppoſito modo in quibus verbis virtualiter ponit motus in epiciclis et ecentricisCelum eſt corpus ſimplex ⁊ vnius forme. er¶ . go etiam erit vnius figure Tenet ꝯſequentiaquia figura inſequitur determinate formam. Et per cōſequens in celo nō poterint poni circuli ecentrici ⁊ epicicli. Et confirmatur. quia ſi illi circuli ponerentur nōvideretur qualiter ſumi deberent differentie poſitionūin celo. Ad pͥmum dd̓m ꝙ bene concludit de pͥmocelo et de pͥma latione. ſed in lationibꝰ inferioribus neceſſario ponitur talis diuerſitas. vt patet ex dictis. Ueldicendū ꝙ licet vnus orbis inferior ſit vniꝰ figure ẜmgenus. poſſunt tamen figure diuerſificari ẜᵐ ſpeciem. ſicut etiam dicimus vnam partem celi eſſe denſaꝫ ⁊ aliāluminoſam. Ad ꝯfirmatōnem dicitur ꝙ differentiepoſitionum in quolibet orbe debent accipi in ordine adꝓprium centrum et in ordine ad motum facturper

ctum ſuꝑff