PrimusDe celo

dus. ⁊ itare inqͥtur ẜm eos ꝙ extra extremā circūferentiāſit vacuū Dd̓m ẜm Alexandrū. ꝙ talis homo manuſuam extēdere nō poſſet. nō ꝓpter extrinſecū impediēs. ſedqꝛ de natura oīm corpoꝝ naturaliū eſt ꝙ contineant̉ infraextremā circūferentiā celi. alioqͥn celū nō eſſꝫ vniuerſuꝫ Etergo ſi eſſꝫ aliquod corpus qd̓ nō deberet a corꝑe celi ſic cōtineri id nihil prohiberet eſſe extra celū ſicut ſunt ſubſtantie ſpirituales de qͥbus infra diceturPropter quod qͥdem neqꝫ in loco que ibi apta nata ſunt. neqꝫ tēpus ipſa facit ſeneſcere. Neqꝫ etiam nullius neqꝫ vna trāſmutatio eorumque ſuꝑ eam que maxime extra ordinatā lationem. ſed inalterabilia ⁊ impaſſibilia optimamhabētia vitam. ⁊ ꝑ ſe ſufficientiſſimaꝫ ꝑficiunttoto eterno. Etem hoc nomē diuine enūciatūeſt ab antiqͥs. Finis em̄ continēs id quod vniꝰcuiuſqꝫ vite tempus. cuiꝰ nihil eſt extra ẜm naturā. eternū vniuſcuiuſqꝫ vocatū eſt. ẜm eandēaūt rōem ⁊ totius celi finis ⁊ om̄e tēpus ⁊ infinitatē cōtinens ꝑfectio eternū eſt. a ſemꝑ eē ſumēs denomīatōem immortalis ⁊ diuinꝰ. Un̄et alijs cōmunicatū eſt. his qͥdem clarius. hisaūt obſcurius eſſe ⁊ viuere. Etem̄ quemadmodū in enchiridys philoſophiſmatibus circa diuina multociens declaratum eſt rationibus.quod diuinum intranſmutabile neceſſariumeſſe om̄e primū ⁊ ſummū. qd̓ ſic habēs teſtificatur dictis. Neqꝫ em̄ aliud melius eſt qd̓ mouebit. Illud em̄ vtiqꝫ erit diuinuꝫ. Neqꝫ hꝫ prauū nihil. neqꝫ indigens eoꝝ que ip̄ius bonorūnullū eſt. Et inceſſabili itaqꝫ motu mouet ratōnabiliter. Omnia em̄ qͥeſcunt que mouent̉. qn̄venerīt in ꝓprium locū. eius autē qd̓ circūcorporis idem locuꝫ vn̄ incepit. ⁊ in quē cōſumatHic ſecūdo oſtēdit qualia ſunt illa entia que ſunt extramundū. Et d̓t ꝙ illa entia que ſunt nata ibi nō ſunt in loco cū ibi nō ſit locus. nec ſunt in tꝑe. ita ꝙ tēpus non facitea ſeneſcere. qꝛ ibi nō eſt tēpus. Neqꝫ etiā eſt aliqua tranſmutatio eoꝝ que ſunt ſuꝑ illā latōem q̄ eſt maxime extraordinata. qꝛ eſt ſuꝑ motū localē corpoꝝ leuiuꝫ. Sed ſuntilla entia que ſunt extra celū inalterabilia ⁊ penitus imꝑaſſibilia habētia optimā vitā ⁊ etiā ꝑ ſe ſufficientiſſimā. Habent etiā vitā nō tꝑalem. ſed in toto eterno Et hoc nomēeternū diuine ꝓnunciatū eſt ab antiqͥs. qꝛ dixerūt hoc nomen cōuenire rebꝰ diuinis. Non qͥdem accipiendo eternūpro periodo cuiuſlibet rei. ſicut dicimus ſpaciū centū ānorum eſſe ſeculū vel eternū homīs. ſed accipiēdo eternū ſimpliciter ꝓ eo qd̓ cōtiuet omnē duratōem ⁊ omne tempusabſqꝫ ſucceſſione. ⁊ deriuat̉ in greco ab hoc quod eſt ſemꝑeſſe. Et talis finis qͥ eternuꝫ d̓r eſt immortalis. qꝛ vita illanon terminat̉ morte. ⁊ eſt diuinus. qꝛ excedit omnē materiā quantitatē ⁊ motū. Et ab his entibꝰ tanqͣꝫ optimis etꝑfectiſſimis deriuat̉ ⁊ cōmunicat̉ alijs tanqͣꝫ minus ꝑfectis eſſe ⁊ viuere. Non tamē eqͣliter om̄ibus. ſed his qͥdem

clarius .i. euidētius ⁊ ꝑfectius. ſicut ſunt illa que ſunt ſempiterna eadem numero exn̄tia. ⁊ illa que habet vitam rōnalem. his aūt obſcurius .i. debilius ⁊ imperfectius. ſicuthis que ſunt ſempiterna nō ẜm idem numero. ſed ẜm idēſpē. ⁊ que habēt vitam ſenſibilē vel nutritiuā Tunc ibi.Eternū quēadmodū) Oſtendit qd̓ ſupra dixerat. ſcꝫ ꝙneceſſe eſt omne diuinū eſſe intranſmutabile. Dicit ergo ꝙmultotiens declaratū eſt rōnibus in enchiridijs philoſophiſmatibꝰ .i. in ſubtilibꝰ dogmatibꝰ ꝙ neceſſariū ſit omndiuinū eſſe int ranſmutabile quaſi nō ſubiectū motui. ⁊ pꝰmū quaſi nō ſubiectū tēpori. et ſummū quaſi nō contentuꝫloco. ⁊ hoc cōcordat his que dicta ſunt de hmōientibꝰ diuinis. Tunc ibi (Neqꝫ em̄) Probat qd̓ dixerat. ſcilꝫ ꝙdiuinū pͥmū ⁊ ſupremū ſit intrāſmutabile duabꝰ rōnibusPrima. Mouens ⁊ agens ſemꝑ eſt melius moto ⁊ paſſoſed nō eſt aliqͥd melius pͥmo ⁊ ſummo diuino. ergo pͥmuꝫdiuinū nō mouet̉. Secūda rō Om̄e qd̓ mouet̉ aut mouetur vt fugiat aliquod malū aut vt acqͥrat aliquod bonuꝫſed pͥmū nō habet aliquod malū qd̓ poſſꝫ fugere nec indiget aliquo bono qd̓ poſſet acqͥrere. qͥa eſt ꝑfectiſſimū. ergoprimū non mouet̉ Tunc ib ¶ Et inceſſabili) Infert concluſionē ex dictis. Et d̓t ꝙ rōnabiliter .i. ꝓbabiliter ſeqͥturꝙ iſtud primū mouet ſuū mobile motu inceſſabili. Probat qꝛ mota tūc qͥeſcunt quādo ꝑueniunt ad ſua ꝓpria loca. ſicut ptꝫ in grauibꝰ ⁊ leuibꝰ. Sed hoc nō poteſt dici depͥmo mobili qd̓ circulariter mouet̉. qͥa idem eſt vn̄ incipimotꝰ eius ⁊ in qd̓ terminat̉. Ergo primū mobile mouet̉ apͥmo motore motu inceſſabili. Eſt tamē cōſiderandū ẜmdoctorē ꝙ hec rō non ex neceſſitate cōcludit. Poſſet enimdici ꝙ motus celi nō ceſſat non ꝓpter naturā ſed ꝓpter voluntatē mouētis. ⁊ gͦ nō eſt neceſſaria ſed ꝓbabilisII¶ Utrū cōditōes entiū que ſunt exLLVI L.Atramunduꝫ aſſignate aph̓o. poſſint cōuenienter intelligi de ipſo celo Dd̓m ẜm Alexandrū ꝙ ſic. qꝛ celū non eſt in loco ẜm totū. ſed ẜm ꝑtes. vt ꝓbatur quarto phyſicoꝝ. Etiā tēpus nō eſt extra celū. ⁊ ſiccelum nō eſt in tꝑe ẜm ꝙ eſſe in tꝑe eſt quadā ꝑte tꝑis mēſurari. vt d̓r quarto phyſicoꝝ. ⁊ ita tēpus non facit ip̄m ſeneſcere. neqꝫ eſt aliqua trāſmutatio ſub̓alis ip̄ius celi. Sd̓t ſanctus Thomas ꝙ hec expoſitio ſit extorta. Tum pͥmo. qꝛ nō eſt verū ꝙ corpoꝝ celeſtiū non ſit aliqua trāſmutatio cū moueant̉ localiter. Niſi forte exponamꝰ de trāſmutatōe que eſt in ſub̓a. qd̓ nō eſt de mente ph̓i. quia ph̓svl̓iter ab eis oēm trāſmutatōem excludit. Tum ſecūdo.qꝛ non p̄t ꝓprie dici ꝙ celū ſit ibi .i. extra celū. Eſt gͦ ꝯueniētius dd̓m ẜm eundē doctorē ſanctū ꝙ he cōditōnes intelligant̉ de deo ⁊ de ſubſtantijs ſeꝑatis que maxime neqꝫ intꝑe neqꝫ in loco cōtinent̉ cum ſint ſeꝑate ab om̄i magnitudine ⁊ motu. Et hmōi entia dicunt̉ eē ibi .i. extra celū nōſicut in loco. ſed ſicut nō cōtenta nec incluſa ſub cōtinētiacorporaliū reꝝ. quia totam corporalē naturā excedunt Etillis entibꝰ cōuenit illud dcm̄ ph̓i. ꝙ eoꝝ nulla ſit tranſmutatio. quia ſuperexcedunt ſupremā locatōem. id eſt vltimāſpheram que ordinatur ſicut extrinſeca ⁊ contentiua omnis mutationis.Q ph̓s circa illa entia q̄ſunt exy¶ U LAtra celum tria determinat. Primo remouet ab eis cōditōes eoꝝ que ſunt hic apud nosſcꝫ ꝙ non ſunt in loco neqꝫ in tēpore. nec etiā ſunt aliqͦ mōtrāſmutabilia. Secūdo ponit ipſoꝝ cōditiones ꝓprias. videlicet ꝙ ſunt inalterabilia ⁊ impaſſibilia optimā vitāha