Druckschrift 
Opera, lat. Mit Expositiones textuales dubiorum.
Seite
Vv
Einzelbild herunterladen
 

PrimusDe generatione

generatō erit et in quā neceſſe trāſmurari quodcorrūpitur vtrūqꝫ igit̉ exiſtit quid huic alioruꝫactu Dico aūt puta aūt erit quātū aūt quale autvbi aūt poteſtate ens. hoc et ens ſimplicit̓. autneqꝫ hoc. neqꝫ ens. ſi em̄ nihil ſed oīa poteſtateet ſeparatū accidit ſit ens. Et ampliusmaxime timētes erāt primi philoſophantes exnihilo generari preexiſtēte. Si aūt hoc quideꝫeſſet aliqͥd et ſubſtātia exiſtit. alioꝝ aūt p̄dicamētorum aliquid erit quēadmodū diximuserunt ſeparate paſſiones a ſubſtātijs.Hic ꝯſequenter ſoluit p̄dictam dubitatōem Dicēs de iſta materia in alijs libris ſcꝫ in libro phiſicoꝝ magis diffuſe poſite ſunt dubitatōes et determinatōes.nunc breuiꝰ dd̓m eſt. ſimpl̓r aliqͥd generat̉ quodāmoex ente. quodāmo ex ente. qꝛ illud qd̓ p̄exiſtit generatōi eſt ens in potentia. aūt ens in actu. Et ergoveꝝ eſt qd̓ d̓r vtroqꝫ. ſcꝫ generatio ſit ex ente. etſit ex ente. Tunc ibi. Qꝭ aūt ex his. Ph̓us circadictam ſolutōem mouet aliam dubitatōem. Dicenspoſt p̄dictā determinatōem inſurgit adhuc mirabil̓ Zubitatio. ideo oportet rurſum tentare quō ſimpl ex generatio ſit ex ente in potētia. quō. Eſt ergo dubitatio talis. vtꝝ generatio ſimplex ſit tm̄ ſabſtātie. vl̓ indiuidui de genere ſubſtantie. vel vtrum etiam ſit quantitatis qualitatis ſic de alijs que non ſunt ſimpl̓r entiaEt arguit ph̓us pͥmo illud qd̓ generatur ſimpl̓rAſit ſubſtātia neqꝫ acc. ens. quia illud ex quo generatureſt in potentia ens. vel ergo tale ens in potentia eſt ſubſtantia in potentia vel accidens. et quodcunqꝫ illoꝝ detur ſequitur inconueniens. quia pͥmo ſequitur illud ens ſcꝫ materia pͥma ſit ſeꝑatum id eſt ſe exiſtensabſqꝫ om̄i forma. ſeqͥtur etiam illud qd̓ maxime timuerunt pͥmi ph̓i ſcꝫ aliquid generetur ex nihilo p̄exiſtēte. qꝛ qd̓ eſt ens actu eſt nihil. Sed ſcd̓oº ſeq̄ret̉ illd̓inconueniens quod pͥus inductum eſt. ſcꝫ paſſiouesid ē accidentia ſeꝑarentur a ſubſtantijs quod eſt manifeſte impoſſibile. Sic ergo videtur ſequi generatioſimpl̓r ſit ex ente in potentia ſicut tamen predicta ſolutio dicebat. De his igitur quātū decet tractādū. quequare vt generatō ſit ſemꝑ. et ſimplicit̓ et queẜm partē. exiſtēte aūt cauſa quidē vna vnde pricipiū motus dicimus. vnā aūt materiā cauſā dicēdū. De illa quidē em̄ dictū ē prius in demotu ſermonibꝰ quoniā ē hoc qͥdē immobileomne tempus: hoc aūt mouet̉ ſemꝑ Hoꝝ aūtde immobili qͥdem alterius principio et primodiuidere ē philoſophie opus De mouēte auteꝫalia ꝑcontinue moueri. poſtea reddēdū qͥd taleſingulariū dictoꝝ cauſa. Nūc aūt vt in materie ſpecie poſitā cauſaꝫ dicamus propt̓ quā generatio ſemꝑ et corruptio deſerūt naturaꝫ Simul em̄ forſanfiet. hoc manifeſtū et de nūc

queſito quomō oporteat dicere et de ſimplici generatione et corruptione Habet aūt queſtionem ſufficiētē que cauſa eſt cōplicat̉ generatōſi quod corrūpatur ad ens ſecedit. ens ātnihil eſt. neqꝫ em̄ qͥd. neqꝫ quale. neqꝫ quātum.neqꝫ vbi qd̓ ens. ſi igit̉ quod entium ſꝑ ſecedit Quare cōſumptū ē elemētū et manereſi finitū erat ex quo generatorū fit vnūquodqꝫ.Poſtqͣꝫ Areſtoteles ꝯtra p̄dictā ſolutōnem obiecithic ꝯſequenter introducit aliā queſtionē cuius ſolutionem ſoluitur dicta obiectio. Dicens de his idemde obiectōne p̄miſſa tractandū eſt quantū ꝯuenit ꝓpoſito. Et vt hoc melius declarēt̉ inqͥrendum eſt quare generatōnes tam ſimpl̓r & ẜm quid ſunt ſemꝑ ꝑpetueſuppoſita ꝑpetuitatꝰ mundi quam ꝓbat ph̓us octauophyſicoꝝ. Et d̓⁊ ph̓us huius ſunt due cauſe. vnaeſt pͥncipium nde motus (vtputa efficiens) et alia queeſt materꝭ a et ⁊alis nunc eſt aſſignanda. qꝛ de pͥma dictum eſt in octauo phyſicoꝝ. quia ibi dictum eſt ē aliquod mouens immobile om̄ē tp̄s aliud mouēs qd̓ſemꝑ mouetur ſcꝫ celum De pͥmo mouente determinare eſt alterius ſermonis. qꝛ ꝑtinet ad aliam partē ph̓ie.Sꝫ de ſcd̓o mouente quod cauſat ꝑpetuam generationem ꝓpter hoc continue mouetur determinabitur infine ſcd̓i. Eſt ergo ſolum hic determinandū quare generationes et corruptōnes ſunt ꝑpetue ex parte materieid eſt cauſe materialis. quia illd̓ ſeruit his que dicta ſtde generatōne ſimpl̓r et corruptōne. Tunc ibi Habet aūt queſtionē. Obijcit ꝯtra ꝑpetuitatē generatōisquia illud quod corrūpitur ſemꝑ corrumpitur ī ensquod quidē ens neqꝫ ē ſubſtantia nec quale nec quātum. Si ergo corruptio fiat ſꝑ in non ens ſicut generatio fit ex ente tunc oportet ſemꝑ aliquod entiuꝫcedat in ens ſic ſemꝑ ſubtrahitur aliquod habensnaturam Sꝫ finitum per ablatōem ꝯtinuam ꝯſumiturquia ergo totum vniuerſum eſt finitū. poterint generatio et corruptio eſſe ſempiterne. quia iam relinqueretur niſi inane id eſt vacuum.Neqꝫ em̄ vtiqꝫ propter infinitū ex quo generat̉ deficit: hoc em̄ impoſſibile em̄ eſtactu īfinitū poteſtate aūt ē. vt in diuiſione quaꝓpter oportet hāc eſſe ſolā cauſam deficiētēquoniā generat̉ quidē ſemꝑ in minimis. nūc āthoc videmus Quo circa ꝓpter huiuſmodi corruptionē alterius generatōnē. et hmōigenerationē alteriꝰ corruptōeꝫ in deſinētibꝰneceſſe ē trāſmutationē De generatōnedem igitur et corruptione ſimplicit̓ circa vnumquodqꝫ entiū hāc exiſtimādū ē ſufficientem omnibus cauſamSalitE ſeHic ꝯſequenter ſoluit dictam queſtionē pͥmo excludit duas falſas ſolutōnes. Quaꝝ pͥma eſt noͣ eſtdd̓m generatōem poſſe carere ꝑpetuitate ꝓpter infinitum pͥncipium. ſicut tamen dixerunt antiqui ph̓i ſiue