Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Queſtio.clxxvij.

lorū nimis ſatago. abſūt reqro. aſſūt reſpuo vr̄. qꝛ ī iſto ſēſu ml̓tū deficit nat̉alit̓. ꝯcupiſcētia v̓o cari ē. illa maxīe gͣua habeamēbris ad cohertōꝫ īill̓ mīme hꝫ vt oe at̄īa. vn̄ aug. ī li. ci. d̓i genitales corꝑis ꝑtes ita libido ſuo iuri qͦdāmō mācipauit.vt moueri valeāt ſi ip̄a defuerit. autē tm̄ ſit concupīa carnis ī delectatōe qn̄qꝫ ſēſuū. ptꝫ qd̓ dicit augu. ī lib. cōfeſ. adhuc viuūt ī mēoria mea multarū reruꝫimagīes. qͣs cōſuetudo mea ibi fixit. In ſōnis āt ſoluꝫvſqꝫ ad delectationē. ſꝫ et̄ vſqꝫ ad cōſēſionē factoqꝫ ſimināͣ. tātū valꝫ imagīs illuſio ī aīa mea ī carne mea.vt dormiēti falſa viſa ꝑſuadeant. ex vr̄ ip̄a concupīacarnis vigeat̉ ī dormiētibꝰ. ſꝫ tūc ꝗeſcūt ſēſus ꝗn̄qꝫ.cupīa carnis ē p̄ter delectationē ꝗn̄qꝫ ſenſuū. Sil̓r hr̄ ip̄a ignauia que ꝗetem carnis appetit. ꝗes āt carnis adcōcupīam carnis refert̉. Sil̓r viget cōcupīa carnis ī verbis illecebroſis. vn̄. ix. eccͣi. colloquiū illiꝰ qͣſi ignis exardeſcit. .vij. ꝓuer. Irretiuit ml̓tis ẜmonibꝰ blandicijs labiorū ꝓtraxit illū. Sil̓r riſꝰ inordīatꝰ ad cōcupīaꝫcarnis ꝑtinet. Sil̓r īſtabilitas greſſuū. vn̄. xix. ecci. amictꝰ corꝑis riſꝰ dētiū greſſꝰ hoīs enunciant illo. Pret̓ea ꝯcupīa carnis opponit̉ tꝑātie. tꝑātia āt tm̄ē ī cohibēdis delectatiōibꝰ ſēſuū. ſꝫ et ī modeſtia geſtꝰmonis oꝑis. cōcupīa carnis que ei opponit̉. attendet̉ tm̄ ī delectatiōibꝰ ꝗn̄qꝫ ſēſuū. ſꝫ ī illecebro geſtu verbo oꝑe. Ad qd̓ dicēdū ē. cōcupīa carnis lꝫ prīcipalit̓ſit ī appetēdo delectabilia ẜm ſēſꝰ. cōſequēt̉ tn̄ reſpicit alia ordinant̉ ad illa. hūc modū dicēdum ē hisſūt ī v̓bis ī geſtu ī imagīatiōe ſiue fātaſia ordīata:illecebrū carnis. q̄dā āt ſūt delectatiōes corꝑales q̄daꝫſūt aīales. ꝙͣtūcūqꝫ āt extēdat̉ delectatio corꝑalis īordinata. ītātū extēdit̉ cōcupīa carnis. Qd̓ āt dicit aug. inli. cōfeſ. cōcupīa ē ī delectatiōe ꝗnqꝫ ſēſuū prīcipalit̓ītelligit̉ ſꝫ p̄ciſe. Ad alid̓ dicēdū. lꝫ motꝰ īterior aliqn̄ ſit abſqꝫ motu ſenſus. tn̄ originalit̓ ē a ſenſu. illummotum preceſſit ſenſus. Articulus ſecundusOnſequēt̉ q̄rit̉ cōcupīa oculorū dic̄ beda. ip̄a ē ī diſcēdis magicis artibꝰ. ī cōtemplādis ſpectacul̓. ī ſuꝑuacuis acꝗrendis rebꝰtꝑalibꝰ ī dinoſcēdis carpēdis vicijs ꝓxīorū libidinoſead cōcupīam oculorū ꝑtineat. ſꝫ vr̄ ꝑtine̓ ad peccatuꝫdetractiōis. illorū ē ſecreta ꝓxīorū īueſtigare. dr̄.xxv. ꝓuer. ſubtrahe pedē tuū domo ꝓximi tui ne forte ſatiatꝰ oderit te.. xxiiij. Ne īſidieris q̄ras īpietatē īdomo iuſti neqꝫ veſtes requiē eiꝰ. Ad qd̓ dicēdū eſt.lꝫ hꝰ mōi inꝗſitio curioſa ẜuiat detractiōi. detractio autnaſcat̉ ex īuidia que ad ſuꝑbiā vite refert̉. tn̄ hec inqſitio curioſa delictis ꝓximorū ad ſuꝑbiā vite reducit̉.ſꝫ ad cōcupīam oculorū. que ſꝑ ē ī exploratiōe bonoꝝ vl̓malorū. exteriꝰ ſūt. Sil̓r querit̉ ſub cōcupīa oculorū ſic̄ dicit Beda cōtineat̉ curioſitas ī diſcēdis artibꝰmagicis. vtrū ſimplicit̓ cōtineat̉ curioſitas ē ī cognoſcēdis occultis naturis ī cognoſcēdo motu ſiderumeuētibꝰ diuerſis cōſequūt̉ qd̓ ſi ē. pōt queri ꝓpt̓ qd̓ beda ſpālit̓ determinat cōcupīam oculoꝝ ī magicis artibꝰaddiſcēdis. Ad qd̓ dicēdū ē. tm̄ ē cōcupīa oculo ī cognoſcedis artibꝰ magicis ſꝫ et̄ ī cognoſcedis curioſe nat̉e rerū ſuꝑioribꝰ vl̓ īferioribꝰ. vn̄ dic̄ aug. ī li. ꝯfeſ.hīc ad ꝑſcrutāda nat̉e que p̄t̉ nos ē oꝑa ꝓcedit̉ que ſcir̄nihil ꝓdeſt. nihil alid̓ ꝙͣ ſcire hoīes cupiunt. āt ꝓptquā fit mētio a Beda artibꝰ magicis pluſꝙͣ oībꝰ alijs ē. eo ī ill̓ ē apparēs v̓itas exn̄s. ea ibi fiūtꝑatiōibꝰ demonū fiūt. nec ē ibi debitū finē pone̓. ī cocedis aūt naturis rerū pōt recta intētio. ſimpliciter dixit Beda de illis eo poſſunt agi ſine peccato. Deīde querit̉ quatuor hec ponant̉ circa que dr̄ verſari cōcupīa oculorū dr̄ curioſitas ſic̄ dicit Beda. penes quid accipiat̉ illiꝰ diuiſiōis. Ad qd̓ dicēdum ē.

arētibus veris ī apparētibꝰ bocurioſitas cōſiſtit īnis ī apparētibus mal̓. In apparētibꝰ āt bonis pōt eſſeduplicit̓ vl̓ que apn̄t vtilitatis ſꝫ tn̄ ſufluūt. ſicē ī ſuꝑuacuis acꝗrēdis rebꝰ tꝑalibꝰ vel nulliꝰ ſint vtilitatis ẜm ſe. īmo magis vergūt ad nocumētū. ẜm hecē curioſitas ē ī cōtēplatiōe ſpectaculorū. ẜm hoc curioſitas ī apparētibꝰris dr̄ illa ē ī diſcēdis magicis artibꝰ. illa v̓opēdis vicijs ꝓximorū ad cognitionēapparētiū ī reducit̉. illa v̓o que ē ī ſuꝑuacuis rebꝰtꝑalibꝰ ac cognitionē apparētiū vtiliū refert̉.illa v̓o que ē ī contēplādis ſpectacul̓ ad cognitionē eorūī quibꝰ ē ſola curioſitas refert̉. Aug. tn̄ quoddā mēbrūaddit ī līc ī ip̄a religiōe deꝰ tēptat̉ſignaitāiō ad aliquā ſalutē. ſꝫ ad ſolaꝫexꝑientiā deſiderāt̉. ſicut dr̄. xij. math̓it ī ill̓igeneratioerſarit. ſꝫ large accipiēdo ſpectatatis ſub illa ꝑteprehēdit̉.pīa iſta dr̄ oculoꝝ atēdat̉. tm̄ īrehēdūt̉ vōprehn̄dūī alijs ſenſibꝰ.cōcupīa oculorū ꝙͣ alteriꝰ ſiſus. Ad qd̓t dic̄ aug. oculi ad cognoſcēdiī ſenſibꝰ prīciūt. cōcupīa ē reſpectu cognoſcibiliū exteriꝰ cōcupīa oculorū.ex alia v̓o ꝑte v̓bo vidēdi vtimur ī ceterisū eos ad cognoſcēdū in generalis experientia ſenſuum cōcupīa oculorumvocatur. Articulus terciusEquit̉ ſuꝑbia vite de querit̉. vtrū ꝯcupīalaudis hūane ſub ea cōtineat̉. vr̄. concupīa laudis hūane ē cōcupīa bōi exterioris. nihil vr̄ ita exteriꝰ ſicut ip̄a laus ī aliorū opinione volūtate depēdet. ſꝫ ſuꝑbia vite ē ī cōcupiſcit̉ bo īteriꝰ ſiue bonū ꝓpriū. cōcupīa laudis hūane diab ea cōtineri. āt cōtineat̉ pꝫ qd̓ dicit aug. ī li.feſ. dicit p̄t duo genera teptationū .ſ. ꝯcupīe carnis cōcupīe oculorū. ē terciū genꝰ tēptationis. vult timeri vel amari ab hoībꝰ ꝓpt̓ deū. ad ꝑtinet anlaudis dicit. laudari vult ab hoībꝰ vituꝑante te.defendet̉ ab homībꝰ iudicāte te. nec eripiet̉ dānante te.Et ibidē dicit̉. quid ī genere tēptationis tibi dominecōfiteor niſi me delectari laudibꝰ. appetitꝰ laudis inordinatꝰ ꝑtinet ad ſuperbiā vite. Itē ad hoc facit appetitus huius laudis eſt vt homo videatur excellere in bonitate vel in ſcientia. quare appetitus excellētie mouet.ille autē ad ſuperbiā vite pertinet. ergo ſuꝑbia vite cōtinet cōcupiſcentiā laudis humane. Ad qd̓ dicendū.cōcupīa laudis hūane licet ſit boni exterioris tamē in illo dat̉ ītelligi cōcupīa ꝓprij boni que ē excellētia. ideoinanis gloria recte ad ſuperbiā vite reducit̉. Similit̓queritur cum duplex ſit libido in eo ſcilicet. eſt velle timeri velle laudari ab hominibus. he autem ſunt oppoſite affectiones qualiter ad vnam radicē reducunt̉ queeſt ſuperbia vite. Ad quod dicendum eſt. velle timeriab hominibus atteſtatur excellentie. timor eniꝫ poteſtatis. laus autem ē excellentis ſcientie vel bonitatis. ratione ergo excellentie in vtraqꝫ datur intelligi vtraqꝫ libido ſiue cōcupiſcentia ad ſuperbiam vite reducit̉. Similiter queritur illo peccato quo aliquis gloriat vane de contēptu ipſiꝰ vane glorie. cuꝫ gloriari de banagloria quandā oppoſitionē ſe habeat ad gloriā de contēptu vane glorie. videt̉ huiꝰ moī gloriatio ad ſuꝑbiāvite reduci ad quā illa vana gloriatio reducit̉. ibividet̉ eſſe delectatio ī excellētia ſed in humilitate. Adquod dicēdū ē. licet contēptus vane glorie opponat̉ vane gloriationi. vtrūqꝫ tamē pōt eſſe materia vane gloriationis. inquātū cōueniūt ad vanā gloriationē ad ſuꝑbiam vite reducunt̉. licet contemptus vane glorie ponat humiliationē. poteſt tamen eſſe ſuꝑbia vite. ingloriatur in ſe alijs videt̉ excellere in humiliatōe.eſt vane gloriari de contēptū vane glorie. Item aliꝗs